Türk hukukunda sivil drone kullanımından kaynaklanan akit dışı sorumluluk
Non-contractual (Tort) liability arising from civil drone use under Turkish law
- Tez No: 980930
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SİNAN SAMİ AKKURT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Haksız fiil, Hukuki sorumluluk, Torts, Legal responsibility
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Özel Hukuk Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kullanımları hızla artan ve hava hukukundaki varlıkları genişleyen dronların, mevcudiyetleri uyarınca havada belirli bir irtifada seyretmeleri, uzaktan kumanda edilmeleri, veri bağlantıları, sinyaller gibi her an kesilebilecek bağlantılar ile çalışmaları, kanat gibi her an bozulabilecek, kırılabilecek donanımla hareket etmeleri, faydalı yük adı altında bir ağırlık oluşturan çeşitli yükleri taşıyabilmeleri aslında kaçınılmaz kazaların ve dolayısıyla üçüncü kişiler nezdinde oluşabilecek zararların habercisiyken, üzerlerinde kamera, mikrofon gibi ses ve görüntü kaydetmeye yarayan araçlarla donatılmış olmaları da özel hayatın gizliliği ve kişisel verilerin korunmasına yönelik ihlaller noktasında bizi uyarmaktadır. Dronların sivil havacılıkta kontrolsüzce kullanılması, şahıs ve mal varlığına verilecek zararlar ile kişisel hakların ihlal edilmesi gibi sonuçlar doğuracaktır. Neticesinde ise bu uyuşmazlıkların hukuk bağlamında incelenmesi, değerlendirilmesi ve sonuçlandırılması gerekecektir. Dronların sahip oldukları teknolojik kabiliyetler ve günümüzün gereksinimleri; olması halinde uygulamadaki boşlukların doldurulmasını ve klasik sorumluluk hukuku kurallarının yeniden yorumlanması ile dronlara entegre edilmesini gerektirmektedir. Çalışmamızın amacı, sivil amaçla kullanılan dronların hukuki perspektifle tanınmasını sağlamakla birlikte; sorumluluk hukuku ve kişilik hakları bağlamında değerlendirmesinin karşılaştırmalı hukuk da göz önünde tutularak yapılmasıdır. Bu bağlamda çalışmamızın ilk bölümünde sivil dronları hukuki bakış açısıyla tanıyacak ve devamında sivil amaçlarla kullanılan dronların yol açabileceği hukuki zararların nasıl değerlendirileceğini, bu zararlar karşısında kimin, ne ölçüde sorumlu tutulacağını ve mevcut hukuki çerçevenin yeterli olup olmadığı incelenecektir. Bu değerlendirmeler yapılırken Türk Borçlar Kanunu başta olmak üzere sorumluluk hukukunun genel ilkeleri baz alınarak; kusur sorumluluğu, kusursuz sorumluluk, tehlike sorumluluğu gibi temel kavramlar dronlara özgülenerek bir sonuç ortaya konulacaktır. Çalışmamızın, teknolojik ve sektörel olarak baş döndürücü bir hızla gelişen ve kullanımı yaygınlaşan dronların, hukuk sistemine ve hukuki bilinirliğe dahil edilmesi ile meydana gelebilecek hukuki uyuşmazlıkların çözümü ve ileride yapılacak çalışmalara katkı sunması hedeflenmektedir.
Özet (Çeviri)
Drones, whose use is rapidly increasing and whose presence in air law is expanding, navigate at a certain altitude in the air, are remotely controlled, operate with connections that can be interrupted at any time, such as data connections and signals, move with equipment such as wings that can break at any time, and can carry various loads that constitute a weight under the name of payload. All these risks are actually the harbingers of inevitable accidents and people may be harmed as a result of these accidents. In addition, the presence of audio and video recording devices such as cameras and microphones on drones also warns us that privacy and personal data may be violated. The uncontrolled use of drones in civil aviation will have consequences such as damages to persons and property and violations of personal rights. As a result, these disputes will need to be examined, evaluated and finalized in the context of law. The technological capabilities of drones and today's requirements require filling the gaps in practice and reinterpreting and integrating the classical liability law rules into drones. The aim of our study is to recognize the drones used for civilian purposes from a legal perspective and to evaluate them in the context of liability law and personal rights, taking into account comparative law. In this context, in the first part of our study, we will recognize civilian drones from a legal perspective, and then we will examine how to evaluate the legal damages that may be caused by drones used for civilian purposes, who will be held responsible for these damages and to what extent, and whether the existing legal framework is sufficient. While making these evaluations, a conclusion will be drawn based on the general principles of the law of liability, especially the Turkish Code of Obligations, and the basic concepts such as fault liability, strict liability, hazard liability will be specific to drones. It is aimed that our study will contribute to the solution of legal disputes that may arise with the inclusion of drones, which are technologically and sectorally developing at a dizzying pace and widespread use, into the legal system and legal awareness, and to contribute to future studies.
Benzer Tezler
- How to govern military ai: On the global governance of artificial intelligence from an international security perspective
Askeri yapay zeka nasıl yönetilmeli: Uluslararası güvenlik perspektifinden yapay zekanın küresel yönetimi
ONUR TÜRK
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Savunma ve Savunma Teknolojileriİstanbul Teknik ÜniversitesiBilim, Teknoloji ve Toplum Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. EMİNE ASLI ÇALKIVİK
- İnsansız hava aracı işletilmesinden doğan sorumluluk ve sorumluluğun sigortalanması
Liability arising from the operation of unmanned aerial vehicles and its insurance
MÜCAHİT TÜRKMEN
- Fikir ve sanat eserleri üzerindeki mali hakların yasal sınırlamaları
Legal limits on financial rigyhs of intellectual products
ABDULLAH KAYA
