Geri Dön

Ortognatik cerrahide tercih edilen fiksasyon yöntemlerinin kondil üzerine etkileri

The effects of fixation methods preferred in orthognathic surgery on the condyle

PDF İndir

  1. Tez No: 980498
  2. Yazar: CEYLAN MERT GÜNDAY
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MERT ÇALIŞ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi, Plastic and Reconstructive Surgery
  6. Anahtar Kelimeler: Mandibular kondil, Ortognatik cerrahi, Mandibular condyle, Orthognathic surgery
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Plastik Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez çalışmasında, bilateral sagittal split ramus osteotomisi (BSSRO) sonrası mandibulada uygulanan farklı fiksasyon yöntemlerinin (tek bikortikal vida, çift bikortikal vida, tek miniplak) kondil morfolojisi, pozisyonu, yoğunluğu ve temporomandibular eklem (TME) fonksiyonları üzerindeki etkileri kapsamlı biçimde incelenmiştir. Araştırma, yalnızca kondil düzeyindeki yapısal değişikliklerle sınırlı kalmayıp; postoperatif relaps, TME semptomları gibi klinik parametreleri de kapsamaktadır. Ortognatik cerrahinin temel hedefleri olan estetik iyileşme, fonksiyonel kazanım ve iskeletsel stabilitenin eş zamanlı olarak sağlanabilmesi, cerrahi planlamanın başarısına doğrudan bağlıdır. Bu kapsamda, mandibular osteotomi sonrası kullanılan fiksasyon yöntemleri sadece mekanik stabilite açısından değil; uzun vadeli eklem sağlığı ve kemik biyolojisi yönünden de dikkatle değerlendirilmelidir. Bu çalışmada, uygulanan fiksasyon sistemlerinin proksimal segment hareketlerini nasıl etkilediği ve bu durumun TME biyomekaniğine yansımaları detaylı biçimde analiz edilmiştir. Çalışmada incelenen üç farklı fiksasyon yöntemi, klinikte sık kullanılan ve uygulama teknikleri açısından farklı rijidite profilleri sergileyen sistemlerdir. Tek bikortikal vida, semirijit grubu temsil ederken; çift bikortikal vida ve tek miniplak sistemleri rijit fiksasyonun tipik bir örneğini oluşturmaktadır. Bu yöntemler karşılaştırmalı olarak incelenmiş; kondil hacminde, yoğunluğunda, glenoid fossa içindeki pozisyonunda ve X, Y, Z eksenlerindeki açısal değişimlerinde hangi fiksasyon sisteminin daha avantajlı olduğu araştırılmıştır. Ayrıca bu parametrelerin relaps oranları, hareket yönü (ilerletme-geriletme) ve cinsiyet gibi değişkenlerle ilişkisi de değerlendirilmiştir. Mevcut literatürde bu kadar çok değişkeni aynı anda değerlendiren çalışma sayısı oldukça sınırlıdır. Bu tez, yalnızca kondil üzerine olan etkileri değil, aynı zamanda relaps eğilimi, segment hareketliliği ve TME fonksiyonlarındaki değişiklikleri birlikte analiz ederek, fiksasyon yöntemlerinin klinik etkilerini bütüncül bir yaklaşımla ortaya koymaktadır. Ayrıca çalışmada kullanılan 3 boyutlu görüntüleme teknikleri sayesinde hacim ve pozisyon analizleri yüksek doğrulukla gerçekleştirilmiş, TME fonksiyonu ise“Mandibular Fonksiyon Bozukluğu Anketi”gibi hasta odaklı ölçüm araçlarıyla değerlendirilmiştir. 2021- 2024 yılları arasında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Anabilim Dalı tarafından ameliyat edilmiş 75 ortognatik cerrahi hastası çalışmaya dahil edilmiştir. 