Obstrüktif uyku apne sendromu hastalığında inflamasyon ve oksidatif stresin bağ dokusu üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of inflammation and oxidative stress on connective tissue in obstructive sleep apnea syndrome
- Tez No: 988113
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEDENİ ARPA
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Biyokimya, Biochemistry
- Anahtar Kelimeler: Obstrüktif uyku apne sendromu, inflamasyon, oksidatif stres, matriks metalloproteinazlar, bağ dokusu, desmozin, hücresel fibronectin, Obstructive sleep apnea syndrome, inflammation, oxidative stress, matrix metalloproteinases, connective tissue, desmosine, cellular fibronectin
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bakanlığı
- Enstitü: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, obstrüktif uyku apne sendromu (OUAS) hastalarında inflamasyon ve oksidatif stresin bağ dokusu üzerine etkilerini biyokimyasal parametreler üzerinden değerlendirmek ve bu biyokimyasal belirteçlerin hastalık şiddeti ile ilişkisini ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya polisomnografi ile OUAS tanısı konan toplam 70 hasta dahil edildi. Hastalar apne-hipopne indeksi (AHİ) değerlerine göre hafif-orta OUAS (AHİ <30, n=46) ve ağır OUAS (AHİ ≥30, n=24) olmak üzere iki gruba ayrıldı. Serum örneklerinden inflamatuvar belirteçleri (TNF-α, IL-6), bağ dokusu yıkım ve ekstrasellüler matriks belirteçleri (MMP-2, MMP-9, desmozin, cellular fibronectin (cFN), syndecan-1 (SDC-1)) ELISA yöntemiyle; oksidatif stres belirteçleri (malondialdehit:MDA, glutatyon:GSH) ise spektrofotometrik yöntemle ölçüldü. Gruplar arası karşılaştırmalar uygun parametrik ve non-parametrik testlerle yapıldı. Klinik, polisomnografik ve biyokimyasal parametreler arasındaki ilişkiler Spearman korelasyon analizi ile değerlendirildi. Çoklu ilişkiler network analizleriyle görselleştirildi. Bulgular: Ağır OUAS grubunda inflamatuvar sitokinlerden TNF-α (p=0.037) ve IL-6 (p=0.011) düzeyleri ile bağ dokusu yıkım belirteçlerinden MMP-2 (p=0.010), MMP-9 (p=0.024), desmozin (p=0.015) ve cFN (p=0.001) düzeyleri hafif-orta OUAS grubuna kıyasla anlamlı olarak daha yüksek olarak saptandı. Buna karşılık SDC-1, GSH ve MDA düzeyleri açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı (p>0.05). Polisomnografik parametreler incelendiğinde ağır OUAS grubunda (AHİ≥30) ODI (p<0.001), desatürasyon sayısı (p<0.001), T88 (p<0.001) ve T90 (p<0.001) değerlerinin anlamlı olarak yüksek olduğu; evre 3 uyku süresinin (p<0.001) azaldığı ve evre 2 uyku süresinin (p<0.001) arttığı belirlendi. Korelasyon analizlerinde, OUAS şiddetini yansıtan parametrelerin özellikle MMP-2, MMP-9, desmozin ve cFN ile anlamlı pozitif ilişkiler gösterdiği saptandı. Ayrıca bağ doku belirteçlerinin kendi aralarında güçlü pozitif korelasyonlar sergilediği, network analizlerinde merkezi konumda yer aldığı belirlendi. Bu durum OUAS patofizyolojisinde inflamasyon, hipoksi ve ekstrasellüler matriks yıkımının birbirini tetikleyen bütüncül bir süreç olduğunu düşündürdü. Sonuç: Bu çalışma, OUAS şiddeti arttıkça sistemik inflamasyonun ve bağ dokusu yıkımının belirginleştiğini göstermektedir. Özellikle MMP-2, MMP-9, desmozin ve cFN düzeylerindeki artış, ekstrasellüler matriks yeniden yapılanmasının OUAS patogenezinde önemli bir rol oynadığını düşündürmektedir. Buna karşın oksidatif stres belirteçleri olan GSH ve MDA'nın hastalık şiddetinden bağımsız seyretmesi, kompansatuvar mekanizmalar veya metodolojik faktörlerle ilişkili olabilir. Bulgular, OUAS'nin yalnızca bir solunum bozukluğu değil, inflamasyon ve bağ dokusu metabolizmasındaki değişikliklerle karakterize sistemik bir hastalık olduğunu desteklemektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: The aim of this study was to evaluate the effects of inflammation and oxidative stress on connective tissue in patients with obstructive sleep apnea syndrome (OSAS) and to investigate the relationship between these biochemical markers and disease severity. Materials and Methods: A total of 70 patients diagnosed with OSAS by polysomnography were included in this study. Patients were divided into two groups according to the apnea–hypopnea index (AHI): mild–moderate OSAS (AHI <30, n=46) and severe OSAS (AHI ≥30, n=24). Serum levels of inflammatory markers (TNF-α, IL-6) and connective tissue and extracellular matrix markers (MMP-2, MMP-9, desmosine, cellular fibronectin (cFN), syndecan-1 (SDC-1)) were measured using ELISA, while oxidative stress