Lise öğrencilerinin ahlâki yargı düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
An analysis of high school students' moral judgment levels across selected variables
- Tez No: 984544
- Danışmanlar: PROF. DR. YUSUF BATAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Eğitim ve Öğretim, Religion, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Ahlak, Ahlaki yargı, Ahlaki Yargı Testi (Moralischer–Urteil–Test- MUT), Ahlak gelişimi, Moral, Moral judgment, Moral Judgment Test (Moralischer–Urteil–Test- MUT), Moral Development, Morality
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İnönü Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZTÜRK, Ebru.“Lise Öğrencilerinin Ahlaki Yargı Düzeylerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi”, Yüksek Lisans Tezi, Malatya, 2025. Bu çalışma, lise öğrencilerinin ahlaki yargı düzeylerini çeşitli değişkenler açısından incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, 2024–2025 eğitim-öğretim yılında Batman ilinde yer alan dört farklı lise türünde (Fen Lisesi, Anadolu İmam Hatip Lisesi, Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi ve Spor Lisesi) 9. ve 12. sınıf düzeyinde öğrenim görmekte olan toplam 257 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Betimsel tarama modeline dayanan araştırmada, öğrencilerin ahlaki muhakeme düzeylerini ölçmek amacıyla George Lind (1974-1977) tarafından geliştirilen ve Nermin Çiftçi (2001) tarafından Türkçeye uyarlanan Ahlaki Yargı Testi (MUT) kullanılmıştır. Ayrıca demografik ve eğitsel verilere ulaşmak için araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu uygulanmıştır. Verilerin analizinde parametrik olmayan istatistiksel testler (Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis H testleri) kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre, öğrencilerin C skoru ortalaması 27,76 olup, bu düzey orta seviyede bir ahlaki muhakemeye işaret etmektedir. Yaş, cinsiyet, sınıf düzeyi, okul türü, yaşanılan yer, ebeveyn eğitim düzeyi ve kardeş sayısı değişkenlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Ancak, gelir düzeyine göre anlamlı bir farklılık saptanmış; düşük gelir grubundaki öğrencilerin ahlaki yargı düzeyleri, diğer gelir gruplarına kıyasla daha yüksek bulunmuştur. Elde edilen bulgular, ahlaki gelişimin çok yönlü ve karmaşık doğasına işaret etmektedir. Bu bağlamda, değerler eğitiminin tüm sosyo-eğitsel düzeylere hitap edecek şekilde yeniden yapılandırılması, okul rehberlik servisleriyle aile iş birliğinin artırılması ve din eğitiminin yöntemsel açıdan yeniden ele alınması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT ÖZTÜRK, Ebru.“An Analysis of High School Students' Moral Judgment Levels Across Selected Variables”Yüksek Lisans Tezi, Malatya, 2025. This study aims to examine the moral judgment levels of high school students in relation to various socio-educational variables. The research was conducted with 257 students from 9th and 12th grades attending four different types of high schools—Science High School, Anatolian Imam Hatip High School, Vocational and Technical Anatolian High School, and Sports High School—within the province of Batman during the 2024–2025 academic year. The study employed a descriptive survey model and used the Moral Judgment Test (MUT), developed by George Lind and adapted into Turkish by Nermin Çiftçi (2001), to collect data on students' moral reasoning. A Personal Information Form was also administered to gather demographic and educational background data. Non-parametric statistical methods (Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis H tests) were used in the data analysis. The findings revealed that students' average moral judgment C-score was 27.76, indicating a moderate level of moral reasoning. While no statistically significant differences were found across variables such as age, gender, grade level, school type, residential background, parental education level, or number of siblings, a significant difference emerged in relation to family income. Students from lower-income families demonstrated higher moral judgment levels than their peers in higher-income groups. The results underscore the complex and multifaceted nature of moral development and highlight that moral reasoning cannot be attributed solely to economic status or demographic categories. Based on the findings, the study recommends restructuring values education in schools to address diverse socio-educational needs, enhancing collaboration between families and school guidance services, and revisiting the content and delivery methods of religious education courses.
Benzer Tezler
- Conceptions of parental authority and the roles of parent-adolescent conflict and parental control behaviors on adolescent adjustment
Ebeveyn otoritesinin kavramsallaştırılmasının, ebeveyn-ergen çatışmasının ve ebeveyn kontrol davranışlarının ergenin uyumu üzerindeki rolü
AYLİN EVRANKAYA
- Bazı kişisel değişkenlere göre üniversite öğrencilerinin ahlaki yargıları
Başlık çevirisi yok
MEVLÜT KAYA
Doktora
Türkçe
1993
PsikolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiEğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHARREM KEPÇEOĞLU
- Üniversite öğrencilerinin ahlaki yargı yetenekleri ve ahlaki yargı yetenekleri ile kendini gerçekleştirme düzeylerinin karşılaştırılması
Moral judgement abilities of the university students and the comparison of their moral judgement abilities and their levels of self-realization
GÖNÜL KARAKAVAK ÇIRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF.DR. TURAN AKBAŞ
- Lise öğrencilerinin ahlaki olgunluk düzeylerinin bazı kişisel değişkenler açısından incelenmesi
The examination of moral maturity levels of high school students in terms of some individual variables
MUSTAFA ŞENGÜN
Doktora
Türkçe
2008
Eğitim ve ÖğretimOndokuz Mayıs ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEVLÜT KAYA
- Üniversite öğrencilerinin ahlaki yargı düzeylerinin demografik değişkenlere göre incelenmesi: Muş Alparslan Üniversitesi örneği
An investigation of moral judgment levels of university students according to demographic variables: The example of the Mus Alparslan University
BİLAL SÖYLEMEZ