ChatGPT dil modelinin kronik böbrek hastalarının Türkçe sorularının cevaplama etkinliğinin incelenmesi
Evaluating chatGPT's effectiveness in answering Turkish questions from chronic kidney disease patients
- Tez No: 979675
- Danışmanlar: PROF. DR. NURHAN SEYAHİ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Nefroloji, Nephrology
- Anahtar Kelimeler: Kronik Böbrek Hastalığı, yapay zekâ, ChatGPT, Gemini, poliklinik, Chronic Kidney Disease, artificial intelligence, ChatGPT, Gemini, outpatient care
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Kronik Böbrek Hastalığı (KBH) olan bireylerin hastalıkları, tedavi süreçleri ve günlük yaşamla ilgili olarak merak ettikleri konularda yapay zekâ tabanlı sohbet uygulamalarının verdiği yanıtları değerlendirmektir. Bu doğrultuda, yanıtların güncel klinik kılavuzlarla uyumu incelenmiş; içeriklerin doğruluk, açıklık, kapsamlılık ve eksiklikleri analiz edilmiştir. Gereç ve Yöntem: Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Nefroloji Anabilim Dalı tarafından izlenen 100 KBH hastasına, hastalıklarıyla ilgili olarak merak ettikleri ve doktorlarına yöneltmek istedikleri sorular sorulmuştur. Toplam 291 soru toplanmış, dört gruba ayrılan sorulardan diğerleri kategorisindekiler elenmiş ve toplam 121 soru çalışmada kullanılmıştır. Her bir soru, 2025 yılı içerisinde iki farklı yapay zekâ tabanlı sohbet uygulamasına (ChatGPT-4o ve Gemini 1.5) yöneltilmiş, elde edilen yanıtlar üç bağımsız nefroloji uzmanı tarafından DISCERN ve QAMAI ölçekleri temel alınarak analiz edilmiştir. İstatistiksel analizde tanımlayıcı istatistikler ile birlikte Ki-kare ve Fisher's exact test gibi karşılaştırma yöntemleri kullanılmıştır. Bulgular: ChatGPT, açıklık (p=0.006), amaçlara ulaşma (p=0.011) ve bilginin güncelliği (p<0.001) açısından Gemini'ye göre anlamlı düzeyde üstün bulunmuştur. QAMAI değerlendirmesinde de açıklık (p<0.001) ve kullanışlılık (p=0.009) boyutlarında öne çıkmıştır. Her iki modelde kaynak gösterme yeterliliği ise düşük bulunmuştur. Sonuç: ChatGPT'nin hasta bilgilendirmesi açısından daha güçlü ve anlaşılır içerikler sunduğu görülmektedir. Ancak soru kategorisine göre büyük dil modellerinin performansı değişmektedir. Yapay zekâ uygulamaları, hasta eğitiminde yardımcı araçlar olarak kullanılabilir; aynı zamanda, hekimlerin hastaları tekrar tekrar bilgilendirme yükünü azaltarak tükenmişlik sendromu riskinin azaltılmasına katkı sağlayabilir.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aims to evaluate the responses of artificial intelligence (AI)-based conversational platforms to questions posed by individuals with Chronic Kidney Disease (CKD) regarding their condition, treatment processes, and daily life. In this context, the alignment of the platforms' responses with current clinical guidelines was examined, and the accuracy, clarity, comprehensiveness, and limitations of the content were analyzed. Materials and Methods: A total of 100 CKD patients followed by the Department of Nephrology at Cerrahpaşa Medical Faculty were asked about issues they were curious about concerning their disease and what they would like to ask their physicians. A total of 291 questions were collected, the questions were separated to 4 groups and questions on the miscellaneous category were eliminate remaining 121 questions were evaluated Each question was submitted to two AI-based conversational platforms (ChatGPT-4o and Gemini 1.5) in 2025. The responses were independently evaluated by three nephrology specialists using the DISCERN and QAMAI scales. Descriptive statistics as well as appropriate comparative tests (Chi-square and Fisher's exact test) were used for statistical analysis. Results: ChatGPT was found to be significantly superior to Gemini in terms of clarity (p=0.006), goal achievement (p=0.011), and information currency (p<0.001). It also outperformed Gemini in the QAMAI dimensions of clarity (p<0.001) and usefulness (p=0.009). However, both models were inadequate in providing source citations. Conclusion: ChatGPT demonstrated stronger and more comprehensible content in patient education. AI-based tools may serve as supportive resources in informing patients and can also help reduce physicians' repetitive informational workload, thereby contributing to the mitigation of physician burnout.
Benzer Tezler
- Optik nöropati ile başvuran hastalarda yapay zekânın hastalık yönetimindeki gücü
The power of artificial intelligence in disease management in patients presenting with optical neuropathy
ONURALP UYANIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
NörolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERKAN DEMİR
DR. İPEK GÜNGÖR DOĞAN
- Chatbot çağında akademik bütünlük: ChatGPT 'nin dil eğitimine entegrasyonu üzerine bir araştırma
Academic integrity in the age of chatbots: A study of ChatGPT's integration in English language teaching
SAMAR ABDULTAWAB SAIF MOHAMMED AL-ARIQI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimAtatürk Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERVE GEÇİKLİ
DOÇ. DR. ARZU EKOÇ ÖZÇELİK
- Yapay zekâ destekli büyük dil modellerinin inşaat mühendisliği eğitimindeki yeterliliğinin irdelenmesi: Chatgpt örneği üzerinden öğrenci performanslarının, yanıt tutarlılığının ve istem mühendisliği tekniklerinin karşılaştırmalı analizi
Evaluation of the competence of artificial intelligence–powered large language models in civil engineering education: A comparative analysis of student performance, response consistency and prompt engineering techniques using Chatgpt as a case study
SİMGE DURGUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İnşaat MühendisliğiBursa Uludağ Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OLCAY GENÇ
- Investigating the impact of ChatGPT on EFL student engagement, autonomy, and writing skills
ChatGPT'nin İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenen öğrencinin katılımını, özerklik, ve yazma becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi
DERİN GÖRMÜŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimÇukurova Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN KIRKGÖZ
- ChatGPT as a material preparation tool in language classes
İngilizce sınıflarında materyal hazırlama aracı olarak ChatGPT
İNCİ TUZLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimUfuk ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NESLİHAN ÖZKAN