Soğuk zincirde sürdürülebilir depo seçimi: Ege Bölgesi soğuk zincir depo kullanıcılarına yönelik bir inceleme
Sustainable warehouse selection in the cold chain: A study for cold chain warehouse users in the Aegean Region
- Tez No: 981405
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ VOLKAN ÇETİNKAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ulaşım, İşletme, Transportation, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Soğuk Zincir Lojistiği, Soğutmalı Depolama, Sürdürülebilirlik, Depo Seçimi, Çok Kriterli Karar Verme, Cold Chain Logistics, Refrigerated Warehousing, Sustainability, Warehouse Selection, Multi Criteria Decision Making
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Denizcilik İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Lojistik Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Soğuk zincir lojistiği, ısıya duyarlı ürünlerin, üretim, depolama ve dağıtım süreçlerinin ısı kontrollü olarak gerçekleştirilmesini sağlamaktadır. Bu sürecin sorunsuz bir şekilde yönetimi için özel ekipman, araç ve uygulamalara ihtiyaç duyulmaktadır. Bu açıdan, soğuk zincir lojistiği; lojistiğin diğer alanlarından ayrılarak özel uzmanlık gerektiren bir alan haline gelmektedir. Soğuk zincirin herhangi bir noktasındaki bir kırılma, ürün, kalite kayıpları ile toplum sağlığı için büyük risklere yol açmaktadır. Bu açıdan soğuk zincir lojistiğinin etkin bir şekilde yönetimi oldukça önemlidir. Küresel ölçekte pek çok farklı sektörü derinden etkileyen COVID-19 pandemisi sürecinde; aşı, ilaç, bozulabilir gıda gibi kritik öneme sahip ürünlerin tedariğinde yaşanan sorunlar soğuk zincir lojistiğine ilişkin uygulamaların öneminin çok daha güçlü şekilde anlaşılmasını sağlamıştır. Bu doğrultuda, bu alana ilişkin yapılan akademik çalışmaların sayısı da giderek artış göstermektedir. Zincirdeki ürün kayıplarının önemli bir bölümü, ürünlerin uygun sıcaklık ve nem koşulları altında muhafaza edildiği soğutmalı depolarda meydana gelmektedir. Ayrıca, soğutmalı depolarda, ürünlerin istenilen ortam koşullarında korunabilmesi için kullanılan ekipmanlardan kaynaklanan yüksek enerji tüketimi, işletme maliyetlerin artırarak ekonomik kayıplara ve sera gazı salım miktarlarını artırarak çevre üzerinde olumsuz etkilere de yol açmaktadır. Bu açıdan, doğal kaynakların gelecek nesiller göz önünde bulundurularak kullanılmasını amaçlayan sürdürülebilirlik yaklaşımlarının incelenmesi sektörde yer alan paydaşlar açısından oldukça önemlidir. Sürdürülebilirlik yaklaşımı ekonomik, çevresel ve sosyal boyutlara dayanmaktadır. Günümüzün rekabetçi dünyasında, işletmelerin yalnızca ekonomik anlamda başarı sağlamaları değil, çevresel ve sosyal yönden de duyarlılık göstermeleri beklenmektedir. Farklı sektörlerde faaliyet gösteren pek çok işletme gibi, sürdürülebilirlik yaklaşımını benimseyen soğutmalı depoların da uzun dönemde finansal fayda elde etmesine katkı sağlayan enerji verimliliği ve atık yönetimi gibi alanlarda yürütecekleri uygulamalar oldukça önemlidir. Bu çalışma, gerçekleştirilen literatür taraması ile elde edilen sürdürülebilirlik kriterlerinin, üretici, taşıyıcı, soğutmalı depo ve bu alanda çalışmalar yürüten akademisyen grubunun, soğuk zincirde sürdürülebilir depo seçimi bağlamında, değerlendirmesine dayanmaktadır. Çalışmanın örneklemi, Ege Bölgesi'nde yer alan 2 tavuk eti üreticisi, 2 taşıyıcı, 3 soğutmalı depo ve bu alanda çalışmalar yapan 2 akademisyenden oluşmaktadır. Katılımcılardan sürdürülebilir depo seçiminde göz önünde bulundurdukları sürdürülebilirliğin ekonomik, çevresel ve sosyal boyutları ile bu boyutların alt kriterlerini, ikili karşılaştırmalar yaparak önem derecelerine göre sıralamaları istenmiştir. Best Worst Method (BWM) ile analiz edilen sonuçlar, süreçte görev alan paydaşların sürdürülebilirlik kapsamındaki önceliklerine ve sürdürülebilirlik kriterlerine ilişkin farkındalıklarına ışık tutması yönüyle sektörel fayda da sağlamaktadır. Çalışma, tüm katılımcı grupların sürdürülebilirlik yaklaşımının ekonomik boyutunu en çok önemli boyut olarak değerlendirdiğini göstermektedir. Tüm katılımcı gruplar tarafından en çok önemli ekonomik alt kriter maliyet olarak belirtilmiştir. Ayrıca, akademisyenler dışındaki katılımcı tüm gruplar çevresel boyut içerisinde yer alan su ayak izi alt kriterini en az önemli alt kriter olarak belirlemiştir.
