Modernleşme ve kadın çalışanların hayatlarına etkileri bağlamında Türkiye Selüloz ve Kağıt Fabrikaları İşletmesi (SEKA)
Turkish Pulp and Paper Mills Enterprise in the context of modernization and its impact on the lives of women employees (SEKA)
- Tez No: 987467
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FAHRİYE DİNÇER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk İnkılap Tarihi, History of Turkish Revolution
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı bir İktisadi Devlet Teşekkülü olması itibarıyla SEKA fabrikası üzerinden modernleşme ideolojisinin topluma yayılması ve benimsetilmesinde aracılık görevi üstlendiği düşünülen İktisadi Devlet Teşekkülleri ve kadın modernleşmesi arasındaki bağı anlamaktır. 1936 yılında açılan SEKA fabrikası Türkiye'nin ilk ulusal kâğıt fabrikasıdır. SEKA fabrikası, Kocaeli'de kurulduğu andan itibaren önemli bir istihdam kaynağı olmuştur. Fabrika kentte çok sayıda kadının da çalışma hayatı içinde yer almasını sağlamıştır. Bu çalışmada, fabrikanın modern hayata dönük girişimlerinin, kadınların kamusal alana dahil olması ve özgürlük alanlarının açılması anlamındaki etkileri mercek altına alınmıştır. Bu bağlamda öncelikle SEKA Postası gazetesi belirli temalar üzerinden detaylı bir şekilde incelenmiştir. Bu incelemeden sonra fabrikada çalışmış veya fabrikanın imkanlarından faydalanmış olan 20 kadınla sözlü tarih görüşmeleri yapılmıştır. Bu görüşmeler esnasında her görüşmeciye aynı sorular sorulmuştur. Çalışmada SEKA fabrikasının çalışanlarına sunmuş olduğu imkanlar içerisinde özellikle mesken, kreş ve sağlık imkanlarının fabrikada çalışan kadınların kuruma bağlanmasında çok önemli etkileri olduğu anlaşılmıştır. Örneğin fabrika etrafında kurulan yapı kooperatifleri sayesinde çok sayıda kadın ev sahibi olmuştur. Bunun yanı sıra kentteki tek kreş olan SEKA kreşinde kadın işçilerin çocuklarının bakımı yapılmıştır. Kreş, kadın işgücünün devamlılığı açısından fabrikaya önemli katkılar sağlamıştır. Fabrikada çalışanlar ve ailelerine sunulan sosyal ve kültürel olanaklar ise fabrika çevresindeki gündelik hayatın değişiminde çok önemli etkiler yaratmıştır. Fabrika çevresinde oluşan gündelik hayatın en önemli temsilcilerinin ise kadınlar olduğu gerek SEKA Postası'ndaki incelemelerimiz gerekse sözlü tanıklarla yapılan görüşmelerimiz sonucunda ortaya çıkarılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to understand the link between State Economic Enterprises, which are considered to have played an intermediary role in the dissemination and adoption of modernization ideology to the society, and women's modernization through the SEKA factory as a State Economic Enterprise. Opened in 1936, the SEKA factory is Turkey's first national paper mill. The SEKA factory has been an important source of employment in Kocaeli since its establishment. The factory enabled many women in the city to take part in working life. This study examines the effects of the factory's initiatives towards modern life in terms of women's inclusion in the public sphere and the opening up of their freedom. In this context, SEKA Post newspaper is analyzed in detail through certain themes. After this analysis, oral history interviews were conducted with 20 women who worked at the factory or benefited from its facilities. During these interviews, the same questions were asked to each interviewee. The study found that among the facilities offered by the SEKA factory to its employees, especially housing, kindergarten and health facilities had a significant impact on the attachment of women working in the factory to the institution. For example, thanks to the building cooperatives established around the factory, many women became homeowners. In addition, the only daycare center in the city, the SEKA daycare center, took care of the children of female workers. The nursery made important contributions to the factory in terms of the continuity of the female labor force. The social and cultural opportunities offered to factory workers and their families had a significant impact on the change in daily life around the factory. Our analysis of the SEKA Post and interviews with oral witnesses revealed that women were the most important representatives of the daily life around the factory.
Benzer Tezler
- The idea of self-reliant individuals: Imagining diligent heroes in Late Ottoman fiction
Kendi ayakları üzerinde duran bireyler fikri: Geç Dönem Osmanlı kurgu metinlerinde gayretli kahramanları hayal etmek
ALİ ATAKAN EROL
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Tarihİstanbul Medeniyet ÜniversitesiUluslararası Osmanlı Çalışmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL HAKKI KADI
- Delivering Justice: Courts in Late Ottoman Macedonia
Adaleti Tecceli Ettirmek: Geç Osmanlı Makedonyası'nda Mahkemeler
BORCHE NIKOLOV
Tıpta Uzmanlık
İngilizce
2024
Tarihİstanbul Medeniyet ÜniversitesiAvrupa Birliği İktisadı ve İşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. M TALHA ÇİÇEK
- Tanzimat'tan Cumhuriyet'e kadın öğretmen kimliği
From Tanzimat to Republican Era- The identity of women teachers
SEDA YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiKadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ELİF EKİN AKŞİT VURAL
- Türkiye tarihinin üç farklı döneminde üç kadın yazarın eserlerinde kadın imgesi
Image of woman in the li̇teral work of three female authors in the three different era of Turkey's hi̇story
GİZEM ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
SosyolojiGazi ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BELMA TOKUROĞLU
- Enver Sedat dönemi Mısır'da kadın haklarının durumu
The situation of women's rights in Egypt during the era of Anwar Sadat
FATMA GENÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SosyolojiKilis 7 Aralık ÜniversitesiOrta Doğu ve Göç Araştırmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ABDULLAH ALTUNCU