Derrida'dan sonra klasik tragedya problemi
The problem of classical tragedy after Derrida
- Tez No: 983321
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TUFAN ÇÖTOK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Felsefe, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: Derrida, Tragedya, Mekân, Mevcudiyet Metafiziği, Différance, Antik tragedya, Derrida, Jacques, Kurgusal mekan, Postyapısalcılık, Sanat felsefesi, Derrida, Tragedy, Space, Metaphysics of Presence, Différance, Antique tragedy, Derrida, Jacques, Fictional place, Postsructuralism, Art philosophy
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Klasik tragedyalar, Platon'dan bu yana felsefe tarihi boyunca felsefi alımlamanın cazibesini yitirmeyen nesneleri olmuştur. Ancak bu alımlama biçimi, çoğu zaman ya Batı metafizik geleneğinin tartışmalı iddialarına panzehir işlevi gören bir araç olarak kullanılmış ya da bu geleneğe eleştirel yaklaşan düşünürler tarafından bir tür karşı-metafizik üretme girişimine dönüştürülmüştür. Her iki felsefi tavır da zaman, mekân ve tarihsellikle kurduğu ilişkiyi çoğunlukla aynılık ve homojenlik zemininde kurguladığı için ötekilikle sahici bir ilişki kurmakta yetersiz kalmaktadır. Oysa ötekiyle ilişkinin olanaklılığını tartışmak, bu ilişkiyi kuran dilsel düzlemdeki şiddeti görünür kılmayı ve bu şiddete zemin hazırlayan zaman ve mekân tasarımlarının yeniden değerlendirilmesini gerektirir. Bu çalışmanın nihai amacı, klasik tragedyaları ayrıcalıklı birer metin olarak konumlandırmaksızın, bu metinlerin söylemsel düzlemde ötekine açtığı alanı ve Batı metafizik geleneğini besleyen yapıların izini Derrida felsefesi aracılığıyla sürmektir. Bu çerçevede, birinci bölümde, felsefe tarihinin klasik tragedyaları nasıl alımladığını ve bu alımlamaların mevcudiyet metafiziğinin hangi semptomlarını görünür kıldığını“hayalet”imgesi etrafında tartışıyoruz. İkinci bölümde ise, bu tarihsel alımlamaların ardında işleyen motivasyonları Derrida'nın différance kavramsallaştırması üzerinden değerlendiriyoruz. Anlamın sonsuz ertelenişini olumlayan bu yaklaşımın, öteki mekânlara ve öteki tarihlere açtığı olanakları göz önüne alarak üçüncü bölümde klasik tragedyaların nasıl bir evren kurguladığını soruşturuyoruz. Bu doğrultuda, Derrida felsefesinin kavramsal imkânlarıyla klasik tragedyaları; kategoriler arasındaki ayrımları yapılandıran hiyerarşik silsileler, eklenti teması, bağışlama ve konukseverlik fenomenleri, adaletin hukuk ile ilişkisi, egemenin yasa ile ilişkisi ve kurucu performatiflerin doğallaştırma eğilimi gibi güncel felsefi meseleler bağlamında yeniden değerlendiriyoruz. Tüm bu güncel temaların arka planında, felsefi geçmişi tortulaşmış metafizik varsayımlar yer almaktadır ve çalışmamız, klasik tragedyaların kimi zaman Batı metafizik geleneğine öngörüsel biçimde sunduğu eleştirileri, kimi zamansa bu geleneğe armağan ettiği varsayımları ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Classical tragedies have, since Plato, remained objects of philosophical reception that have not lost their allure throughout the history of philosophy. However, this mode of reception has most often either functioned as a tool used as an antidote to the controversial claims of the Western metaphysical tradition, or it has been transformed into an attempt to produce a kind of counter-metaphysics by thinkers who approach this tradition critically. Both philosophical attitudes, however, largely construct their relation to time, space, and historicity on the basis of sameness and homogeneity, and for this reason, they remain insufficient in establishing a genuine relation to otherness. Yet, to discuss the possibility of a relation with the other requires rendering visible the violence on the linguistic plane that establishes this relation and reevaluating the conceptions of time and space that enable this violence. The ultimate aim of this study is to trace, through Derrida's philosophy, the structures that nourish the Western metaphysical tradition and the space opened to the other on the discursive level in these texts, without positioning classical tragedies as privileged texts. In this framework, the first chapter discusses how classical tragedies have been received in the history of philosophy and which symptoms of the metaphysics of presence are rendered visible through these receptions, around the image of the“specter.”In the second chapter, the motivations operating behind these historical receptions are evaluated through Derrida's conceptualization of différance. Taking into account the possibilities opened by this approach -which affirms the infinite deferral of meaning- to other spaces and other temporalities, the third chapter investigates what kind of world classical tragedies construct. In this regard, classical tragedies are reconsidered through the conceptual resources of Derridean philosophy in the context of contemporary philosophical issues such as the hierarchical sequences that structure distinctions between categories, the theme of the supplement, the phenomena of forgiveness and hospitality, the relationship between justice and law, the relation of the sovereign to the law, and the naturalizing tendency of founding performatives. At the background of all these contemporary themes lie metaphysical assumptions sedimented by philosophical history, and this study reveals how classical tragedies at times offer anticipatory critiques of the Western metaphysical tradition, and at other times, contribute assumptions that serve to uphold that very tradition.
Benzer Tezler
- An Inqury on meaning and understanding: The debate between Gadamer and Derrida
Anlam ve anlama üstüne bir araştırma: Gadamer ve Derrida arasındaki tartışma
ALİM YILMAZ
- Postmodernizm tartışmaları çerçevesinde özne sorunu
The problem of the subject on the basis of the discussions of postmodernism
ŞAHİN DOĞAN
- Mimarlıkta bilimin yeri: Dekonstrüktif mimarlığa bir bakış
The Position of science in architecture: A View to deconstructive architecture
MERAL EKİNCİOĞLU
- İnsanın insanlaşma sürecinde sanat oluşumlarına yeniden bakış
A Look at the art styles through the humanisation process
AYLA GÖKDEMİR
