Erken Cumhuriyet döneminde Resimli Ay Dergisine göre aile, moda ve eğlence (Transkripsiyon ve değerlendirme)
Family, fashion, and entertainment according to Resimli Ay magazine in the Early Republican period (Transcription and evaluation)
- Tez No: 978796
- Danışmanlar: PROF. DR. ARİF KOLAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Aile, Eğlence, Güzellik, Kadın, Moda, Toplum Yaşantısı, Entertainment, Family, Fashion, Beauty, Social Life, Woman
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kütahya Dumlupınar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Resimli Ay Dergisi, 1924 yılında Mehmed Zekeriya ve Sabiha Sertel tarafından yayımlanmaya başlayan, 1924-1931 yılları arasında aktif olarak yayınlanan, dönemin kültürel, toplumsal ve edebi yönlerini yansıtan bir yayın organı olarak doğdu. Kasım 1928 tarihinde yeni alfabenin kabulü üzerine üç ay ara vererek, Mart 1929 tarihinde tekrar yayıma dahil oldu. Bu dönemde Nazım Hikmet'in büyük katkılarıyla içeriklerinde toplumsal konulara ağırlık verdi. Ocak 1931 yılında uzun süre ara veren dergi, Mart 1936 senesinde tekrar yayımlanmaya başlasa da Aralık 1938'de tümüyle kapandı. Kapanışında dönemin siyasi baskıları ve ekonomik yetersizlikler büyük rol oynadı. Dergi moda, güzellik, eğlence, edebiyat ve sosyal meselelerin dahil olduğu geniş bir yelpaze niteliği taşımaktaydı. Bu gibi konulara yer ayırmasıyla Cumhuriyet'in modernleşme sürecinde katkısı yadsınamaz derecededir. Dergideki moda, sağlık ve kadın bedeni üzerinden topluma mal edilen güzellik algısı üzerine yazılan yazılar çıktığı dönemin batılılaşma serüvenini ve kadınların toplumdaki konumuna değinmesiyle ün kazandı. Kadın hakları, kıyafet reformları ve bunlar üzerinde adeta dans eden moda akımı kadınların oldukça rağbet gösterdikleri konular arasında yerini alıyordu. Toplum ve eğlence alanı ise bize İstanbul, Konya, Trabzon, Kastamonu, İzmir şehirleri başta olmak üzere Anadolu halkının nasıl eğlendiğini göstermektedir. Hırsızlık ve hikâye temaları toplumsal adaletsizlik üzerinde durarak kadınların içinde olan ince hislere ve dahilinde halk arasındaki aksaklıklara değinerek farklı bir perspektiften bakma şansını sunmuştur. Kamp, aile, buse, kadın-erkek eşitliği ve yüz gibi konular ise daha çok toplumun yaşam tarzını, ne gibi şeylere merak saldıklarını yansıtan yazılarda kendini göstermektedir. Aynı dönemde yayımlanmış diğer dergilerde belli bir kesime hitap edilmiş olması ve halkın ayrılması ilgi çekme açısından sığ kalmıştır. Resimli Ay dergisi ise, halkın günlük yaşamına dokunan, toplumun herhangi bir kesimini ayırt etmeyen içerikleriyle emsallerinden ayrılarak geniş bir kitleye hitap etmiştir. Dergi dönemin sosyal ve kültürel dönüşümlerini yansıtan önemli bir kaynak niteliği taşımaktadır. Bu tezde kadın modası ve toplum eğlencesi temel alınmıştır. Bunun yanı sıra aile, buse, dans, güzellik, hikâye, hırsızlık, kadın-erkek eşitliği, kamp, sağlık ve yüz konularında Resimli Ay dergisi içerisinden derlenen makalelerin çevirilerine ve bu alanların değerlendirmelerine yer verilmiştir. Amaç ise dönemin toplumsal yaşantısı başta olmak üzere, halkın değişen iç ve dış dünyasına farklı bir perspektif ile yaklaşabilmektir.
Özet (Çeviri)
Resimli Ay magazine was founded in 1924 by Mehmed Zekeriya and Sabiha Sertel and was actively published between 1924 and 1931 as a publication reflecting the cultural, social, and literary aspects of the period. In November 1928, it took a three-month hiatus due to the adoption of the new alphabet, resuming publication in March 1929. During this period, with the significant contributions of Nâzım Hikmet, the magazine placed greater emphasis on social issues. In January 1931, it halted publication for an extended period, later resuming in March 1936, only to be completely shut down in December 1938. Political pressures and economic constraints played a significant role in its closure. The magazine covered a wide range of topics, including fashion, beauty, entertainment, literature, and social issues. Its contribution to the modernization process of the Republic cannot be overlooked. Articles discussing beauty perceptions based on fashion, health, and the female body gained fame by addressing the Westernization movement of the era and women's position in society. Women's rights, clothing reforms, and the fashion trends that metaphorically“danced”upon them were among the topics that attracted significant attention. The themes of society and entertainment provide insight into how the people of various cities—such as Istanbul, Konya, Trabzon, Kastamonu, and Izmir—engaged in leisure activities. The themes of theft and storytelling focused on social injustice, allowing a perspective on women's delicate emotions and societal shortcomings. Other themes such as camping, family, affection, gender equality, and facial representations reflected the lifestyle and interests of the society through the magazine's articles. Unlike many magazines of the era that catered to a specific audience and maintained societal divisions, Resimli Ay distinguished itself by appealing to a broad readership with content that touched on everyday life without excluding any societal group. Thus, it became an important source reflecting social and cultural transformations of the period. This thesis focuses primarily on women's fashion and societal entertainment. Additionally, translations of selected articles from Resimli Ay magazine related to family, affection, dance, beauty, storytelling, theft, gender equality, camping, health, and facial representations are provided, along with analyses of these themes. The objective is to present a fresh perspective on the social life of the era and the evolving internal and external world of the people.
Benzer Tezler
- La Vie artistique litteraire culturelle et sociale l'Izmir en langue Française (du XVII'eme siecle a nos jours)
Fransızca'da İzmir'in sanatsal edebi kültürel ve toplumsal yaşamı (XVII'inci yüzyıldan günümüze)
HASAN ZORLUSOY
Doktora
Fransızca
1993
Fransız Dili ve EdebiyatıDokuz Eylül ÜniversitesiFransız Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EROL KAYRA
- Sabiha Sertel: Meşrutiyet'ten Kemalist Türkiye'ye entelektüel bir portre
Sabiha Sertel: Portrait of an intellectual from the second Constitutional era to the Kemalist Turkey
BARIŞ ÇATAL
Doktora
Türkçe
2023
Tarihİstanbul ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ÖZNUR ALKAN
- Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Türkiye'de kadın gazeteciliği: Suat Derviş örneği
Women's journalism in Turkey from The Tanzimat to The Republic: The case of Suat Dervi̇ş
İLKNUR BEKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Tarihİstanbul Topkapı ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET METİN HÜLAGÜ
- Başlangıcından günümüze Türk kadın ressamları
Başlık çevirisi yok
HATİCE HASBORA
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiArkeoloji ve Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NERMİN SİNEMOĞLU
- Erken Cumhuriyet Döneminde seyahat edebiyatı örneği olarak Ayaz İshaki'nin Resimli Perşembe'deki gezi yazıları (1927–1928)
Travel literature in the Early Republican Period: The travel writings of Ayaz Ishaki in Resimli Perşembe (1927–1928)
ELİF NESLİHAN DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
TarihFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA GÖLEÇ