Özet (Çeviri)
Cold chain logistics enable production, storage, and distribution processes of temperature-sensitive products in a temperature-controlled manner. Special equipment, vehicles, and applications are required to manage this process without disruptions. Considering this situation, cold chain logistics becomes a field that requires special expertise, distinguishing itself from other fields of logistics. A breach in the integrity of the cold chain results in product and quality losses as well as serious risks to public health. Thus, it is of utmost importance to manage cold chain logistics efficiently. In the COVID-19 pandemic, when profoundly affected various sector globally, issues faced in the distribution of such critically important products as vaccines, medicines, and perishable foods enabled a better understanding of the importance of cold chain logistics applications. In parallel to this, academic studies regarding this field have been increasing. A substantial part of product losses in the chain occurs at refrigerated warehouses in which products are kept under desired temperature and humidity conditions. In addition, high energy consumption arising from equipment used to keep the products in desired ambient conditions in refrigerated warehouses results in economic losses by increasing business costs and environmental issues by increasing greenhouse gas emissions. In this regard, for the stakeholders in the sector, it is of utmost importance to examine sustainability approaches that aim at using natural resources, considering the next generations. The sustainability approach consists of economic, environmental, and social dimensions. In today's competitive world, business is expected not only to achieve economic success but also to demonstrate sensitivity to environmental and social aspects. Like many other businesses in different sectors, applications to be made in such fields of energy efficiency and waste management, which contribute financial benefit in the long term by the refrigerated warehouses adopting a sustainability approach, are highly significant. This study depends on the evaluation of sustainability criteria determined through a literature review by producers, transporters, refrigerated warehouses, and academics studying in this field in the context of sustainable warehouse selection in the cold chain. The sampling group of the study incorporates 2 chicken meat producers, 2 transporting companies, 3 refrigerated warehouses, and 2 academics studying in this field. Research participants were requested to prioritize based on importance the economic, environmental, and social dimensions of sustainability and their sub-dimensions by making a pairwise comparison. The results analyzed through the Best-Worst Method (BWM) provide sectoral benefits, as it sheds light on the priorities in the context of sustainability and awareness regarding sustainability criteria of the stakeholders in the process. This study indicates that all participating groups assess the economic dimensions of the sustainability approach as the most important dimension. Cost is specified as the most important economic sub-criterion by all participating groups. In addition, all participating groups except academics determine the water footprint sub-criterion as the least important sub-criterion.
Benzer Tezler
- Gökkuşağı alabalıklarından lactococcus garvieae identifikasyonu ve antibiyotiklere duyarlılıklarının araştırılması
Identification of lactoccoccus garvieae from rainbow trout and investigation of susceptibility to antibiotics
OĞUZHAN DOLGUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Balıkçılık TeknolojisiAdnan Menderes ÜniversitesiVeterinerlik Mikrobiyolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRÜ KIRKAN
- Cost minimization by liner shipping transport integration into the supply chain and supplier selection
Tedarik zincirine deniz taşımacılığı entegrasyonu ile maliyet minimizasyonu ve tedarikçi seçimi
AHMET KARAKAYA
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGalatasaray ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHTAP DURSUN KARAHÜSEYİN
- Kombucha çayının spray dryer yöntemi ile toz haline getirilmesi ve suda çözünebilen yeni bir prototip geliştirilmesi
Pulverization of kombucha tea by spray dryer and development of a new water-soluble prototype
ÖYKÜ KİBAROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞEYDA KIVRAK
- Denizli Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliğine üye işletmelerin sosyo-ekonomik özelliklerinin ve birlik ile olan ilişkilerinin belirlenmesi
The socio-economic characteristics of the members of Denizli Cattle Breeders' Association and their relations with the association
LEVENT DÖNDÜOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
ZoolojiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiZootekni Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADİR KIZILKAYA
- Hava kargo taşımacılığında soğuk zincir lojistiği ve Türkiye özelinde değerlendirme
Cold chain logistics in air cargo transportation and evaluation specific to Turkey
BERK ÇETİNEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Sivil HavacılıkKocaeli ÜniversitesiHavacılık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DİDEM RODOPLU ŞAHİN