22 hastanın tek bikortikal vida, 22 hastanın çift bikortikal vida ve 31 hastanın ise tek miniplak ile fikse edildiği görülmüştür. Gruplar arasında yaş, cinsiyet, hareket yönü ve hareket miktarı arasında anlamlı fark olmaması bu çalışmanın homojen gruplarla yapıldığını göstermektedir. Yapılan ölçümler sonucu immediate dönemde yöntemden bağımsız olarak her kondilin laterale ve inferiora yer değiştirdiği, uzun dönemde fizyolojik pozisyonuna geri döndüğü görülmüştür. Fiksasyon yönteminin etkisinin immediate dönemde olduğu, sadece çift bikortikal vida ile fikse edilen grup diğerlerine göre anlamlı bir şekilde daha laterale yer değiştirdiği görüldü. Uzun dönemde ise kondil konumu açısından yöntemler arasında bir fark saptanmamıştır. Fiksasyon yöntemlerinin, kondilin x,y,z eksenlerindeki açı değişikliği üzerine etkileri incelendi. Y ekseni etrafındaki açılanmaya (iç-dış rotasyon) bakıldığında her üç yöntemde de immediate dönemde içe rotasyon görüldükten sonra uzun dönem postoperatif süreçte tekrar dışa rotasyona uğrayarak eski konumuna dönmüştür. Z ekseni etrafındaki açılanmaya bakıldığı zaman (medial-lateral rotasyon) cerrahinin bu açılanmayı etkilemediği görüldü. X ekseni etrafında rotasyon değerlendirildiğinde (anterior-posterior rotasyon) tek vida ile fiksasyon yapılan grupta AP doğrultuda rotasyon görülmezken çift bikortikal vidada en çok olmak üzere diğer yöntemlerde posteriora rotasyon görüldü. Kondil hacmi açısından değerlendirildiğinde her üç grupta da kondil hacimlerinde postoperatif dönemde anlamlı bir azalma görüldü. Oran olarak en çok azalma çift bikortikal vida ile tespit edilen grupta olmakla birlikte tespit yöntemleri arasında hacme etki açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır. Tüm bu parametrelerin kliniğine etkisi incelenmesi adına hareket miktarının iskeletsel relaps oranlarına bakıldı ve hastaların TME fonksiyonu açısından anketler yapıldı. Her üç yöntemde de TME fonksiyonlarında iyileşme görüldü. İskeletsel relaps için mandibula üzerinde seçilen B noktası incelendiğinde en fazla iskeletsel relaps (%22) çift vida grubunda, en az iskeletsel relaps ise (%4,04) ile tek vida grubunda görüldü. Sonuç olarak bu tez, ortognatik cerrahide fiksasyon seçiminin yalnızca cerrahi stabilite açısından değil, aynı zamanda eklem sağlığı ve uzun dönem hasta konforu açısından da kritik rol oynadığını göstermektedir. Fiksasyon yöntemleri ile kondil arasındaki ilişki irdelendiğinde uzun dönemde kondilin glenoid fossa içinde normal konumuna geldiği, tek vida ile fikse edilen grupta uzun dönemde kondilin preop açılarına döndüğü görüldü. Çift vida ile fikse edilen grupta ise posteriora rotasyon eğilimi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca her üç yöntemin de kondil hacmi ve kondil yoğunluğuna etkisi açısından anlamlı farklılık görülmemiştir. Fiksasyon yöntemlerinin kondil hacmini, yoğunluğunu ve uzun dönemde konumunu etkilemediği saptanmış olup yöntemler arasında iskeletsel relaps oranları açısından farklılıklar görülmüştür. En fazla iskeletsel relaps çift bikortikal vidada görülürken en az iskeletsel relapsın tek bikortikal vidada olması şu şekilde açıklanabilir: Cerrahi sonrası kondillerde kaçınılmaz bir pozisyon değişikliği olmaktadır. Çevre faktörlerle kondil eski konumuna dönme eğilimindedir. Rijit fiksasyonlar mutlak hareketsizlik prensibinden yola çıkarak yapılan işlemler olduğundan postoperatif dönemde kondilin hareketi ile distal segment de hareket ederek iskeletsel relapsa sebep olur. Semirijit fiksasyonlar, fiksasyon noktalarında mikro hareketlere izin vererek proksimal segment hareketinin distal segmenti etkilemesini engellemektedir. Sonuç olarak tek bikortikal vida ile yapılan fiksasyonlar postop erken dönemde artmış İMF ihtiyacı ile hasta konforunu azaltsa da uzun dönemde kondilin fizyolojik konumuna dönmesine izin veren ve bunu yaparken de oklüzyonu koruyan ve TME semptomlarını iyileştiren bir yöntem olarak diğerlerinden daha avantajlı bulunmuştur.

