Eğitimde depreme hazırlık kültürüne ilişkin bir analiz
An analysis of earthquake preparedness culture in education
- Tez No: 974038
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İLKAY DOĞAN TAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kırıkkale Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye, afetler açısından yüksek risk grubundaki ülkelerden biridir. Doğal afetler arasında depremler, nüfus ve altyapı üzerinde en yıkıcı etkiye sahiptir. 6 Şubat 2023 depremlerinde Türkiye' de 50.000'den fazla kişi ölmüş, 115.000 kişi yaralanmış ve 1,5 milyon kişi evsiz kalmıştır. Depremler, yalnızca sosyal ve ekonomik yapıyı değil, eğitim sisteminin sürekliliğini de ciddi biçimde sekteye uğratmaktadır. 6 Şubat 2023 depreminde 504 eğitim binası ağır hasar görmüş, 72 eğitim binası tamamen yıkılmıştır. Okullar bölgede 3 ay kapalı kalmıştır. Bu etkilerin en aza indirilebilmesi için toplum olarak depreme hazır olunması gerekmektedir. Depreme hazırlık, deprem eğitimini okullarda ders olarak ele almayı ya da kısa süreli farkındalık çalışmaları yapmanın ötesinde geniş kapsamlı bir kültürleme etkinliğidir. Bu bağlamda depremlere ve diğer afetlere hazırlık kültürünün geliştirilmesi, bu konuda yapılan çalışmaların incelenerek ülkemize uyarlanmasının fayda sağlayacağı düşünülmektedir. Çalışmada, depreme hazırlık kültürü ve afet risk azaltımına ilişkin literatür taranarak okul temelli afet eğitimi için öneriler geliştirilmiştir. Risk bilgisine odaklı afet eğitiminin gelecekteki yönünün iyileştirilmesi için dikkate alınabilecek tema ve kategoriler belirlenmiş ve açıklanmıştır. İncelenen dokümanlara dayalı olarak risk bilgisine odaklı afet eğitimi için on tema belirlenmiştir. Bu temalar; deneyimsel ve deneyimden öğrenme, okul ve topluluğun birlikte öğrenimi, değerler eğitimi, eğitimli, motive insan kaynakları, belirsizliklerle yaşamak ve en kötü senaryoya hazırlık, görünmeyen riskler için eylemler, teknolojinin rolü, afet anılarını ve hikâye anlatımını kurumsallaştırmak, toplumsal kapsayıcılık ve afet riskini azaltmada eğitim dönüştürücü rolüdür. Yukarıda verilen temalardaki stratejiler ve yaklaşımlarla okul tabanlı risk bilgisine odaklı eğitiminin etkinliği artırılabilir. Oluşturulan bu temalar doğrultusunda afet risk azaltımı eğitimi ile ilgili uygulamalarda geçmiş deneyimlerden faydalanmaya, kültürel değerleri sürece katmaya ve depreme hazırlık kültürünü yaygınlaştırmaya yönelik planlamalar yapılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Turkey is among the countries with a high risk of disasters. Among natural disasters, earthquakes have the most devastating impact on population and infrastructure. In the earthquakes that occurred on February 6, 2023, more than 50,000 people lost their lives, 115,000 were injured, and 1.5 million were left homeless in Turkey. Earthquakes disrupt not only the social and economic structure but also seriously interrupt the continuity of the education system. In the February 6, 2023 earthquake, 504 school buildings were severely damaged, and 72 were completely destroyed. Schools in the region remained closed for three months. In order to minimize these impacts, it is necessary for society to be prepared for earthquakes. Earthquake preparedness is not limited to including earthquake education as a school subject or conducting short-term awareness activities; rather, it is a comprehensive enculturation process. In this context, developing a culture of preparedness for earthquakes and other disasters, and adapting the existing studies in this field to our national context, would be beneficial. This study reviews the literature on earthquake preparedness culture and disaster risk reduction to develop recommendations for school-based disaster education. Themes and categories that can be considered to improve the future direction of disaster education focused on risk knowledge are identified and described. Based on the reviewed documents, ten themes were determined for disaster education focused on risk knowledge. These themes are: experiential learning and learning from experience, collaborative learning between schools and communities, values education, educated and motivated human resources, living with uncertainty and preparing for the worst-case scenario, actions for invisible risks, the role of technology, institutionalizing disaster memories and storytelling, social inclusion and the transformative role of education in reducing disaster risk. With strategies and approaches under these themes, the effectiveness of school-based education focused on risk knowledge can be enhanced. In line with these themes, it is recommended to plan practices in disaster risk reduction education that draw from past experiences, incorporate cultural values into the process, and disseminate earthquake preparedness culture.
Benzer Tezler
- Toplumun afet risk algısı ve afete hazırlıklı olma durumu: Bingöl örneği
Disaster risk perception and disaster preparedness of the society: Bingöl example
PINAR İNCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SosyolojiBingöl ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİ DEMİREL
- Factors affecting the process of taking action at individual level regarding mitigation and preparedness for an earthquake in İstanbul
Istanbul'da yaşanabilecek bir depreme yönelik zarar azaltma ve hazırlık eylemlerini bireysel düzeyde gerçekleştirme sürecini etkileyen faktörler.
SIDIKA TEKELİ YEŞİL
Doktora
İngilizce
2009
Halk SağlığıUnıversıty Of BaselEpidemiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MARCEL TANNER
- Üç boyutlu oyunla yapılan deprem eğitiminin ilkokul öğrencilerinin akademik başarıları ile motivasyonlarına etkisi ve öğrencilerin görüşleri
Effects of earthquake education via three-dimensional earthquake game on primary school students' academic achievement, motivation, and views
MURAT ÇOBAN
Doktora
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimAtatürk ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜKSEL GÖKTAŞ
- Prediction and optimization applications in disaster management
Afet yönetiminde tahmin ve optimizasyon uygulamaları
ŞULE NUR SARGIN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGalatasaray ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEVLÜDE EBRU ANGÜN
- Türkiye'de okul öncesi eğitim programlarının (1952-2024) afet dirençliliği bakımından incelenmesi, oyun tabanlı afet farkındalık etkinlikleri
Analysis of preschool education programs in Türkiye (1952-2024) in terms of disaster resilience, play-based disaster awareness
ESEN AYANOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Kamu Yönetimiİstanbul Teknik ÜniversitesiAfet ve Acil Durum Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. NİLGÜN OKAY