65 yaş ve üzeri bireylerde sigara içme durumunun bilişsel fonksiyonlar üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of smoking status on cognitive functions in individuals 65 years of age and older
- Tez No: 984153
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULKADİR KAYA
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Sigara, nikotin, yaşlılık, bilişsel fonksiyonlar, MoCA, PHQ-9, Cigarettes, nicotine, old age, cognitive functions, MoCA, PHQ-9
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Düzce Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Literatürde, sigara kullanımının bilişsel fonksiyonlar üzerinde olumsuz etkileri olduğunu gösteren birçok çalışma bulunmaktadır. Ancak, ileri yaş grubunda nikotinin bazı bilişsel işlevler üzerinde olumlu etkileri olabileceğine dair sınırlı sayıda çalışma da mevcuttur. Bu doğrultuda, çalışmamızda 65 yaş ve üzeri bireylerde sigara kullanımının bilişsel işlevler üzerindeki olası etkilerini değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Araştırma tek merkezli, kesitsel, tanımlayıcı-analitik olarak tasarlanmış bir araştırmadır. 01/01/2025-30/04/2025 tarihleri arasında Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine başvuran 65 yaş ve üzeri olan hasta ve yakınlarına çalışma için hazırlanan sosyodemografik veriler formu, sigara içme süresi ve öyküsü, Hasta sağlık anketi-9 (PHQ-9), Fagerström Nikotin Bağımlılık Testi (FNBT) (aktif olarak sigara içen hastalara uygulandı) ve Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği (MoCA) hastalarla birebir olarak görüşülerek doldurulmuştur. Veriler SPSS 23 paket programı kullanılarak değerlendirildi. p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya 274 kişi katıldı. Hastaların %47,81'i kadın, %52,19'u erkekti. Hastaların yaş ortalaması 69,03'tü. Hastaların %14,23'u aktif olarak sigara kullanıyor, %45,26'sı hiç sigara kullanmamış ve %40,51'i daha önceden kullanmış fakat artık kullanmıyordu. Sigara içme durumu ile MoCA toplam skoru arasında anlamlı fark izlendi (p=0,003). Aktif olarak sigara kullanan hastaların MoCA ölçeği toplam skoru ortanca değeri 22 (minimum=14, maksimum=29), daha önce kullanıp bırakmış olan hastalarda 21 (minimum=11, maksimum=28), hiç sigara kullanım öyküsü olmayan hastalarda ise 19,50 (minimum=8, maksimum=28) olarak bulundu. Sonuç: Çalışmamızda, sigara kullanımının bilişsel işlevler üzerinde olumlu etkiler gösterebileceğine dair bulgular elde edilmiştir. Ancak bu etkinin, eğitim düzeyi, ruh sağlığı ve sosyodemografik faktörlerden bağımsız olmadığı anlaşılmıştır. Daha net sonuçlar için geniş örneklemlerle ve uzunlamasına tasarlanmış çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Introduction and Aim: There are many studies in the literature showing that smoking has negative effects on cognitive functions. However, there are also a limited number of studies suggesting that nicotine may have positive effects on some cognitive functions in older adults. In line with this, our study aimed to evaluate the possible effects of smoking on cognitive functions in individuals aged 65 and older. Materials and Methods: The study is a single-center, cross-sectional, descriptive-analytical study. Between January 1, 2025, and April 30, 2025, sociodemographic data forms, smoking duration and history, the Patient Health Questionnaire -9 (PHQ-9), Fagerström Nicotine Dependence Test (FNBT) (administered to actively smoking patients), and Montreal Cognitive Assessment Scale (MoCA) were completed through individual interviews with patients. Data were analyzed using the SPSS 23 software package. p<0.05 was considered statistically significant. Results: A total of 274 people participated in the study. Of the patients, 47.81% were female and 52.19% were male. The average age of the patients was 69.03. 14.23% of the patients were active smokers, 45.26% had never smoked, and 40.51% had smoked in the past but no longer did so. A significant difference was observed between smoking status and MoCA total score (p=0.003). The median MoCA total score was 22 (minimum=14, maximum=29) for patients who were active smokers, 21 (minimum=11, maximum=28) for patients who had previously smoked but had quit, and 19.50 (minimum=8, maximum=28) for patients with no history of smoking. Conclusion: Our study found evidence that cigarette smoking may have positive effects on cognitive function. However, it was understood that this effect is not independent of educational level, mental health, and sociodemographic factors. Larger samples and longitudinal studies are needed to obtain clearer results.
Benzer Tezler
- Huzurevinde kalan yaşlılarda nikotin kullanımının uyku kalitesine etkisi
Analysing effects of nicotine in sleep on nursing home residents
NİLAY GİRGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA KAYHAN BAHALI
- Yaşlı parkinson hastalarında MIND diyetine uyum, diyet antioksidan yükünün kognitif fonksiyon ve bazı biyokimyasal parametreler ile ilişkisi
Association of adherence to MIND diet, dietary antioxidant capacity on cognitive function and some biochemical parameters in elderly with parkinson's disease
ÖZGE ESGİN
Doktora
Türkçe
2023
Beslenme ve DiyetetikAnkara ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE ÖZFER ÖZÇELİK
- Geriatrik bireylerde yaşam kalitesini etkileyen protetik faktörler
Prosthetic factors affecting quality of life in geriatric individuals
TAHA YAŞAR MANAV
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2015
Diş HekimliğiErciyes ÜniversitesiProtetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜLENT KESİM
- Öğretmenlerin A vitaminine ilişkin bilgi ve davranışları
Teachers` knowledge and behaviours concerning vitamin A
NERGÜL KURTCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiAile Ekonomisi ve Beslenme Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MİNE ARLI
- Diyabetli bireylerde diyabetik ayak bakımı hakkındaki bilgi düzeyleri ve öz bakım aktivitelerinin değerlendirilmesi
Evaluating the knowledge levels concerning diabetic foot care and self-care activities in individuals with diabetes
DAMLA GÖKDENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikKafkas ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZÜMRÜT AKGÜN ŞAHİN