Özet (Çeviri)

In this thesis, the effects of different fixation methods applied to the mandible following bilateral sagittal split ramus osteotomy (BSSRO) (single bicortical screw, double bicortical screw, single miniplate) on condylar morphology, position, density, and temporomandibular joint (TMJ) functions were comprehensively investigated. The research was not limited to structural changes at the condylar level; it also encompassed clinical parameters such as postoperative relapse and TMJ symptoms. Achieving the primary goals of orthognathic surgery—esthetic improvement, functional gain, and skeletal stability—simultaneously depends directly on the success of surgical planning. Within this context, fixation methods used after mandibular osteotomy should be carefully evaluated not only in terms of mechanical stability but also with regard to long-term joint health and bone biology. This study analyzed in detail how different fixation systems affect proximal segment movements and how these changes are reflected in TMJ biomechanics. The three fixation methods examined in this study are commonly used in clinical practice and display distinct rigidity profiles in terms of their application techniques. The single bicortical screw represents the semirigid group, while the double bicortical screw and the single miniplate systems represent typical rigid fixation methods. These methods were comparatively investigated to determine which fixation system is more advantageous in terms of condylar volume, density, position within the glenoid fossa, and angular changes around the X, Y, and Z axes. Additionally, the relationship of these parameters with relapse rates, direction of mandibular movement (advancement or setback), and gender was also evaluated. The number of studies in the current literature that evaluate so many variables simultaneously is quite limited. This thesis presents a holistic analysis of fixation methods by investigating not only their effects on the condyle but also their association with relapse tendency, segmental mobility, and changes in TMJ function. Furthermore, through the use of three-dimensional imaging techniques, volume and positional analyses were carried out with high accuracy, while TMJ function was assessed using patient-centered measurement tools such as the Mandibular Function Impairment Questionnaire (MFIQ). Seventy-five orthognathic surgery patients operated on between 2021 and 2024 at Hacettepe University Faculty of Medicine, Department of Plastic, Reconstructive and Aesthetic Surgery, were included in the study. Fixation was performed with a single bicortical screw in 22 patients, a double bicortical screw in 22 patients, and a single miniplate in 31 patients. The absence of significant differences between the groups regarding age, gender, direction of movement, and amount of movement indicates that the study was conducted with homogeneous groups. Measurements demonstrated that, regardless of fixation method, each condyle displaced laterally and inferiorly in the immediate postoperative period but returned to its physiological position in the long term. The effect of the fixation method was significant only in the immediate period: the group fixed with double bicortical screws showed a significantly greater lateral displacement compared with the others. No long-term differences between fixation methods were observed regarding condylar position. When the effects of fixation methods on angular changes around the X, Y, and Z axes of the condyle were examined, the following findings were obtained: Regarding angular changes around the Y axis (internal-external rotation), all three methods exhibited internal rotation immediately postoperatively, followed by external rotation in the long-term postoperative period, thereby returning to the preoperative orientation. For angular changes around the Z axis (medial-lateral rotation), surgery was found not to have any significant effect. For angular changes around the X axis (anterior-posterior rotation), no AP rotation was observed in the single screw group, whereas posterior rotation was seen in the other groups, being most pronounced in the double bicortical screw group. Regarding condylar volume, all three groups showed a significant postoperative decrease. Although the greatest reduction proportionally occurred in the double bicortical screw group, no statistically significant difference was observed between fixation methods. To evaluate the clinical relevance of these parameters, the relationship between movement magnitude and skeletal relapse rates was assessed, and TMJ function was analyzed via questionnaires. Improvements in TMJ function were observed in all three groups. Analysis of skeletal relapse at point B on the mandible revealed the highest relapse rate in the double screw group (22%), while the lowest relapse rate was in the single screw group (4.04%). In conclusion, this thesis demonstrates that the choice of fixation method in orthognathic surgery plays a critical role not only in surgical stability but also in joint health and long-term patient comfort. When examining the relationship between fixation methods and the condyle, it was observed that, in the long term, the condyle returns to its normal position within the glenoid fossa, with the single screw group showing a return to preoperative angles. In the double screw group, however, a tendency toward posterior rotation was identified. Moreover, no significant differences were found between fixation methods regarding their effects on condylar volume and density or on long-term condylar position. While fixation methods did not affect condylar volume, density, or long-term position, differences were observed in skeletal relapse rates: the highest relapse occurred with double bicortical screws, while the lowest occurred with a single bicortical screw. This may be explained as follows: post-surgical positional changes of the condyle are inevitable, and surrounding factors tend to restore the condyle to its preoperative position. Since rigid fixations are based on the principle of absolute immobility, postoperative condylar movement causes simultaneous displacement of the distal segment, leading to skeletal relapse. Semirigid fixations, on the other hand, allow micro-movements at fixation points, preventing proximal segment motion from affecting the distal segment. Consequently, although fixation with a single bicortical screw increases the need for intermaxillary fixation in the early postoperative period and thereby reduces patient comfort, it proves more advantageous than the other methods in the long term, as it allows the condyle to return to its physiological position while preserving occlusion and improving TMJ symptoms.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    193087

