Türk tiyatrosunda liberal feminizmin izleri: Lena Leyla ve diğerleri ile Krem Karamel oyunları üzerinden değerlendirilmesi
Traces of liberal feminism in Turkish theater: An evaluation through Lena, Leyla ve Diğerleri and Krem Karamel
- Tez No: 977151
- Danışmanlar: DOÇ. DR. YASİN ÇETİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sahne ve Görüntü Sanatları, Performing and Visual Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Haliç Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tiyatro Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada kadınların toplumsal cinsiyet rolleri ile bireysel özgürlük mücadeleleri arasındaki ilişki feminist teoriler temelinde ele alınmış; önce feminizmin tarihsel gelişimi ve liberal feminizmin temel yaklaşımları tartışılmış, ardından feminist tiyatronun dünya ve Türk tiyatrosundaki gelişimi incelenmiştir. Bu bağlamda Zeynep Kaçar'ın Krem Karamel ve Zehra İpşiroğlu'nun Lena, Leyla ve Diğerleri adlı oyunları analiz edilmiş; kadın karakterlerin özerklik arayışları, ataerkil normlara karşı verdikleri mücadeleler ve özgürleşme süreçleri karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bulgular, her iki oyunun da kadınların bireysel ve toplumsal özgürleşme arayışını sahneye taşıyarak liberal feminizmin temel ilkelerini görünür kıldığını ortaya koymaktadır. Çalışma, feminist tiyatronun dönüştürücü potansiyelini vurgulamakta, kadın temsillerine ilişkin eleştirel bir bakış açısı sunmakta ve Türk tiyatrosunda feminist perspektifle yazılmış metinlerin estetik ve politik önemini ortaya koyarak literatüre katkı sağlamaktadır. Bu yönüyle, daha önce kapsamlı biçimde ele alınmamış olan Türk tiyatrosundaki feminist izlekleri liberal feminizm bağlamında tartışmaya açmakta; hem kuramsal düzeyde hem de seçilen oyun örnekleri üzerinden özgün bir katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
In this study, the relationship between women's gender roles and their struggles for individual freedom is examined within the framework of feminist theories; first, the historical development of feminism and the main approaches of liberal feminism are discussed, followed by an exploration of the development of feminist theatre in both world and Turkish contexts. In this regard, Zeynep Kaçar's Krem Karamel and Zehra İpşiroğlu's Lena, Leyla ve Diğerleri are analyzed; the female characters' quests for autonomy, their struggles against patriarchal norms, and their processes of emancipation are comparatively evaluated. The findings reveal that both plays bring to the stage women's quests for individual and social emancipation, thereby making visible the fundamental principles of liberal feminism. The study highlights the transformative potential of feminist theatre, offers a critical perspective on female representations, and demonstrates the aesthetic and political significance of texts written from a feminist perspective in Turkish theatre, thus contributing to the literature. In this respect, it opens up for discussion the feminist trajectories in Turkish theatre—which have not previously been examined in a comprehensive manner—within the framework of liberal feminism, and provides an original contribution both on a theoretical level and through selected play analyses.
Benzer Tezler
- Günümüz Türk tiyatrosunda gerçekliğin temsili sorunsalı ve 2000 sonrası oyun metinlerinde yansıması
Problematic of representation of reality in contemporary Turkish theater and its influence on play texts written after 2000
VECİHE ÖZGE ZEREN
Doktora
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
PROF. DR. SEMİH ÇELENK
- 1980 - 1990 Cumhuriyet Dönemi Türk tiyatrosunda oyun yazarlığında eğimler ve kaynakları
Trends and welds in play writing from 1980 to 1990 in Republic Turkish theatre
ZERRİN AKDENİZLİ ÇELENK
Doktora
Türkçe
1999
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiSahne Tasarımı Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA NUTKU
- 1980 sonrası Türk toplumunda değişen değer yargılarının Türk tiyatrosuna etkileri
The Impacts of the changes of the judging of values on Turkish theatre after 1980 in the Turkish society
ŞEBNEM ÖZBAL
- 1980-90 evresi uygulanan depolitizasyon hareketlerinin Türk tiyatrosundaki sonuçları
Results of depolizition process in Turkish theatre in the process 1980-1990
AHMET ERİNANÇ
Doktora
Türkçe
2003
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
PROF. DR. İBRAHİM ARMAĞAN
- Adile Naşit'in sanat hayatı
Adile Naşit's life of art
MERVE ÇETİNKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Türk İnkılap TarihiYıldız Teknik ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FAHRİYE DİNÇER