Otobiyografik anı ve karşı olgusal düşüncede duygusal değerlik ve uyarılma düzeyinin rolü
The role of emotional valence and arousal level on autobiographical memory and counterfactual thinking
- Tez No: 987052
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SİMAY İKİER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Duygusal değerlik, Emotional valence
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezde olayların öznel duygusal değerlik ve duygusal uyarılma düzeylerinin otobiyografik anının fenomenolojik deneyimi üzerindeki etkileri incelenmiştir. İki ayrı deneyden oluşan tezin ilk deneyinde, duygusal değerliğin iki boyutu (olumlu veya olumsuz) ve duygusal uyarılma düzeyinin iki düzeyi (düşük veya yüksek) sistemli olarak değişimlenerek otobiyografik anıların fenomenolojik deneyimi incelenmiştir. Kırk sekiz katılımcıdan yüksek-olumlu, düşük-olumlu, yüksek-olumsuz ve düşük-olumsuz olarak tanımlanan dört farklı kategoride anı geri getirmeleri istenmiş ve bunlara ilişkin fenomenolojik değerlendirmeleri kıyaslanmıştır. Yüksek uyarılma düzeyindeki anıların detay, canlılık, doğruluk hissi, ulaşım kolaylığı, önem, anlatım tutarlılığı, benliğe ve kimliğe katkı, alan perspektifi ve duygularla ilgili zihin meşguliyeti değerlendirmeleri düşük uyarılma düzeyindeki anılara kıyasla daha yüksek bulunmuştur. Ayrıca, olumlu anıların önem ve kimliğe katkı değerlendirmeleri olumsuzlara, olumsuz anıların duygularla ilgili zihin meşguliyeti deneyimleri olumlulara kıyasla daha yüksek bulunmuştur. Bu bulgular, otobiyografik anı fenomenolojik deneyimini etkileyen temel değişkenin uyarılma düzeyi olduğunu göstermektedir. Mevcut tezin ikinci deneyinde ise karşı olgusal olay düşüncesinde uyarılma düzeyi değişimlemesinin otobiyografik anının fenomenolojik deneyimine olan etkisi incelenmiştir. Yetmiş dört katılımcı yüksek veya düşük uyarılma düzeyindeki karşı olgusal düşünce koşullarına seçkisiz olarak atanmıştır. İlk oturumda olumsuz ve önemli bir anı hatırlamaları ve bu anıyla ilgili fenomenolojik değerlendirme yapmaları istenmiştir. Bir hafta sonra gerçekleşen ikinci oturumda ise atandıkları koşula göre deneyimledikleri olaydan daha yüksek veya daha düşük uyarılma düzeyindeki bir karşı olgusal olay düşünmeleri ve sonrasında orijinal olaya dair yeniden fenomenolojik değerlendirme yapmaları istenmiştir. İki oturumdan elde edilen ölçümler kıyaslandığında, yalnızca yüksek uyarılma koşulunda orijinal olayın ikinci oturumda birinciye kıyasla daha olumlu olarak değerlendirdiği görülmüştür. Diğer fenomenolojik deneyimler üzerinde karşı olgusal olayın uyarılma düzeyinin etkisinin olmadığı görülmüştür. Sonuçlar ilgili alanyazın bağlamında tartışılmış ve gelecek araştırmalar için öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This thesis investigated the effects of subjective emotional valence and emotional arousal levels on the phenomenological experience of autobiographical memories. The study consisted of two experiments. In the first experiment, two dimensions of emotional valence (positive or negative) and two levels of emotional arousal (low or high) were systematically manipulated to examine their impact on autobiographical memory phenomenology. Forty-eight participants were asked to recall memories in four categories—high-positive, low-positive, high-negative, and low-negative—and to provide phenomenological evaluations of these memories. Results showed that memories with high arousal were rated higher in detail, vividness, belief in accuracy, accessibility, importance, narrative coherence, contribution to self and identity, field perspective, and preoccupation with emotions compared to low-arousal memories. In addition, positive memories were rated higher than negative ones in importance and contribution to identity, whereas negative memories were rated higher than positive ones in preoccupation with emotions. These findings indicate that arousal level is the primary variable influencing phenomenological experience of autobiographical memory. In the second experiment, the effect of manipulating arousal level in counterfactual thinking on autobiographical memory phenomenology was examined. Seventy- four participants were randomly assigned to either a high- or low-arousal counterfactual thinking condition. In the first session, participants recalled a negative and important memory and completed phenomenological evaluations. One week later, in the second session, they were asked to generate a counterfactual event with either higher or lower arousal than the original event, depending on the condition, and then to re-evaluate the phenomenology of the original memory. Only the high-arousal condition led participants to evaluate the original event more positively in the second session. No effects of arousal level of the counterfactual event were observed on the other phenomenological experiences. The results of both experiments were discussed in the context of the relevant literature and suggestions for future research were provided.
Benzer Tezler
- Investigating the emotion regulation function of episodic counterfactual thinking in an emotional context
Duygusal bağlamda epizodik karşı-olgusal düşüncelerin duygu düzenleme fonksiyonlarının incelenmesi
EMİNE ŞEYMA ÇAĞLAR KURTULMUŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
PsikolojiKadir Has ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEZİN ÖNER YAMAN
- Age-related changes and age-independent consistencies in the phenomenological characteristics of autobiographical memories, episodic counterfactuals, and episodic future events
Otobiyografik anıların, karşıolgusal olayların ve epizodik gelecek olayların fenemenolojik özelliklerinde yaşla ilişkili değişiklikler ve yaştan bağımsız tutarlılıklar
SELİN AKDERE
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiBilişsel Nöropsikoloji Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SİMAY İKİER
- Cognitive processes underlying episodic mental time travel
Episodik zihinsel zaman yolculuğunun altında yatan bilişsel süreçler
ÇAĞLA DUMAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
PsikolojiBoğaziçi ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ İZZET TEKCAN
- Çanakkale Savaşı'nda görev yapmış Alman subayların anı kitaplarında Türk ve Türkiye imgesi
Images of Turks and Turkey in memorial books of German officers who served in Çanakkale War
MEHMET BURAK BÜYÜKTOPÇU
Doktora
Türkçe
2019
Batı Dilleri ve EdebiyatıAnkara ÜniversitesiBatı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET OSMAN TOKLU
- Ayrımcılık ve kimlik örseleyici deneyimlerle ilgili otobiyografik anıların işlevleri ve kolektif eyleme katılım kapsamındaki rolleri
The functions of autobiographical memories related to discrimination and identity undermining experiences and their roles in collective action participation
AYÇE FERİDE YILMAZ