Açık yeşil alanlarda görsel ve işitsel peyzaj değerlendirmesi
Visual and audio landscape assessment in open green areas
- Tez No: 974568
- Danışmanlar: DOÇ. DR. EMİNE TARAKCİ EREN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Peyzaj Mimarlığı, Landscape Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Artvin Çoruh Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsan ve çevre arasındaki ilişki, karşılıklı etkileşim esasına dayalıdır ve çevre de bireyin duyusal ve psikolojik yapısını etkilemektedir. Açık yeşil alanlar, bireylerin stresini azaltan, ruhsal iyilik halini destekleyen ve sosyal etkileşimi teşvik eden önemli mekânlardır. Yapılan araştırmalar, mekân algısında görsel unsurlar kadar işitsel öğelerin de belirleyici olduğunu ortaya koymaktadır. Araştırma kapsamında görsel ve işitsel peyzajın değerlendirilmesine ilişkin literatür araştırması yapılarak bu çalışmalara ilgili bilgiler verilmiştir. Çalışma alanı olarak Trabzon'da beş açık yeşil alan belirlenmiş olup çalışma üç aşamadan oluşmaktadır. Uygulama bölümünü oluşturan ikinci ve üçüncü aşamasında beş alanda çekilen video kayıtları ile kullanıcıların alanların işitsel, görsel ve hem görsel hem işitsel özelliklerini deneyimleyip ardından tüm alanların özelliklerinin değerlendirmeleri oluşturmaktadır. Bunun sonucunda elde edilen veriler görsel ve işitsel peyzaj ögelerinin, insan algısının peyzaj değerlendirmesi sonucuna nasıl etki ettiği ortaya koyulmuştur. Çalışma alanlarının, kullanıcıların işitsel ve görsel peyzaj algıları detaylı olarak değerlendirilmiştir. Bulgular, alanların duyusal kalite açısından belirgin biçimde farklılaştığını ve bu farklılıkların kullanıcı tercihlerini doğrudan etkilediğini ortaya koymaktadır. Kullanıcılardan işitsel, görsel ve hem görsel hem işitsel olarak değerlendirilmesi istenen alanlardan doğal unsurlara sahip alanlar en fazla tercih edilirken yapay unsurlara sahip alanlar en az tercih edilen alanlar olduğu ortaya koyulmuştur. Böylece işitsel ve görsel peyzajın kullanıcı deneyimini doğrudan etkilen bir unsur olduğu saptanmıştır. Çalışmanın bir diğer amacı da literatürde sınırlı sayıda ele alınan görsel ve işitsel peyzajın birlikte değerlendirilmesinin, kullanıcı deneyimlerini nasıl daha zengin ve tatmin edici hâle getirdiğini bilimsel verilerle destekleyerek literatüre katkı sağlamaktır.
Özet (Çeviri)
The relationship between humans and the environment is based on mutual interaction, and the environment also influences an individual's sensory and psychological structure. Open green spaces are important areas that reduce stress, support mental well-being, and promote social interaction. Research has shown that, in spatial perception, auditory elements are as influential as visual components. Within the scope of this study, a literature review was conducted on the evaluation of visual and auditory landscapes, and relevant information from these studies was presented. Five open green spaces in Trabzon were selected as the study areas, and the research consisted of three stages. In the second and third stages, which formed the application part, video recordings taken in the five areas were used to allow participants to experience the auditory, visual, and combined visual–auditory characteristics of the spaces, after which they evaluated the features of all the areas. As a result, the data obtained revealed how visual and auditory landscape elements influence human perception in the evaluation of landscapes. The auditory and visual landscape perceptions of users in the study areas were evaluated in detail. The findings showed that the areas differed significantly in terms of sensory quality, and these differences directly affected user preferences. Among the areas evaluated in terms of auditory, visual, and combined visual–auditory characteristics, those with natural elements were the most preferred, while those with artificial elements were the least preferred. Thus, it was determined that auditory and visual landscapes are factors that directly influence the user experience. Another aim of the study is to contribute to the literature—where the combined evaluation of visual and auditory landscapes has been addressed only to a limited extent—by providing scientific evidence on how such an approach can enrich and enhance user experiences.
Benzer Tezler
- Sanal gerçeklik (VR) teknolojisi kullanılarak doğal ve yapay seslerin yeşil alan algısına etkileri ve bu seslerin insan psikolojisi üzerindeki etkilerinin tespit edilmesi
Determination of the effects of natural and artificial sounds on the perception of green areas and the effects of these sounds on human psychology using virtual reality (VR)
BAHAR KARADENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELİH BOZKURT
- Kentsel açık mekanlarda yapay su elemanı tasarım ilkelerinin mekansal algı ve çevre psikolojisi bağlamında irdelenmesi: Üsküdar Belediye Meydanı örneği
Examination of the design principles of artificial water elements in urban open spaces within spatial perception and environmental psychology, sampling: Üsküdar Municipal Space
İ. EREN KÜRKÇÜOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Şehircilik ve Bölge PlanlamaYıldız Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. OYA AKIN
- Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi
Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque
EVREN YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE
- Değişik açık ve yeşil alanlarda bitkisel tasarım yönünden güvenilirlik faktörünün analizi
Different open and green spaces in terms of plant design safety factor analysis
HALİME GAMSIZ ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Peyzaj MimarlığıAtatürk ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN YILMAZ
- Erzurum kentsel açık yeşil alanlarında meyve ağaçlarının kullanımı ve kente sağladığı görsel kalite etkisi
The use of fruit trees in urban open green areas of Erzurum and the visual quality effect provided in the city
BETÜL AYKUN DİKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Peyzaj MimarlığıAtatürk ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN YILMAZ