حاشية ياسين العليمي (1061/1651) على مختصر المعاني من بداية الكتاب إلى الورقة (68/ب) دراسة وتحقيقاً
Yasîn el-Uleymî'nin Muhtasaru'l-meanî Üzerine Yazdığı Haşiyesinin Tahkik ve Tahlili (Kitabın Başından 68. Varağa Kadar)
- Tez No: 985835
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM İBRAHİMOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belâgat, Muḫtaṣaru'l-Meʿânî, Hâşiye, Yâsîn el-ʿAlîmî, Tahkik, Arabic Rhetoric, Mukhtaṣar al-Maʿānī, Ḥāshiya, Yāsīn al-ʿAlīmī, Critical Edition
- Yıl: 2026
- Dil: Arapça
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Arapça Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Osmanlı dönemi âlimlerinden Yâsîn el-ʿAlîmî'nin (ö. 1061/1651), belâgat ilminin temel metinlerinden biri olan Muḫtaṣaru'l-Meʿânî üzerine kaleme aldığı hâşiyeyi konu edinmektedir. Araştırma, söz konusu hâşiyenin kitabın başlangıcından 68/b varağına kadar olan bölümünün ilmî tahkik ve tahlilini amaçlamaktadır. Çalışmanın temel hedefi, günümüze kadar modern akademik ölçütlere göre neşredilmemiş olan bu kısmın güvenilir bir metnini ortaya koymak ve müellifin belâgat ilmine yaklaşımını incelemektir. Araştırmada mevcut yazma nüshalar esas alınarak metin tahkik edilmekte; nüshalar arasındaki farklılıklar karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır. Bunun yanında müellifin metni açıklama yöntemi, kullandığı terimler, önceki belâgat âlimlerinden yaptığı nakiller ve özgün katkıları tahlil edilmektedir. Tahkik ve tahlil yöntemlerinin birlikte kullanıldığı bu çalışmanın, belâgat literatürüne katkı sağlaması ve Osmanlı dönemi hâşiye geleneğinin daha iyi anlaşılmasına yardımcı olması hedeflenmektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines the marginal commentary (ḥāshiya) written by Yāsīn al-ʿAlīmī (d. 1061/1651), an Ottoman-era scholar, on Mukhtaṣar al-Maʿānī, one of the foundational texts in the science of Arabic rhetoric (balāgha). The research focuses on the critical edition and analysis of the section extending from the beginning of the work to folio 68b. The primary objective of this study is to establish a reliable scholarly text based on the available manuscript copies, as this portion of the ḥāshiya has not previously been edited according to modern academic standards. In addition, the study analyzes the author's method of explanation, his use of rhetorical terminology, his engagement with earlier authorities in the field, and his original contributions. By employing critical edition (taḥqīq) and analytical methods, the research aims to contribute to the study of Arabic rhetoric and to enhance our understanding of the Ottoman ḥāshiya tradition.
Benzer Tezler
- حاشية ياسين العليمي (1061/1651) على مختصر المعاني من بداية الكتاب إلى الورقة (68/ب) إلى الورقة (136/ب)دراسة وتحقيقاً
Yasîn el-Uleymî'nin Muhtasaru'l-meanî Üzerine Yazdığı Haşiyesinin Tahkik ve Tahlili (68. varaktan 136. varağa kadar)
HONAR F. ABDULGHAFOR
Yüksek Lisans
Arapça
2026
DinTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İbrahim İBRAHİMOĞLU
- حاشية ياسين العليمي (1061/1651) على مختصر المعاني من بداية الكتاب إلى الورقة (136/ب) إلى الورقة (204/ب)دراسة وتحقيقاً
Yasîn el-Uleymî'nin Muhtasaru'l-meanî Üzerine Yazdığı Haşiyesinin Tahkik ve Tahlili (136. varaktan 204. varağa kadar)
LAYTH BURJUS NAJIM NAJIM
Yüksek Lisans
Arapça
2026
Tokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTefsir Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM İBRAHİMOĞLU
- Yasîn el-Uleymî'nin Muhtasaru'l-meanî Üzerine Yazdığı Haşiyesinin Tahkik ve Tahlili (272/b varağından kitabın sonuna kadar): İnceleme ve Tahkik
حاشية ياسين العليمي (1061/1651) على مختصر المعاني من الورقة (272/ب) إلى آخر الكتاب: دراسة وتحقيقاً
MUSTAFA BASIM AHMED
Yüksek Lisans
Arapça
2026
DinTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTemel Bilimler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İbrahim İBRAHİMOĞLU
- حاشية ملا محمد الگردي على كتاب الأنوار للأردبيلي من أول كتاب البيع إلى نهاية كتاب الرهن دراسةً وتحقيقا
Haşiyetü Molla Muhammed el-Gerdi alal Envar li'l-Erdebilli min evveli kitabi'l-bey'i ila nihayeti kitabi'l-rehn diraseten ve tahkikan
ABDULLAH SABAH HAMEED
Yüksek Lisans
Arapça
2017
DinBingöl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM ÖZDEMİR
- حاشية ملا محمد الگردي على كتاب الأنوار للأردبيلي من أول كتاب الوقف إلى نهاية كتاب قسم الفىء والغنيمة دراسةً وتحقيقاً
Haşiyetü Molla Muhammed el-Gerdi Ala'l Envar min kitabi'l-vakfi ıla nihayeti kitabi kasmi'l feyi ve'l ganime dirase ve tahkik
ZANA TAHA AHMED
Yüksek Lisans
Arapça
2017
DinBingöl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM ÖZDEMİR