Hanefî mezhebinde kadınlara özel haller
Special situations for women in the Hanafi school
- Tez No: 985269
- Danışmanlar: PROF. DR. SAVAŞ KOCABAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: İslam Hukuku, Hanefî Mezhebi, Temizlik, Hayız, Nifâs, İstihâze, Âdet, Islamic Law, Ḥanafī School, Purification, Ḥayḍ, Nifās, Istiḥāḍa, Menstruation
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Fıkıh literatüründe kadınlardan gelen kanlar hayız, nifâs ve istihâze olmak üzere üç kısımda ele alınmıştır. Hayız, kadınlarda ergenlikle birlikte başlayan ve belirli periyotlarla görülen tabii bir haldir. Kadınların doğum sonrasında yaşadığı kanama da nifâs olarak adlandırılmaktadır. Fukaha ilk defa hayız veya nifâs olan kadını“mübtedie”, düzenli âdeti olanı“mu'tâde”ve kanaması kesilen kadını da“âyise”olarak tanımlamıştır. İki hayız arasında ve nifâs ile hayız arasında muteber bir temizlik döneminin bulunması gerekir. Fakihler hayız, nifâs ve temizlik halleri için asgari ve âzami süreleri naslardan hareketle belirlemiştir. Hanefîler'e göre hayzın en azı üç, en çoğu on gündür. Nifâsın en az süresinde sınır bulunmamakla birlikte en çoğu 40 gün olarak belirlenmiştir. Temizliğin ise en azı 15 gün olup çoğunda sınır bulunmamaktadır. Hayız, nifâs ve temizlik dönemleri her bir kadında ve neredeyse her döngüde farklı şekilde gözlemlenir. Dönemsel olarak kanamanın renginde ya da hayız, nifâs ve temizliğin süresinde birtakım faktörlere bağlı olarak değişiklikler yaşanabilmektedir. Yaşanan bu değişimler sahih ölçüler içinde kalması kaydıyla doğal kabul edilir. Ancak kanamanın hayızda on gün, nifâsda 40 günden fazla sürmesi veya temizliğin 15 günden eksik olması; istimrâr yani devamlı kanama olarak adlandırılır ve bu durumda intikal kaideleri geçerli olur. İntikal kaideleri uygulandığında kadının mu'tâd hayız, nifâs ve temizlik süreleri dışında kalan istihâze günleri netlik kazanır. Bu durum kadının mu'tâdını bilmesini gerektirir. İstihâze halinde hayız ve nifâsta geçerli olan ibadet ve cinsî münasebet yasakları söz konusu değildir. Farklı hükmî sonuçları bulunan hayız, nifâs ile istihâze hallerinin doğru şekilde birbirlerinden ayırt edilebilmesi adına kadınların mu'tâd sürelerini düzenli olarak tespit etmeleri fukaha tarafından vâcip görülmüştür. Namaz ve oruç gibi devamlılığı olan farz ibadetler göz önünde bulundurulduğunda Hanefî mezhebinin ictihadları, özellikle istimrâr haline yönelik çözümleri kadınlara pratikte kolaylıklar sağlar.
Özet (Çeviri)
In Islamic jurisprudence literature, bleeding in women is addressed in three categories: menstruation, postpartum bleeding, and irregular bleeding. Menstruation is a natural condition that begins with puberty in women and occurs at regular intervals. The bleeding experienced by women after childbirth is also referred to as postpartum bleeding. The fuqaha first defined a woman experiencing hayz or nifas as“mubtadi,”a woman with regular periods as“mu'tada,”and a woman whose bleeding has stopped as“ayisa.”There must be a valid period of cleanliness between two hayz and between nifas and hayz. Jurists have determined the minimum and maximum durations for menstruation, postpartum bleeding, and purity based on the texts. According to the Hanafi school, the minimum duration of menstruation is three days and the maximum is ten days. While there is no minimum duration for postpartum bleeding, the maximum is set at 40 days. The minimum duration of cleanliness is 15 days, and there is no maximum duration. The periods of menstruation, postpartum bleeding, and cleanliness vary from woman to woman and from cycle to cycle. Periodically, changes may occur in the color of menstrual bleeding or in the duration of menstruation, postpartum bleeding, and the period of cleanliness, depending on certain factors. These changes are considered natural as long as they remain within valid limits. However, if bleeding lasts more than ten days during menstruation, more than 40 days during postpartum bleeding, or if the period of purity is less than 15 days, it is called isti'mar, or continuous bleeding, and in this case, the rules of intikal apply. When the rules of transition are applied, the days of istihaze outside the woman's usual menstrual, postpartum, and cleanliness periods become clear. This requires the woman to know her usual cycle. In the case of istihaze, the prohibitions on worship and sexual intercourse that apply during menstruation and postpartum do not apply. In order to correctly distinguish between menstruation, postpartum bleeding, and istihaze, which have different legal consequences, it is considered obligatory by the fuqaha for women to regularly determine their regular periods. Considering obligatory worship practices that are continuous, such as prayer and fasting, the Hanafi school's interpretations, particularly its solutions for persistent cases, provide practical ease for women.
Benzer Tezler
- Zileli Muharrem Efendi'nin 'Umdetü'n-nisâ adlı eserinin latinizasyonu, edisyon kritiği ve değerlendirilmesi
Latinisation of Zileli Muharrem Efendi's work titled 'Umdat al-nisā, edition critique and evaluation
BETÜL ALTUNBAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DinTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİLAL ÖZAY
- Hanımlara mahsus hallerin tıp ilmi ve İslam hukuku açısından incelenmesi
Examination of vaginal bleedings and discharges in terms of medicine and Islamic law
RUMEYSA BAYOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HACER YETKİN
- Kâsânî'nin“Bedâiʿu's-Sanâiʿ”adlı eserinde İmam Sâfiî'ye ait görüşlerin tahkiki (İbadât bölümü)"
The analysis of the views of Imam Shafi'i in“Bedâiʿu's-Sanâi”by Kâsânî (Worship section)
MEHMET FAİK BAŞARAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DinMardin Artuklu ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TAHA NAS
- İbn Hazm'ın kadınlarla ilgili özgün görüşlerinin Hanefi yaklaşımıyla karşılaştırılması -ibadetler örneği-
Comparasion of Ibn Hazm's original views on women's with Hanafi approach -example of worship-
MERVE BAYOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
HukukAtatürk ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMETULLAH SAMİ
- Şeybânî Hanlığı'nda hukuk sistemi: Şer'î hukuk ve örfî hukuk (1500-1599)
The legal system in the Shaybanid Hhanate: Sharia law and customary law (1500-1599)
SHOKHSANAM KHAMIDZHANOVA
Doktora
Türkçe
2024
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERTUĞRUL BOYNUKALIN