Geri Dön

İlköğretim 4. sınıf fen bilimleri ders kitabında bilimin doğası temsillerinin incelenmesi

Examining nature of science representations in 4th grade elementary science textbook.

PDF İndir

  1. Tez No: 973467
  2. Yazar: SERKAN BAYHAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SUAT ÇELİK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Kimya, Chemistry
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Atatürk Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Kimya Eğitimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç:Öğrencilerin bilimin doğası ile ilgili anlayışlarının biçimlendirilmesinde önemli rolleri olan fen bilgisi ders kitaplarında bilimin doğasına yer verme durumlarının incelenmesidir. Yöntem: Ders kitabında bilimin doğasına nasıl yer verildiğini belirlemek için doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Fen bilimleri ders kitabı nitel betimsel analiz yöntemine göre analiz edilmiştir.İlköğretim 4. sınıf fen bilimleri ders kitabı betimsel olarak“Yeniden Kavramsallaştırılmış Aile Benzerliği Yaklaşımına Dayalı Bilimin Doğası”yaklaşımı dikkate alınarak incelenmiştir. Bu amaçla ders kitabında Aile Benzerliği Yaklaşımı'na (ABY)'ye göre yer verilen bilimin doğası unsurları incelenmiştir. Ders kitabı incelemesinde, kitap içeriği proje çalışması, etkinlik ve genel içerik bölümleri olarak ele alınmıştır. Bulgular:Ders kitabı incelenmesi sonucunda bilimin ABY'ye göre bilişsel-epistemik boyutunun alt boyutlarından biri olan bilimsel süreçlere kitapta yoğun olarak yer verildiği; sosyal-kurumsal boyutun alt boyutu olan bilimsel etik, sosyal kurumlar ve etkileşimler, politik güç yapıları boyutlarına hiç değinilmediği görülmektedir. Sonuçlar:Ders kitabında bilimsel süreçlere daha çok yer verilmesi öğrencilerin bilimsel yöntem kapsamında kullanılan becerilerin farkında olmalarına katkı sağlayabilir. Ancak bu süreçlerin hangi amaçlarla gerçekleştirildiği, bilimsel bilgilerin tarihi, sosyal ve etik yönlerinin eksikliği kapsamlı bir bilim anlayışı için yetersiz olacaktır. Diğer taraftan bilimin sosyal-kurumsal boyutu altındaki alt boyutların çoğuna neredeyse hiç yer verilmemesi, öğrencilerin bilimin yalnızca bir bilgi üretim süreci olmadığı, aynı zamanda toplumsal ve kültürel bir faaliyet olduğu gerçeğini anlamalarını zorlaştıracaktır.Bilimsel okuryazar bireylerin yetiştirilmesi amacına hizmet etmesi için ders kitapları da dahil olmak üzere fen eğitiminde bilimin doğasının tüm yönlerini kapsayacak daha dengeli bir yaklaşım sergilenmelidir.

Özet (Çeviri)

Purpose:It is an examination of the inclusion of the nature of science in science textbooks, which have an important role in shaping students' understanding of the nature of science. Method:Document analysis method was used to determine how the nature of sciencewas included in the textbook. These documents were analyzed according to the qualitative descriptive analysis method. The primary school 4th grade science textbook was examined descriptively, considering the Reconceptualized Family Resemblance Approach to Nature of Scince (RFN). For this purpose, the elements of the nature of science included in the textbook according to RFN were examined. In the textbook review, the content of the book was discussed as project work, activity and general content sections. Findings:As a result of the examination of the textbook, it was seen that scientific processes, which are one of the sub-dimensions of the cognitive-epistemic dimension of science according to RFN, were extensively included in the book. It seems that the dimensions of scientific ethics, social-institutions and interactions, and political power structures, which are the sub-dimensions of the social-institutional dimension, are not mentioned at all. Conclusions:Including more scientific processes in the textbook may contribute to students' awareness of the skills used within the scope of the scientific method. However, the purposes for which these processes are carried out and the lack of historical, social and ethical aspects of scientific information will be insufficient for a comprehensive understanding of science. On the other hand, almost no inclusion of most of the sub-dimensions under the social-institutions dimension of science will make it difficult for students to understand the fact that science is not only a knowledge production process, but also a social and cultural activity. In order to serve the purpose of raising scientifically literate individuals, a more balanced approach should be taken to cover all aspects of the nature of science in science education, including textbooks.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    145102

    İlköğretim fen bilgisi kitaplarında Fen-Teknoloji-Toplum (FTT) konularının incelenmesi

    Examination of Science-Techonology-Society subjects in the science teaching books for primary education

    ESMER ALP

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesi

    İlköğretim Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ŞENOL BAL

  2. Tez No

    463120

    5e öğrenme modelinin ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin zihinsel yapılarına ve bilimin doğasını öğrenmelerine etkisinin incelenmesi

    The investigation of effects of 5e learning model of 5ᵀᴴ grade students' intellectual structure and learning of the nature of science

    DUYGU DALAK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Eğitim ve ÖğretimMustafa Kemal Üniversitesi

    İlköğretim Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ELİF AÇIL

  3. Tez No

    388281

    Bilim tarihi destekli Işık ünitesinin 7. sınıf öğrencilerinin bilimin doğası anlayışlarına etkisi

    The effect of history of science based Light unit on 7th grade students' nature of science views

    FATİH DEVE

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Eğitim ve ÖğretimRecep Tayyip Erdoğan Üniversitesi

    İlköğretim Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET KÜÇÜK

  4. Tez No

    619422

    İlkokul fen bilimleri öğretim programı, ders kitabı ve öğrenci kazanımlarının bilimsel süreç becerileri bakımından değerlendirilmesi

    Evaluation of primary school science curriculum, textbook and student attainments in terms of scientific process skills

    KEMAL CAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Eğitim ve ÖğretimAmasya Üniversitesi

    Temel Eğitim Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ŞAFAK ULUÇINAR SAĞIR

  5. Tez No

    250711

    Exploring representation of nature of science aspects in science textbooks

    Bilimin doğasi boyutlarinin fen ve teknoloji kitaplarında temsilinin araştırılması

    YELİZ YAMAK

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2009

    Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    İlköğretim Bölümü

    DOÇ. DR. JALE ÇAKIROĞLU

Geri Dön