Geri Dön

Abdullah Necati Akder'de felsefenin işlevi

The function of philosophy in Abdullah Necati Akder

  1. Tez No: 978894
  2. Yazar: SENA NUR SEZGİN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. LEVENT BAYRAKTAR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Felsefe, Philosophy
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Akademik kimliğiyle olduğu kadar düşünce hayatı ve toplumsal meseleler karşısındaki özgün duruşuyla tanınan Abdullah Necati Akder, Cumhuriyet dönemi Türk düşünce dünyasında önemli izler bırakmıştır. Bu çalışmada, Cumhuriyet dönemi Türk düşünce hayatında kendine özgü bir yeri olan Abdullah Necati Akder'in fikrî yönelimi ele alınmıştır. Akademik ve bürokratik alanlarda uzun yıllar hizmet vermiş olan Akder, özellikle millet, ahlak, medeniyet, değer, kültür, ordu, ideoloji, din gibi temel kavramlar üzerine yoğunlaşmıştır. Düşüncelerini ise büyük ölçüde makaleler yoluyla kamuoyuna sunmuştur. Kendisinin müstakil bir kitabı bulunmamakla birlikte, çeşitli dergi ve kurum yayınlarında yer alan yazıları Türk düşünce tarihi açısından önemli izler taşımaktadır. Abdullah Necati Akder'in düşünsel çabasında en belirgin yönlerden biri, Ziya Gökalp'e duyduğu fikrî bağlılık ve onun sistematik yaklaşımına gösterdiği sadakattir. Hayatı boyunca Gökalp'in görüşlerini açıklamak, yorumlamak ve yeniden gündeme taşımak için çalışmış, onun hars, medeniyet, terbiye, ideoloji gibi kavramsallaştırmalarını yorumlayarak güncel meselelerle ilişkilendirmiştir. Bu yönüyle Akder, Ziya Gökalp'in düşüncelerini çağının toplumsal ve kültürel şartlarında yeniden işlemiştir. Dolayısıyla Akder, geçmiş, gelecek ve içinde bulunulan dönem arasında bağ kuran ve rehberlik eden bir mütefekkirdir. Akder'in yazılarında, milletin birlik ve bütünlüğünü tehdit eden ideolojik savrulmalara karşı net tavrı dikkat çekmektedir. Özellikle aşırılıklara, kutuplaştırıcı ve yabancılaştırıcı ideolojik yönelimlere karşı kültürel sürekliliği ve milli kimliği muhafaza eden bir çizgide yer almıştır. Bu anlamda Halk evleri, Türk Ocakları vb. kurumlar aracılığıyla topluma düşünsel ve ahlakî bir istikamet kazandırmayı hedeflemiştir. Bu tezde, Abdullah Necati Akder'in felsefeye yüklediği işlev incelenmiş, onun düşünce yapısı, kavramlarla kurduğu ilişki ve Türk düşünce geleneğine katkısı ortaya konmuştur. Akder, her şeyden önce düşünmeyi bir vatani görev, fikir üretmeyi ise millete karşı sorumluluğun bir tezahürü olarak görmüştür.

Özet (Çeviri)

Abdullah Necati Akder, known as much for his academic identity as for his original stance on intellectual life and social issues, left an important mark on Turkish intellectual life during the Republican era. This study examines the intellectual orientation of Abdullah Necati Akder, who occupied a unique place in Turkish intellectual life during the Republican era. Akder, who served for many years in academic and bureaucratic fields, focused particularly on fundamental concepts such as nation, morality, civilization, values, culture, army, ideology, and religion. He primarily shared his ideas with the public through articles. Although he did not publish an independent book, his writings in various journals and institutional publications carry significant traces in the history of Turkish thought. One of the most prominent aspects of Abdullah Necati Akder's intellectual endeavors is his intellectual attachment to Ziya Gökalp and his loyalty to Gökalp's systematic approach. Throughout his life, he worked to explain, interpret, and bring Gökalp's views back into the spotlight, interpreting his conceptualizations of culture, civilization, education, and ideology and relating them to contemporary issues. In this sense, Akder reworked Ziya Gökalp's ideas in the social and cultural conditions of his time. Therefore, Akder is a thinker who establishes connections between the past, the future, and the present and provides guidance. Akder's writings reveal his clear stance against ideological shifts that threaten the unity and integrity of the nation. In particular, he has taken a stance that preserves cultural continuity and national identity against extremism, polarization, and alienating ideological tendencies. In this sense, he has aimed to give the society an intellectual and moral direction through institutions such as Halkevleri and Türk Ocakları. This thesis examines the function Abdullah Necati Akder assigned to philosophy, revealing his thought structure, his relationship with concepts, and his contribution to the Turkish tradition of thought. Akder viewed thinking as a patriotic duty and the production of ideas as a manifestation of responsibility to the nation.

Benzer Tezler

  1. Parabolik kesirli diferansiyel denklemler için kaynak tanımlama problemi

    On source identification problem for fractional parabolic differential equation

    ABDULLAH NECATİ DOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    MatematikGümüşhane Üniversitesi

    Matematik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CHARYYAR ASHYRALYYEV

  2. Farklı düzeylerde protein içeren rasyonların kuzu besisinde canlı ağırlık artışı ve yapağı verimine etkisi

    Başlık çevirisi yok

    ABDULLAH CAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1992

    ZiraatAnkara Üniversitesi

    Zootekni Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NECATİ IŞIK

  3. Yabancılara Türkçe öğretiminde metin uyarlama ve Memduh Şevket Esendal'ın“Pazarlık”hikayesinin 2 seviyesine göre uyarlanması

    Text adaptation in teaching turkish to foreigners and the adaptation of Memduh Şevket Esendal's story“Pazarlık”to A2 level

    SELİN ASYA YAŞAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Türk Dili ve EdebiyatıDumlupınar Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ABDULLAH ACEHAN

    PROF. DR. NECATİ DEMİR

  4. Antalya ili domates alanlarında bakteriyel hastalıklar üzerinde araştırmalar

    An Investigation on the bacterial diseases of tomato in Antalya

    ERDEM KAHVECİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    ZiraatAnkara Üniversitesi

    Bitki Koruma Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ABDULLAH GÜRCAN

  5. I. Dünya Savaşı yıllarında Osmanlı Devleti topraklarındaki esir kampları

    I. World War years soil in the camp of the Ottoman Empire

    HAFİZE KEY

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    TarihDumlupınar Üniversitesi

    Tarih Bölümü

    YRD. DOÇ. DR. NECATİ AKSANYAR