Santral sinir sistemi enfeksiyonu tanısı ile izlenen hastaların değerlendirilmesi, 19 (on dokuz) yıllık tek merkez deneyimi
Evaluation of patients with the diagnosis of central nervous system infection, a single center experience of 19 (nineteen) years
- Tez No: 986213
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FİRDEVS AKSOY
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji, Infectious Diseases and Clinical Microbiology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Santral sinir sistemi (SSS) enfeksiyonları, yüksek morbidite ve mortalite oranlarına sahip, acil tanı ve tedavi gerektiren klinik durumlardır. Bu çalışmada, SSS enfeksiyonu tanısıyla izlenen erişkin hastaların demografik özelliklerinin, risk faktörlerinin, başvuru şikayetlerinin, klinik bulgularının, laboratuvar ve mikrobiyolojik özelliklerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma 2006-2025 yılları arasında SSS enfeksiyonu tanısıyla izlenen 18 yaş ve üzeri hastaları kapsamaktadır. Tanı kriterlerine göre olgular dört ana grupta incelenmiştir: akut bakteriyel menenjit (ABM), sağlık hizmeti ilişkili menenjit (SHİM), beyin apsesi (BA) ve kronik menenjit (KM). Hastalara ait demografik veriler, başvuru şikayetleri, fizik muayene bulguları, radyolojik görüntüleme sonuçları, BOS analizleri, mikrobiyolojik test sonuçları, uygulanan tedavi protokolleri ve prognoz retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde tanı grupları arasında karşılaştırmalı istatistiksel analizler yapılmış, mortalite ile ilişkili faktörler belirlenmiştir. Bulgular: Çalışmaya 393 erişkin dahil edildi (230 erkek, 163 kadın; yaş ortalaması 52.4±18.5). Olguların 184'ü ABM, 131'i SHİM, 31'i BA ve 47'si KM idi. DM, ABM'de (OR=2.00) ve BA'da (OR=3.13) daha sık saptandı. HIV hastalarında KM daha sık izlendi (OR=21.55). En yaygın risk faktörleri nöroşirürji öyküsü (n=118) ve şant varlığı (n=56) idi.Kulak enfeksiyonu ABM (OR=2.61) ve BA (OR=7.99), diş enfeksiyonu ABM (OR=4.13) ve BA (OR=4.10), sinüzit ABM (OR=1.99) ve BA (OR=4.18) gelişimiyle anlamlı ilişkili bulundu. Başvuruda en sık semptom baş ağrısı (n=324) ve ateşti (n=317); ABM'de bilinç değişikliği, BA'da fokal nörolojik defisit, KM'de kilo kaybı ve gece terlemesi ön plandaydı. BOS protein ve lökosit düzeyleri ABM'de en yüksekti; antibiyotik kullanmayanlarda kültür pozitifliği anlamlı olarak yüksekti (OR=4.76). ABM'de en sık S. pneumoniae (n=46), SHİM'de koagülaz-negatif stafilokok (n=40) ve Acinetobacter spp. (n=18), BA'da anaeroblar (n=5), KM'de Cryptococcus spp. (n=4) ve M. tuberculosis (n=4) izole edildi. Ampirik tedavi 340 hastada kılavuzlara uygun başlandı. Yoğun bakım yatışı 131 hastada gerçekleşti. Tüm hastaların 52 (%13.2)'si hastane yatışı sırasında öldü, 13 (%3.3) hastada kalıcı nörolojik sekel gelişti. Mortalite SHİM grubunda en yüksek (n=39,%29.8) izlendi. Sonuç: Bu çalışma, SSS enfeksiyonu olan hastalarda başvuru semptomları, fizik muayene bulguları ve risk faktörlerinin dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Etken mikroorganizmalar ve antibiyotik direnç profilleri zamanla değişebileceğinden, ampirik tedavi planlanırken ulusal ve kurumsal düzeydeki sürveyans verileri mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır. Elde edilen bulgular, SSS enfeksiyonlarına yönelik klinik yaklaşımların geliştirilmesine ve ülkemizdeki epidemiyolojik verilerin güçlendirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: Central nervous system (CNS) infections are clinical conditions associated with high morbidity and mortality, requiring prompt diagnosis and treatment. This study aimed to evaluate the demographic characteristics, risk factors, presenting symptoms, clinical findings, laboratory and microbiological features of adult patients diagnosed with CNS infections. Materials and Methods: The study included patients aged ≥18 years who were followed with a diagnosis of CNS infection between 2006 and 2025. Based on diagnostic criteria, cases were categorized into four main groups: acute bacterial meningitis (ABM), healthcare-associated meningitis (HCAM), brain abscess (BA), and