Bağlam odaklı yazma etkinliklerinin ortaokul öğrencilerinin yazılı anlatımlarındaki söz dizimsel yoğunluğa etkisi
The effect of context-based writing activities on the syntactic density in middle school students' written expression
- Tez No: 983650
- Danışmanlar: PROF. DR. MURAT ŞENGÜL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Sözcük kullanımı, Sözcük seçimi, Türkçe eğitimi, Yazma aktivitesi, Yazma süreci, Word usage, Selecting the words, Turkish education, Writing activity, Writing process
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, bağlamsal yazma faaliyetlerinin ortaokul öğrencilerinin yazılı ifadelerindeki cümle yapısının yoğunluğunu ne ölçüde etkilediğini incelemektedir. Araştırma, nicel yönteme dayalı olarak, deney ve kontrol gruplu ön test-son test deseninin kullanıldığı yarı deneysel bir model çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Öğrencilere ön test aşamasında,“olay metnini yeniden yazma”ya da“atasözünden hareketle hikâye yazma”durumlarından birini seçmeleri istenmiş ve bu doğrultuda hikâye edici bir metin yazdırılmıştır. Elde edilen öğrenci metinleri ise“Bilgisayar Tabanlı Söz Dizimsel Yoğunluğu Değerlendirme Formu”aracılığıyla analiz edilmiştir. 8 haftalık uygulama sürecinde, deney grubuna bağlam odaklı yazma etkinlikleri; kontrol grubuna ise MEB öğretim planı uygulanmıştır. Sekiz haftalık uygulama sürecinin ardından son test aşamasında, deney ve kontrol gruplarındaki öğrencilere“küresel ısınma ve çözüm önerilerine ilişkin bir köşe yazısı”ya da“sahipsiz hayvanlar ve başıboş köpekler sorununun çözümüne yönelik olarak yetkili makamlara hitaben elektronik mektup”seçeneklerinden birisini tercih ederek metin yazmaları istenmiştir. Elde edilen metinler, ön testte olduğu gibi“Bilgisayar Tabanlı Söz Dizimsel Yoğunluğu Değerlendirme Formu”kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS.27 paket programı ile analiz edilmiştir. Öncelikle, ön test ve son testten elde edilen toplam puanlar ile formda yer alan sekiz boyuta ilişkin puanların normallik dağılımı incelenmiştir. Araştırma denencelerine ilişkin analizlerden önce deney ve kontrol gruplarının her bir boyuta ilişkin puanlarının normallik varsayımını karşılama durumu kontrol edilmiştir. Denenceler ile ilgili analizler yapılırken normallik varsayımını sağlayan değişkenler için parametrik testler, sağlamayan değişkenler için de parametrik olmayan testler kullanılmıştır. Boyutlar bazında deney ve kontrol grupları karşılaştırıldığında metinde kullanılan paragraf sayısı, paragraf başına düşen cümle sayısı ortalaması, cümle başına düşen sözcük sayısı ortalaması, sözcük başına düşen hece sayısı ortalaması ve sözcük başına düşen harf sayısı ortalamasında gruplar arasında anlamlı fark olmadığı görülmüştür. Araştırma sonuçlarına göre, deney grubunun yazdığı metinlerdeki cümle sayısında deney grubu lehine orta düzeyli bir artış saptanmıştır. Ayrıca, toplam sözcük sayısı ve farklı sözcük çeşitliliği açısından da deney grubu lehine anlamlı farklılıklar kaydedilmiştir. Deney grubunda yapılan ön test ve son test karşılaştırmalarında, metinlerdeki sözcük başına düşen hece ve harf sayısı ortalamalarının son test sonuçlarında anlamlı derecede arttığı belirlenmiştir. Yarı deneysel olarak tasarlanan bu araştırmanın sonuçları, bağlam odaklı yazma etkinliklerinin deney grubundaki öğrencilerin yazılı metinlerindeki sözcüklerin hece ve harf sayılarını anlamlı düzeyde artırdığını ortaya koymuştur. Deney grubunda paragraf, cümle ve sözcük çeşitliliği açısından ön test ve son test arasında anlamlı bir değişim görülmemiştir. Ancak, bu grubun cümle sayısı, toplam sözcük sayısı ve farklı sözcük kullanımında kontrol grubuna göre daha üstün performans sergilediği tespit edilmiştir. Kontrol grubunun sonuçları, geleneksel yazma eğitiminin yazılı üretkenlik (sözcük sayısı, farklı sözcük sayısı) üzerinde orta düzeyde etkili olduğunu, ancak metin organizasyonu ve cümle-paragraf yapısı gibi nitel ölçütlerde anlamlı gelişim sağlamadığını ortaya koymaktadır. Bu araştırma sonuçları genel olarak göz önüne alındığında yazma etkinliklerinin bağlam odaklı gerçekleştirilmesi tavsiye edilebilir.
