Yapay zekanın ekonomiye etkileri ve Türkiye
The impact of artificial intelligence on the economy and Turkey
- Tez No: 982879
- Danışmanlar: PROF. DR. EMETULLAH YASEMİN BOZDAĞLIOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, yapay zekânın küresel ekonomiler üzerindeki etkilerini ve Türkiye'nin bu dönüşüm sürecindeki konumunu incelemektedir. Yapay zekâ teknolojileri, üretimden hizmet sektörüne, finanstan kamu yönetimine kadar ekonominin tüm alanlarında verimlilik artışı, maliyet düşüşü ve yeni iş modelleri yaratma potansiyeli taşımaktadır. PwC (2017), OECD (2024) ve McKinsey (2023) gibi raporlara göre yapay zekâ, 2030 yılına kadar küresel ekonomiye yaklaşık 15,7 trilyon dolar ek katkı sağlayabilir. Ancak bu katkı yalnızca ekonomik büyümeyle sınırlı değildir; aynı zamanda işgücü piyasasında köklü bir dönüşüm, yeni beceri gereksinimleri ve dijital eşitsizlik riskleri de ortaya çıkarmaktadır. Çalışmada, ABD, Çin, Avrupa Birliği, Birleşik Krallık, Japonya, Güney Kore ve Hindistan gibi başlıca aktörlerin yapay zekâ politikaları karşılaştırmalı olarak incelenmiş; bu politikaların ekonomik büyüme, istihdam ve çevresel sürdürülebilirlik üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. Türkiye özelinde ise, ulusal yapay zekâ stratejisi, sanayi ve teknoloji yatırımları, girişimcilik ekosistemi ve emisyon politikaları çerçevesinde değerlendirmeler yapılmıştır. Sonuç olarak, yapay zekâ ekonomik büyüme ve inovasyon açısından büyük fırsatlar sunmakla birlikte, sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumlu bir biçimde yönetilmediğinde çevresel maliyetler ve sosyal eşitsizlikler yaratma potansiyeline de sahiptir. Bu nedenle, Türkiye'nin önümüzdeki dönemde hem ekonomik rekabet gücünü koruyabilmesi hem de çevresel sürdürülebilirliği sağlayabilmesi için etik, kapsayıcı ve veriye dayalı bir yapay zekâ politikası izlemesi gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines the impacts of artificial intelligence (AI) on global economies and evaluates Turkey's position within this technological transformation. AI technologies have become a driving force for productivity growth, cost efficiency, and innovation across all sectors — from manufacturing and finance to public administration and services. According to PwC (2017), OECD (2024), and McKinsey (2023), AI could contribute approximately 15.7 trillion USD to the global economy by 2030. However, this transformation extends beyond economic growth, bringing significant implications for labor markets, skill requirements, and digital inequality. The research compares the AI strategies of major global actors — the United States, China, the European Union, the United Kingdom, Japan, South Korea, and India — analyzing their effects on economic performance, employment structures, and environmental sustainability. The Turkish case focuses on the national AI strategy, industrial and technological investments, the entrepreneurship ecosystem, and emission policies. In conclusion, while AI presents substantial opportunities for economic growth and innovation, it also poses environmental and social challenges if not managed within a sustainable and ethical framework. Therefore, Turkey must adopt a data-driven, inclusive, and ethical AI policy to maintain its economic competitiveness and ensure environmental sustainability in the coming decades.
Benzer Tezler
- Sanal ve artırılmış gerçeklik teknolojisinin yatırım ve işletme maliyetine etkisi. Talaşlı imalat yatırımı üzerine uygulama örneği
The effect of virtual and augmented reality technology on investment and operating cost. Application example on machining investment
İBRAHİM MURAD
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİHAN YILDIRIM
- Yapay zekanın benimsenmesini etkileyen başarı faktörleri ve Türkiye'de özel sektör çalışanları açısından bir araştırma
Success factors affecting artificial intelligence adoption, and a view from the private sector employees in Turkey
NUR SIROĞLU
Doktora
Türkçe
2021
İşletmeİstanbul Aydın Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ADİL MURAT SALEPÇİOĞLU
- Gelir eşitsizliğinin çözümüne yönelik maliye politikaları: Türkiye ve İskandinav ülkelerinin karşılaştırmalı analizi
Fiscal policies towards solving income equality: A comparative analysis of Türkiye and Scandinavian countries
KEVSER ŞENOCAK
- Yapay zekaya uyum: Türkiye-İngiltere çalışanları üzerine karşılaştırmalı bir araştırma
Adaptation to artificial intelligence: A comparative research on Türkiye-England employees
MURAT ÇAKAN
- İş sağlığı ve güvenliğinde yapay zeka entegrasyonu; İSG profesyonellerin yapay zeka uygulamalarına bakış açısının irdelenmesi
Integration of artificial intelligence in occupational health and safety: Exploring OHS professionals' perspectives on AI applications
SERKAN BAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Bilim ve TeknolojiBingöl Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH TUNÇ