    Ortognatik cerrahi uygulanan hastaların retrospektif değerlendirilmesi, komplikasyonların ve iskeletsel relapsların analizi

    Retrospective evaluation of patients who underwent orthognathic surgery,analysis of complications and skeletal relapses

    LÜTFİ TUGAY SEKÜÇOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    Plastik ve Rekonstrüktif CerrahiÇukurova Üniversitesi

    Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. SABRİ ACARTÜRK

  2. Tez No

    736779

    Sagital split ramus osteotomisinde kullanılan farklı fiksasyon teknikleri ve bu tekniklerin temporomandibular eklem üzerine etkilerinin üç boyutlu sonlu elemanlar analizi ile karşılaştırılması

    Different fixation techniques used in sagittal split ramus osteotomy and comparising the effects of these techniques on the temporomandibular joint by using three-dimensional finite element analysis

    FATMA NUR KONARILI

    Diş Hekimliği Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Diş HekimliğiAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÜZİN NEDA HASANOĞLU ERBAŞAR

  3. Tez No

    936422

    Çift çene ortognatik cerrahi uygulanmış sınıf III olgularda kondil konumunun bilgisayarlı sefalometri ile incelenmesi

    Investigation of condyle position in class III patients undergoing double jaw orthognathic surgery with computerized cephalometry

    ARHAN AKKAYA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Diş HekimliğiGazi Üniversitesi

    Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ZİVER ERGÜN YÜCEL

  4. Tez No

    230149

    “Self tappıng”ve“Self drıllıng”vida sistemlerinin biyomekanik özelliklerinin tavşanda farklı yüz kemiklerinde karşılaştırılması

    Comparing biomechanical properties of“Self tapping”and“Self drilling”screw systems on rabbit facial bones

    MUSTAFA ONUR ÇUKURLUOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    Plastik ve Rekonstrüktif CerrahiGazi Üniversitesi

    Plastik Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SELAHATTİN ÖZMEN

  5. Tez No

    1000969

    Sagittal split ramus osteotomisi sonrası farklı vida türlerinin biyomekanik dayanımının koyun mandibula modelinde değerlendirilmesi

    Evaluation of the biomechanical strength of different screw types after sagittal split ramus osteotomy using a sheep mandible model

    NUR MUHAMMED DEMİR

    Diş Hekimliği Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Diş HekimliğiBolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi

    Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER FARUK BOYLU

Geri Dön