Geri Dön

İmalat sanayinde ithal girdi bağımlılığı: Türkiye örneği

Imported input dependence in manufacturing industry: The case of Türkiye

  1. Tez No: 974417
  2. Yazar: ADJERA ALİTOSKA KAZAZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SADİ UZUNOĞLU
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Ekonomi, Economics
  6. Anahtar Kelimeler: İthal girdi bağımlılığı, Imported input dependency
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Trakya Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Çalışmanın amacı; 2003-2015 döneminde Türkiye'de imalat sektöründe faaliyet gösteren firmaların ithal girdi kullanım yoğunluğu ve yıllar içindeki değişimini analiz ederek, firma düzeyinde ithal girdi bağımlılığının belirleyicilerinin tespit edilmesidir. Çalışmanın özgünlüğü, firma düzeyinde Dış Ticaret ile Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistikleri verilerini kullanarak ithal girdi bağımlılığını firma özelinde analiz etmekten gelmektedir. Dolayısıyla bu çalışma, incelenen literatürde yer alan diğer çalışmalardan farklılık göstermektedir. Analizlerin sonucunda elde edilen bulguların ışığında; ihracatta meydana gelen yüzde birlik bir artışın ithal girdi bağımlılığında yüzde 0,17'lik bir artışa neden olduğu buna karşın çalışan sayısında ortaya çıkan yüzde birlik bir artışın ithal girdi bağımlılığını yüzde 1,34 azalttığı yine hammadde/girdi miktarındaki yüzde birlik bir artışın ithal girdi bağımlılığını yüzde 1,34 artırdığı ortaya çıkmıştır. Ayrıca, toplam faktör verimliliğinde yüzde birlik bir artışın ithal girdi bağımlılığında yüzde 2,41'lik bir azalışa neden olduğu istatistiksel olarak tespit edilmiştir. Son olarak kukla değişkenlerimize baktığımızda; kukla değişkenlerimiz 1 değerini aldığında sırasıyla, düşük teknoloji yoğunluğuna sahip olan firmalar ithal girdi bağımlılığını yüzde 7,73, orta düşük teknoloji yoğunluğuna sahip olan firmalar yüzde 9,26 ve orta yüksek teknoloji yoğunluğuna sahip olan firmaların ise ithal girdi bağımlılığında yüzde 6,98'luk bir artışa neden olduğu istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Diğer taraftan firmanın yönetiminde yüzde 10 ve fazla yabancı yatırımcının oy hakkı bulunduğu firmaların kukla değişkeni istatistiksel olarak anlamsız bulunmuştur.

Özet (Çeviri)

The aim of this study is to identify the determinants of imported input dependency at the firm level by examining the intensity of imported input use among firms in Türkiye's manufacturing sector during the period 2003–2015 and its evolution over time. The originality of the study lies in its use of firm-level data from Foreign Trade Statistics and the Annual Industry and Service Statistics to analyze import dependency at the firm level. In this respect, the study is unique among existing literature. The findings of the analyses indicate that a 1 percent increase in exports leads to a 0.17 percent rise in imported input dependency, whereas a 1 percent increase in the number of employees reduces imported input dependency by 1.34 percent. Similarly, a 1 percent increase in raw material/input usage increases imported input dependency by 1.34 percent. Moreover, a 1 percent improvement in total factor productivity results in a 2.41 percent decrease in imported input dependency, which is statistically significant. Finally, regarding the dummy variables, when they take the value of 1, it is found that firms with low technology intensity have a 7.73 percent higher level of imported input dependency, firms with medium-low technology intensity have a 9.26 percent higher dependency, and firms with medium-high technology intensity have a 6.98 percent higher dependency, all of which are statistically significant. On the other hand, the dummy variable indicating firms in which foreign investors hold 10 percent or more of the voting rights in management is found to be statistically insignificant.

Benzer Tezler

  1. Yüksek faiz düşük kur politikasının ithal girdi bağımlılığına etkisi: Türkiye örneği

    The effect of high interest and low exchange rate policy on the import dependency: The case of Turkey

    CELAL UTKU SEKBAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Ufuk Üniversitesi

    Uluslararası Ticaret ve Finansman Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  2. Otomotiv sanayiinin uluslararasılaşma süreci ve Türkiye otomotiv sanayiinin konumu

    Başlık çevirisi yok

    MEHMET ŞİŞMAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1988

    Marmara Üniversitesi

    Uluslararası İktisat Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  3. Gelişmekte olan ülkelerin dış borç sorunu ve Türkiye'nin dış borçları

    Başlık çevirisi yok

    MUSTAFA KARAGÖZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1992

    İstanbul Üniversitesi

    Maliye Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  4. Türkiye imalat sanayiinde çalışan esnaf ve sanatkarların sosyo ekonomik yapıdaki yeri ve başlıca sorunları ve Bursa'da tatbiki bir araştırma

    Başlık çevirisi yok

    MEHMET TAŞTAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    Uludağ Üniversitesi

    Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  5. Sanayi politikaları ve planlı dönemde imalat sanayine etkileri

    Başlık çevirisi yok

    AHMET CAFOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    Gazi Üniversitesi

    Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...