Tokat ve Amasya illeri ayçiçeği ekiliş alanlarında zararlı lepidoptera türlerinin tespiti, yayılışı, parazitoitlerinin belirlenmesi ve yaygın türün popülasyon değişimi üzerine araştırmalar
Studies on detection, distribution and determination of parasitoids of harmful lepidoptera species and population change of common species in sunflower planting areas of Tokat and Amasya provinces
- Tez No: 988448
- Danışmanlar: PROF. DR. TURGUT ATAY
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, 2023-2025 yılları arasında Tokat (Zile, Turhal, Erbaa, Merkez) ve Amasya (Merzifon, Merkez, Göynücek, Taşova) illerine bağlı sekiz ilçede gerçekleştirilmiştir. Sörvey çalışmaları, bitkinin tüm fenolojik dönemlerini kapsayacak biçimde yürütülmüş; örneklemelerde feromon ve ışık tuzaklarının yanı sıra doğrudan gözle inceleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, ayçiçeği alanlarından Lepidoptera takımına ait 8 familyadan toplam 24 farklı tür tespit edilmiştir. Bu türlerin 13'ü Noctuidae, 3'ü Erebidae, 3'ü Sphingidae, biri Geometridae, biri Pieridae, biri Plutellidae, biri Pyralidae ve biri Tortricidae familyasına aittir. Bunlar içerisinde yaygın tür olarak Helicoverpa armigera (Hübner, 1808) belirlenmiştir. Elde edilen türler arasında yer alan Plutella xylostella (Linnaeus, 1758) ve Pontia edusa Fabricius, 1777 için ayçiçeği yeni bir konukçu bitki kaydı olarak belirlenmiştir. Popülasyon takibi çalışmaları, H. armigera'nın yoğunluğunun temmuz-ağustos aylarında en yüksek seviyeye ulaştığını ortaya koymuştur. Ayrıca Lepidoptera takımına ait türlerin paraitoitlerinin belirlenmesi amacıyla yürütülen çalışma sonucunda Ichneumonidae familyasından 5, Braconidae familyasından 3 ve Tachinidae familyasından 4 olmak üzere toplam 12 parazitoit tür elde edilmiştir. Bunlardan Meteorus pendulus (Nees, 1811), Aleiodes aestuosus (Reinhard, 1863) (Hymenoptera: Braconidae), D. collaris (Gravenhorst, 1829), Chromoptlex picticollis (Thomson, 1887) (Hymenoptera: Ichneumonidae) ve Drino imberbis (Wiedemann, 1830) (Diptera: Tachinidae)'in H. armigera'yı parazitlediği ilk kez tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study was carried out between 2023 and 2025 in eight districts of Tokat Province (Zile, Turhal, Erbaa, and the central district) and Amasya Province (Merzifon, the central district, Göynücek, and Taşova), Türkiye. Survey activities were conducted throughout all phenological stages of the sunflower crop. Sampling was performed using pheromone and light traps, complemented by direct visual inspection. As a result of the surveys, a total of 24 Lepidoptera species belonging to eight families were identified in sunflower fields. Of these species, 13 were classified within Noctuidae, three within Erebidae, three within Sphingidae, and one species each within Geometridae, Pieridae, Plutellidae, Pyralidae, and Tortricidae. Among the recorded species, Helicoverpa armigera (Hübner, 1808) was determined to be the most prevalent species. Among the species detected, Plutella xylostella (Linnaeus, 1758) and Pontia edusa (Fabricius, 1777) were recorded for the first time as utilizing sunflower as a host plant. Population monitoring studies revealed that the abundance of H. armigera reached its maximum during July and August. In addition, a total of 12 parasitoid species associated with Lepidoptera were obtained, including five species belonging to the family Ichneumonidae, three to Braconidae, and four to Tachinidae. Notably, Meteorus pendulus (Nees, 1811) and Aleiodes aestuosus (Reinhard, 1863) (Hymenoptera: Braconidae), Diadromus collaris (Gravenhorst, 1829) and Chromoplex picticollis (Thomson, 1887) (Hymenoptera: Ichneumonidae), as well as Drino imberbis (Wiedemann, 1830) (Diptera: Tachinidae), were identified for the first time as parasitoids of H. armigera.
Benzer Tezler
- TR83 bölgesinde yetiştirilen bazı tarım ürünlerinin arz duyarlılığı
Supply response of some agricultural crops grown in TR83 region
BURHAN GÜRLEYEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
ZiraatTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARSLAN ZAFER GÜRLER
- Amasya ve Tokat illeri Helophoridae (Coleoptera) türleri üzerine sistematik araştırmalar
Systematic investigations on the species of helophoridae (Coleoptera) in Amasya and Tokat provinces
AHMET POLAT
- Mısır üretim faaliyetinin analizi: Tokat ve Amasya illeri örneği
Maize production analysis: Case study for Tokat and Amasya provinces
ALP OĞUZ BAŞTUĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
EkonomiOndokuz Mayıs ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KÜRŞAT DEMİRYÜREK
- Yerel basın çalışanlarının çalışma yaşamına ilişkin sorunları: Sivas, Tokat ve Amasya illeri örneği
Local press employees' problems related worklife: An example of Sivas, Tokat and Amasya provinces
HIDIR DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriCumhuriyet ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEVZAT GÜLDİKEN
- İki Paşa Camiinin süsleme özelliklerinde üslup birliği (Amasya Merzifon Abide Hatun Camii ve Tokat Erbaa Silahtar Ömer Paşa Camii)
Stylistic unity of the decorative features of the two pasha mosques (Amasya Merzifon Abide Hatun mosque and Tokat Erbaa Silahtar Ömer Pasha mosque)
TUĞBANUR İŞERİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Sanat TarihiHitit Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CANDAN NEMLİOĞLU