13-15. yüzyıllar arası Türk devlet yöneticilerinin gayritabii ölümleri
Unnatural deaths of Turkish state ruler in the 13-15th centuries
- Tez No: 988076
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NAZENİN SAADET GÜLER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bitlis Eren Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, 13 ve 15. yüzyıllar arasında Anadolu, İran, Orta Asya ve Mezopotamya coğrafyasında hüküm süren Türk-İslam devletlerinin üst düzey yöneticilerinin gayritabii ölüm vakalarını incelemektedir. Türkiye Selçukluları, İkinci Dönem Anadolu Türk Beylikleri, Timurlular, Akkoyunlular ve Karakoyunlular gibi farklı siyasî yapıların bünyesinde; sultanlar, beyler, emîrler, vezirler ve askerî komutanların, doğal olmayan yöntemlerle özellikle zehirlenme, suikast, boğma, idam, recm ve benzeri yollarla yaşamlarını yitirmeleri ve dönemin siyasi mekanizmalarının işleyişine dair önemli göstergeler olarak değerlendirilmiştir. Gayritabii ölümler, salt birer son olmanın ötesinde, siyasi meşruiyet inşası, hanedan içi iktidar mücadeleleri ve merkezi otoritenin pekiştirilmesi süreçlerinde önemli bir rol oynamıştır. Bu sebepten çalışmada her bir yöneticinin biyografisi, siyasi etkinliği ve ölüm biçimi analiz edilmekte; bu ölümlerin tarihi kaynaklardaki temsiliyet biçimleri karşılaştırmalı bir perspektifle ele alınmaktadır. Araştırmada birincil kaynaklara öncelik verilmiş; dönemin yazarları tarafından kaleme alınan kaynaklar titizlikle tenkit edilerek yorumlanmış ve modern tarih literatürü ile karşılaştırmalı bir metodoloji uygulanmıştır. Bu bağlamda, tez, ilgili dönemin siyasal zihniyetini, güç dengelerini ve yöneticilerin ölüm biçimlerinin siyasal süreçlerdeki işlevselliğini tarihsel ve sosyo-politik bir çerçevede ele almayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines the cases of unnatural death among the high-level administrators of the Turco-Islamic states that ruled in the regions of Anatolia, Iran, Central Asia, and Mesopotamia between the 13th and 15th centuries. Within various political structures such as the Seljuks of Turkiye, the Second Period Anatolian Beyliks, the Timurids, the Aq Qoyunlu, and the Qara Qoyunlu, the deaths of sultans, beys, emirs, viziers, and military commanders through unnatural means—particularly by poisoning, assassination, strangulation, execution, and stoning—are evaluated as significant indicators of the functioning of the political mechanisms of the era. Beyond being mere fatalities, unnatural deaths played a significant role in the processes of constructing political legitimacy, intra-dynastic power struggles, and the consolidation of central authority. For this reason, the study analyses the biography, political efficacy, and manner of death of each administrator. The representations of these deaths in historical sources are also examined from a comparative perspective. The research prioritises primary sources; sources penned by contemporary authors of the period have been meticulously subjected to critical analysis and interpretation, and a comparative methodology has been applied in conjunction with modern historical literature. In this context, the thesis aims to address the political mentality and power dynamics of the relevant period, as well as the functionality of administrators' methods of death in political processes, within a historical and socio-political framework.
Benzer Tezler
- Rusya'nın Kafkasya ve Türkistan seferlerinin analizi (18–19. yüzyıllar)
Analysis of Russia's Caucasus and Turkestan campaigns (18th-19th centuries)
ONUR ÖZCİMBİT
- 13. ve 15. yüzyıl deşt-i kıpçak sahasında askerî yapı ve silahlar
Military structure and weapons in the dasht-i qipchaq region between the 13th and 15th centuries
PERİHAN KARADEMİR
- Burdur ili mermer sektörünün kurumsal ve ekonomik yapısı
İnstitutional and economic structure of marble sector in burdur
AHMET SARITAŞ
- Ankara gecekondu gençliğinin eğitimine ve kentleşmesine televizyon yayınlarının etkisi
Başlık çevirisi yok
A. ZAHİD AKMAN
- Türkiye Cumhuriyeti'nin siyasi-coğrafi özellikleri
The political-geographical properties of Turkish republic
DİLEK URAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
CoğrafyaÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiCoğrafya Ana Bilim Dalı
PROF.DR. AYDIN İBRAHİMOV