Özet (Çeviri)
This study examines the extent to which contextual writing activities affect the syntactic density of sentence structures in middle school students' written expressions. The research was conducted within a quasi-experimental design based on a quantitative method, using a pretest-posttest pattern with experimental and control groups. In the pretest phase, students were asked to choose one of the following tasks:“rewriting a narrative text”or“writing a story based on a proverb,”and they were instructed to produce a narrative text accordingly. The texts obtained from the students were analyzed using the“Computer-Based Syntactic Density Evaluation Form.”During the 8-week implementation period, contextual writing activities were applied to the experimental group, while the Ministry of National Education curriculum was followed in the control group. After the eight-week process, in the posttest phase, students in both the experimental and control groups were asked to select one of the following options and write a text:“an opinion column about global warming and proposed solutions”or“an email addressed to the relevant authorities regarding solutions to the issue of stray animals and stray dogs.”The texts obtained were evaluated using the“Computer-Based Syntactic Density Evaluation Form,”just as in the pretest. The data obtained from the research were analyzed using the SPSS.27 software package. First, the normal distribution of the total scores obtained from the pretest and posttest, as well as the scores related to the eight dimensions in the form, was examined. Before conducting analyses related to the research hypotheses, the fulfillment of the normality assumption for each dimension in the experimental and control groups was checked. When analyzing the hypotheses, parametric tests were used for variables that met the normality assumption and non-parametric tests were used for those that did not. When the experimental and control groups were compared on a dimensional basis, no significant differences were found between the groups in“the number of paragraphs used in the text, the average number of sentences per paragraph, the average number of words per sentence, the average number of syllables per word, and the average number of letters per word.”According to the results, a moderate increase in the number of sentences in the texts written by the experimental group was observed in favor of this group. Additionally, significant differences in favor of the experimental group were recorded in terms of total word count and lexical diversity. In the comparisons between the pretest and posttest within the experimental group, it was determined that the average number of syllables and letters per word in the texts increased significantly in the posttest results. The findings of this quasi-experimental study reveal that contextual writing activities significantly increased the number of syllables and letters in the words used by students in the experimental group. No significant change was observed between the pretest and posttest in the experimental group in terms of paragraph count, sentence count, and lexical variety. However, it was found that this group outperformed the control group in the number of sentences, total word count, and use of different words. The results for the control group indicate that traditional writing instruction has a moderate effect on written productivity (word count and lexical diversity), but does not lead to significant improvement in qualitative criteria such as text organization and sentence-paragraph structure. Overall, considering the findings of this research, it can be recommended that writing activities be carried out with a contextual focus.
Benzer Tezler
- Exploring design based learning activities in 2nd grade science classrooms
2. sınıf bilim sınıflarında tasarım tabanlı öğrenme aktivitelerinin keşfedilmesi
ÖZLEM YAPRAK BOSTANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- Post-flânerie: Altering rhythm, visual attention, and experience during walking in hybrid public space
Post-flanörlük: Hibrit kamusal mekânda yürürken değişen ritim, görsel dikkat ve deneyim
GÖRSEV ARGIN UZ
Doktora
İngilizce
2023
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HANDAN TÜRKOĞLU
PROF. DR. BURAK PAK
- Yabancılara Türkçe öğretiminde tür odaklı yazma
Genre-based writing in teaching Turkish to foreigners
GÖZDE TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NESLİHAN KARAKUŞ
- Theme-based language teaching activity at higher proficiency levels in tertiary education
Başlık çevirisi yok
HÜSEYİN BİNGÜL
Yüksek Lisans
İngilizce
1999
Eğitim ve Öğretimİstanbul Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALEV BULUT
- Teaching news translation: A task-based approach
Haber çevirisini öğretmek: Görev odaklı bir yaklaşım
MANAL HADHAL ABED ABED
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
İngiliz Dili ve EdebiyatıAtılım ÜniversitesiÇeviribilim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET HAKKI SUÇİN