Hipertrigliseridemiye bağlı akut pankreatit hastalarının epidemiyolojik, klinik, laboratuvar ve demografik verilerinin değerlendirilmesi, mortalite ve morbidite üzerine etkili faktörlerin incelenmesi
Evaluation of epidemiological, clinical, laboratory and demographic data of patients with hypertriglyceridemia-induced acute pancreatitis, analysis of factors affecting mortality and morbidity
- Tez No: 974249
- Danışmanlar: PROF. DR. OSMAN CAVİT ÖZDOĞAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Akut Pankreatit, Hipertrigliseridemi, Hipertrigliseridemiye bağlı Akut Pankreatit, Balhazar skoru, Acute Pancreatitis, Hypertriglyceridemia, Hypertriglyceridemia-induced Acute Pancreatitis, Balthazar Score
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Hipertrigliseridemiye bağlı akut pankreatit (HTGAP), klinik ve laboratuvar özellikleriyle diğer etiyolojilerden ayrılabilmektedir. Bu çalışmada HTGAP olgularının diğer etiyolojilerle karşılaştırılması, mortalite ve morbiditeye etkilerinin değerlendirilmesi ve etiyolojiyi öngören bağımsız faktörlerin belirlenmesi amaçlandı. Yöntem: Ocak 2020–Mart 2025 arasında akut pankreatit tanısıyla yatırılan 428 hasta retrospektif olarak incelendi. Hastalar HTGAP (n=59) ve non-HTGAP (n=369) olarak sınıflandırıldı. Demografik, laboratuvar, radyolojik veriler ile mortalite ve morbiditeye ilişkin parametreler karşılaştırıldı; çok değişkenli lojistik regresyon analizi ile bağımsız prediktörler değerlendirildi. Bulgular: HTGAP grubu daha gençti (medyan 40 vs 56 yıl, p<0,001) ve erkek predominansı gösterdi (%66,1 vs %49,9; p=0,020). Rekürrens (52,5% vs 17,3%) ve aile öyküsü (27,1% vs 0,8%) daha sık izlendi (her ikisi p<0,001). Laboratuvar incelemesinde WBC, nötrofil, glukoz ve 48. saat CRP daha yüksek; sodyum ve kalsiyum daha düşük bulundu (tümü p<0,05). SIRS daha sık görüldü (%40,7 vs %18,7; p<0,001) ve Balthazar skorları daha yüksekti (medyan 3 vs 2; p<0,001). Mortalite açısından fark saptanmadı (0% vs %2,4; p=0,225). Çok değişkenli analizde önceki atak öyküsü (OR 2,54; p<0,001), genç yaş (OR 0,35; p=0,015), yüksek laktat (OR 2,56; p=0,038) ve düşük sodyum (OR 0,037; p<0,001) bağımsız prediktörler olarak belirlendi. Sonuç: Çalışmamızda HTGAP olgularının mortalite ve morbidite açısından diğer etiyolojilerle anlamlı fark göstermediği saptandı. Ancak önceki atak öyküsü, genç yaş, düşük sodyum ve yüksek laktat düzeyleri HTGAP etiyolojisini öngören bağımsız faktörler olarak saptandı. Bu parametrelerin tanınması, HTGAP hastalarının risk sınıflamasında ve klinik yönetiminde yol gösterici olabilir.
Özet (Çeviri)
Objective: Hypertriglyceridemia-associated acute pancreatitis (HTGAP) may differ from other etiologies in its clinical and laboratory profile. This study aimed to compare HTGAP with other causes of acute pancreatitis, evaluate its impact on mortality and morbidity, and identify independent predictors of HTG etiology. Methods: A total of 428 patients admitted with acute pancreatitis between January 2020 and March 2025 were retrospectively analyzed. Patients were categorized as HTGAP (n=59) and non-HTG AP (n=369). Demographic, laboratory, radiological data as well as parameters related to mortality and morbidity were compared. Multivariate logistic regression was performed to identify independent predictors. Results: HTGAP patients were younger (median 40 vs 56 years, p<0.001) and predominantly male (66% vs 50%, p=0.020). Recurrence (52.5% vs 17.3%) and family history (27.1% vs 0.8%) were more frequent (both p<0.001). Laboratory findings showed higher WBC, neutrophils, glucose, and CRP at 48 h, while sodium and calcium were lower (all p<0.05). SIRS occurred more often (40.7% vs 18.7%; p<0.001), and Balthazar scores were higher (median 3 vs 2; p<0.001). No significant difference in mortality was observed (0% vs 2.4%; p=0.225). Multivariate analysis identified previous attacks (OR 2.54; p<0.001), younger age (OR 0.35; p=0.015), elevated lactate (OR 2.56; p=0.038), and low sodium (OR 0.037; p<0.001) as independent predictors of HTG etiology. Conclusion: In our study, HTGAP did not differ from other etiologies in terms of mortality or morbidity. However, previous attack history, younger age, low sodium, and high lactate were independent predictors of HTGAP etiology. Recognition of these parameters may support risk stratification and guide clinical management in patients with HTGAP.
Benzer Tezler
- Atherosklerotik kalp hastalıklarında risk faktörleri
Risk factors in the coronary artery disease
MURAT SUHER
- Yenidoğan dönemindeki indirekt hiperbilirübinemilerinin tedavisinde kolestiraminin fototerapi üzerine etkisi
Başlık çevirisi yok
RAFET KAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1993
Cumhuriyet ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Şişman, zayıf ve normal kişilerde plazma kolinesteraz (PCHE) ve eritrosit içi kolinesteraz (EACHE) enzim aktiviteleri
Başlık çevirisi yok
MÜRSEL GÖKÇEN
- Hiperlipidemik olgularda A vitamini ve beta-karoten düzeyleri ile çeşitli plazma lipidleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Başlık çevirisi yok
ENGİN ULUKAYA