markers (malondialdehyde (MDA) and glutathione (GSH)) were determined by spectrophotometric methods. Intergroup comparisons were performed using appropriate parametric and non-parametric tests. Associations between clinical, polysomnographic, and biochemical parameters were analyzed using Spearman correlation analysis. In addition, network analyses were conducted to visualize multidimensional relationships among variables. Results: Serum levels of the inflammatory cytokines TNF-α (p=0.037) and IL-6 (p=0.011) were significantly higher in the severe OSAS group compared with the mild–moderate group. Among connective tissue degradation markers, MMP-2 (p=0.010), MMP-9 (p=0.024), desmosine (p=0.015), and cFN (p=0.001) levels were also significantly increased in patients with severe OSAS. In contrast, no significant differences were observed between groups with respect to SDC-1, GSH, or MDA levels (p>0.05). Polysomnographic evaluation revealed significantly higher AHI, ODI, desaturation count, T88, and T90 values in the severe OSAS group, accompanied by reduced stage 3 sleep and increased stage 2 sleep duration (p<0.001 for each one). Correlation analyses demonstrated that parameters reflecting OSAS severity were significantly and positively associated with connective tissue degradation markers, inflammatory cytokines, oxygenation indices, and sleep architecture parameters. Furthermore, strong intercorrelations among connective tissue markers and their central positioning in network analyses suggested that inflammation, hypoxia, and extracellular matrix degradation represent interconnected and mutually reinforcing processes in OSAS pathophysiology. Conclusion: This study demonstrates that increasing OSAS severity is associated with enhanced systemic inflammation and connective tissue degradation. Elevated levels of MMP-2, MMP-9, desmosine, and cFN indicate that extracellular matrix remodeling plays a significant role in OSAS pathogenesis. In contrast, the lack of significant differences in oxidative stress markers such as GSH and MDA may be related to compensatory mechanisms or methodological factors. Overall, these findings support the concept that OSAS is not merely a respiratory disorder but a systemic disease characterized by inflammatory activation and alterations in connective tissue metabolism.
Benzer Tezler
- Obstrüktif Uyku Apne Sendrom'lu hastalarda oksidatif stresin çeşitli parametrelerle gösterilmesi
Demonsration of oxidative stress in patients with Obstructive Sleep Apne syndrome by various parameters
AYDIN DUYU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Göğüs HastalıklarıFırat ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TEYFİK TURGUT
- Obstrüktif uyku apne sendromlu hastalarda farklı şiddetlerde uygulanan ekspiratuar kas kuvvet eğitiminin sistemik inflamasyon ve oksidatif stres üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of expiratory muscle strength training applied at different intensities on systemic inflammation and oxidative stress in patients with obstructive sleep apnea syndrome
NUREL ERTÜRK
Doktora
Türkçe
2023
Fizyoterapi ve RehabilitasyonHacettepe ÜniversitesiKalp ve Solunum Fizyoterapisi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU ÇALIK KÜTÜKCÜ
- Obstrüktif uyku apne-hipopne tanılı hastalarda aşırı aktif mesane ve noktürinin değerlendirilmesi
Evaluation of overactive bladder and nocturia on obstructive sleep apnea-hipopnea diagnosed pati̇ents
YEŞİM ÖNDER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Göğüs HastalıklarıCumhuriyet ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER TAMER DOĞAN
- Kronik obstrüktif akciğer hastalığı alevlenmesinin ağırlığını belirlemede serum iskemi modifiye albumin düzeyinin değerlendirilmesi
Evaluation of serum ischemia modified albumin level in determining the prognosis of chronic obstructive lung disease exacerbation
SERAY ABUZAINA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Göğüs HastalıklarıAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMİNE ARGÜDER
- Obstrüktif uyku apne sendromlu hastaların preoperatif değerlendirilmesi, anestezinin ve cerrahinin inflamatuar ve stres parametreleri üzerine etkisi
Preoperative evaluation of patients with obstructive sleep apnea syndrome, effects of anesthesia and surgery on inflammatory and stress parameters
ÜLKÜ İNCE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Anestezi ve ReanimasyonAkdeniz ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HANİFE KABUKÇU