Teknolojik pedagojik alan bilgisi modeline ilişkin bir meta sentez çalışması
A meta synthesis study on the technological pedagogical content knowledge model
- Tez No: 975260
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SERKAN DİNÇER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Teknolojik pedagojik alan bilgisi, TPACK, TPAB, meta-sentez, öğretmen eğitimi, teknoloji entegrasyonu, Technological pedagogical content knowledge, TPACK, meta-synthesis, teacher education, technology integration
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, öğretmen adayları ve öğretmenlerin teknolojik pedagojik alan bilgisi (TPAB) düzeylerini geliştirmeye yönelik programlar ve stratejileri, sınıf içi uygulamaları, TPAB'ın değerlendirilmesinde kullanılan ölçme araçlarını, öğretmenlerin tutum, inanç ve öz-yeterlilik algılarının teknoloji entegrasyonuna etkilerini ve farklı disiplinlerdeki uygulamalarını inceleyerek mevcut literatürü bütüncül bir çerçevede değerlendirmektir. Araştırma kapsamında Scopus ve Web of Science veri tabanlarında belirlenen anahtar kelimelerle kapsamlı bir tarama yapılmıştır. Ulaşılan 2015–2024 yılları arasındaki çalışmalardan ölçütlere uygun olan 101 makale araştırmaya dâhil edilmiştir. Çalışmanın yöntemi, belirli bir konudaki benzerlikleri ve farklılıkları ortaya koymayı amaçlayan meta-sentez yöntemidir. Elde edilen veriler yedi aşamalı içerik analizi süreciyle çözümlenmiş, bulgular kategoriler ve alt kategoriler altında gruplandırılarak derinlemesine incelenmiştir. Araştırma bulgularına göre TPAB'ın geliştirilmesine yönelik çalışmalarda yaygın olarak uygulanan stratejiler atölye çalışmaları, öğretmen eğitimi programları, proje tabanlı öğrenme, mikro öğretim uygulamaları ve çevrimiçi öğrenme ortamlarıdır. TPAB'ın sınıf içi uygulamalarında öğretim stratejileri ve pedagojik yaklaşımlar ön plana çıkarken, teknoloji entegrasyonunun farklı düzeylerde gerçekleştiği görülmüştür. TPAB'ın değerlendirilmesinde en çok kullanılan ölçme araçlarının ölçekler ve anketler olduğu, bu araçlarda bilişsel, pedagojik ve teknolojik boyutların birlikte ele alındığı saptanmıştır. Öğretmenlerin TPAB'a yönelik tutum, inanç ve öz-yeterlilik algılarının teknoloji entegrasyonuna doğrudan etkide bulunduğu, bu etkilerin özellikle motivasyon, öz-yeterlik ve pedagojik esneklik üzerinden şekillendiği ortaya çıkmıştır. Disiplinler arası incelemelerde ise fen bilimleri ve matematikte daha yoğun uygulamalar olduğu, sosyal bilimlerde ise sınırlı sayıda çalışmaya rastlandığı görülmüştür. Araştırma sonuçları, TPAB'ın eğitimde teknoloji entegrasyonunu açıklayan güçlü bir kuramsal çerçeve sunduğunu göstermektedir. Bununla birlikte ölçeklerin geçerlik-güvenirlik sorunları, çalışmaların büyük kısmında kısa süreli uygulamalara dayalı olması ve belirli disiplinlere yoğunlaşılması önemli sınırlılıklar olarak belirlenmiştir. Gelecekte yapılacak çalışmalara yönelik olarak uzun vadeli uygulama araştırmalarının artırılması, farklı disiplinlerde daha kapsamlı çalışmalar yürütülmesi ve TPAB ölçme araçlarının daha sağlam psikometrik temellere dayandırılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to provide a comprehensive evaluation of the existing literature by examining the programs and strategies designed to develop preservice and in-service teachers' technological pedagogical content knowledge (TPACK), their classroom practices, the assessment tools employed to evaluate TPACK, the influence of teachers' attitudes, beliefs, and self-efficacy perceptions on technology integration, as well as the applications of TPACK across different disciplines. A comprehensive search was conducted in the Scopus and Web of Science databases using predetermined keywords. Among the studies published between 2015 and 2024, 101 articles that met the inclusion criteria were analyzed. The research employed the meta-synthesis method, which aims to identify similarities and differences across studies on a given topic. The collected data were analyzed through a seven-step content analysis process, and the findings were categorized and sub-categorized for in-depth examination. The findings indicate that the most common strategies employed to enhance TPACK include workshops, teacher education programs, project-based learning, microteaching practices, and online learning environments. In classroom implementations of TPACK, instructional strategies and pedagogical approaches are emphasized, while varying levels of technology integration are observed. Regarding the assessment of TPACK, scales and questionnaires are the most frequently utilized instruments, typically addressing cognitive, pedagogical, and technological dimensions simultaneously. Teachers' attitudes, beliefs, and self-efficacy perceptions are found to have a direct impact on technology integration, particularly through factors such as motivation, self-efficacy, and pedagogical flexibility. Discipline-specific analyses reveal that TPACK applications are more prevalent in science and mathematics, whereas fewer studies focus on social sciences. The results demonstrate that TPACK provides a robust theoretical framework for explaining technology integration in education. However, issues concerning the validity and reliability of measurement instruments, the predominance of short-term interventions, and the concentration of studies within specific disciplines are identified as major limitations. For future research, it is recommended to conduct more longitudinal intervention studies, expand investigations into a wider range of disciplines, and develop TPACK measurement instruments based on stronger psychometric foundations.
Benzer Tezler
- Teknolojik pedagojik alan bilgisi (TPAB) ile ilgili yapılan araştırmalar üzerine bir meta-analiz çalışması
A meta-analysis study on the researches related to the technological pedagogical content knowledge
BİNNUR ERGEN
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimMersin ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TUĞBA YANPAR YELKEN
DOÇ. DR. SEDAT KANADLI
- Exploring design based learning activities in 2nd grade science classrooms
2. sınıf bilim sınıflarında tasarım tabanlı öğrenme aktivitelerinin keşfedilmesi
ÖZLEM YAPRAK BOSTANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- Exploring opinions of corporate instructional designers on their professional development and training needs
Kurumsal öğretim tasarımcılarının mesleki gelişim ve eğitim ihtiyaçları konusundaki görüşlerinin araştırılması
NAZLI GÖKALP
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- Öğretmenlerin teknolojik pedagojik alan bilgisi yeterlilikleri ve teknolojiye yönelik tutumlarının epistemolojik inanç açısından incelenmesi
Investigation of teachers' attitudes towards technological pedagogical content knowledge competencies and technological perspectives in terms of epistemological belief
ERDEM SARIASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimErciyes ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HASAN BOZGEYİKLİ
- Ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının türev kavramıyla ilgili teknolojik pedagojik alan bilgilerinin senaryo tekniği ile incelenmesi
An investigation of preservice secondary mathematics teachers' technological pedagogical content knowledge of derivative
ZEYNEP ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE AKKOÇ