chronic meningitis (CM). Demographic data, clinical presentation, radiological imaging, cerebrospinal fluid (CSF) analysis, microbiological results, treatment regimens, and outcomes were retrospectively reviewed. Comparative statistical analyses were performed across diagnostic groups, and factors associated with mortality were identified. Results: A total of 393 adults diagnosed with central nervous system infections were included (230 males, 163 females; mean age 52.4±18.5 years). Of these, 184 had acute bacterial meningitis (ABM), 131 had healthcare-associated meningitis (HCAM), 31 had brain abscess (BA), and 47 had chronic meningitis (CM). Diabetes mellitus was more frequent in ABM (OR=2.00) and BA (OR=3.13). Human immunodeficiency virus infection was strongly associated with CM (OR=21.55). The most common risk factors were neurosurgical procedures (n=118) and shunt presence (n=56). Ear infections were associated with ABM (OR=2.61) and BA (OR=7.99), dental infections with ABM (OR=4.13) and BA (OR=4.10), and sinusitis with ABM (OR=1.99) and BA (OR=4.18). The most frequent presenting symptoms were headache (n=324) and fever (n=317); altered consciousness was prominent in ABM, focal neurological deficits in BA, and weight loss/night sweats in CM. CSF protein and leukocyte levels were highest in ABM; culture positivity was significantly higher in patients without prior antibiotic use (OR=4.76). The most common pathogens were S. pneumoniae (n=46) in ABM, coagulase-negative staphylococci (n=40) and Acinetobacter spp. (n=18) in HCAM, anaerobes (n=5) in BA, and Cryptococcus spp. (n=4) and M. tuberculosis(n=4) in CM. Guideline-concordant empirical therapy was initiated in 340 patients. ICU admission was required in 131 patients. Overall, 52 patients (13.2%) died and 13 (3.3%) developed permanent neurological sequelae. Mortality was highest in the HCAM group (n=39, 29.8%). Conclusion: This study highlights the importance of careful evaluation of presenting symptoms, physical findings, and risk factors in CNS infections. As causative microorganisms and antimicrobial resistance profiles evolve over time, empirical treatment strategies should be guided by national and institutional surveillance data. The findings contribute to improving clinical approaches to CNS infections and strengthening epidemiological data in our country.
Benzer Tezler
- Çocuk onkoloji servisinde izlenen hastaların febril nötropeni ataklarının retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of febrile neutropenia attacks in pediatric oncology patients
ŞERİFE BEYZA KARASOY BAŞAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DERYA ÖZYÖRÜK
- Akut myeloid lösemili çocuk hastaların tedavileri ve prognozlarının değerlendirilmesi
Evaluation of treatment and prognosis of children with acute myeloid leukemia
GÜLSÜM KESKİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıEge ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DENİZ YILMAZ KARAPINAR
- İntrakraniyal tutulumu olan HIV ile yaşayan bireylerde mortaliteyi etkileyen faktörler
Factors affecting mortality in individuals living with HIV with intracranial involvement
ECE DEMİRKIRKAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik MikrobiyolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiEnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MELİHA MERİÇ KOÇ
- 2014-2016 yılları arasında pediatri yoğun bakım ünitesinde akut gelişen nörolojik hastalıkların klinik takip ve yakın dönem prognozu açısından değerlendirilmesi
Assessment of clinical follow-up and short-term prognosis in acute neurological disorders managed in pediatric intensive care unit between 2014 and 2016
ECE NAZ KARAKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DENİZ YÜKSEL
- Kliniğimizde takip edilen Henoch-Schönlein purpurası tanılı çocuk hastaların klinik ve laboratuvar özelliklerinin değerlendirilmesi
Kliniğimizde takip edilen Henoch-Schönlein purpurası tanılı çocuk hastaların klinik ve laboratuvar özelliklerinin değerlendirilmesi
ESRA BİLDİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL İBRAHİM ATASOY