Ortopedik engelli kadınların toplumsal cinsiyet bağlamında yaşadıkları sorunların incelenmesi
Examining the problems experienced by orthopedically disabled women in the context of gender
- Tez No: 988653
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANİFE ERBİL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyal Hizmet, Sosyoloji, Aile Planlaması, Social Work, Sociology, Family Planning
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Aile Çalışmaları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma toplumdaki ortopedik engelli kadınların toplumsal cinsiyet bağlamında yaşadıkları sorunları ele almayı amaçlamıştır. Çalışma nitel tipte yapılmış olup yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmeler yüz yüze, çevrimiçi ve telefon görüşmesi şeklinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya Ocak 2025 - Mayıs 2025 tarihleri arasında 18-55 yaş arası Burdur ilinde yaşayan, ortopedik engeli bulunan, gönüllü 16 kadın katkı sağlamıştır. Çalışmanın analizi ve çıktılarına deşifrasyon yöntemi ve MAXQDA nitel veri analiz programından faydalanarak ulaşılmıştır. Analiz yöntemiyle“engellilik durumu, karşılaşılan fiziksel kısıtlamalar, aile desteği ve kısıtlamalar, toplum ve günlük yaşam ile ilgili kişisel düşünceler, toplumsal algı ve ayrımcılık, gelecek beklentileri”olmak üzere 6 temada değerlendirme yapılmıştır. Elde edilen bulgularda; engellilik durumu teması, engelliliğin sonradan gelişen nedenler, doğuştan gelen durumlar veya doğum esnasında yaşanan komplikasyonlar olarak 3 alt temada, karşılaşılan fiziksel kısıtlamalar teması, günlük aktivitelerde karşılaşılan fiziksel engeller, sosyal hayatın kısıtlanması ve yardımcı cihazlara ulaşım zorluğu olmak üzere 3 alt temada; aile desteği ve kısıtlamalar teması ailenin günlük yaşamdaki desteği, ailenin kısıtlayıcı tutumu, 'sen yapamazsın' söylemi ve ev işlerinde sorumluluk verilmemesi olarak 4 alt temada, toplum ve günlük yaşam ile ilgili kişisel düşünceler teması; toplumsal rollere ayak uydurmaya çabalama, anlaşılmadığını düşünme ve eksik hissetme, gündelik işlerde kısıtlanmış hissetme, evlilikte sorumluluk kaygısı, diğer engel gruplarına göre şanslı hissetme ve iş hayatına atılma konusundaki çekinceler olmak üzere 6 alt temada, toplumsal algı ve ayrımcılık teması; önyargılı ve duyarsız yaklaşım, eğitim alamama, sosyal etkinliklere katılamama, yardımcı olmadan dışlanma, ortopedik engelli kadınlara eşitsizlik ve zorbalığa/duygusal şiddete maruziyet olmak üzere 6 alt temada, gelecek beklentileri teması da toplumsal duyarlılığın artırılması, eğitim ve iş motivasyonu, toplumun bakış açısının değişmeyeceği düşüncesi ve güçlü hissetme olmak üzere 4 alt temada değerlendirilmiştir. Değerlendirmeler sonucunda çalışmanın alt kodlarında; ailenin günlük yaşamdaki desteği, ön yargılı ve duyarsız yaklaşım, zorbalığa/duygusal şiddete maruziyetin toplumsal cinsiyet bağlamında yaşanan temel sorunlar olduğu görülmüştür.
Özet (Çeviri)
This study aimed to address the gender-based problems experienced by women with orthopedics disabilities in society. The study was conducted qualitatively using a semi-structured interview form. Interviews were conducted face-to-face, online, and telephone. Sixteen volunteer women with orthopedics disabilities, aged 18-55 and living in Burdur province, participated in the study between January 2025 and May 2025. The analysis and outcomes of the study were obtained using the deciphering method and the MAXQDA qualitative data analysis program. The analysis method focused on six themes: disability status, physical limitations encountered, family support and restrictions, personal thoughts about society and daily life, social perception and discrimination, and future expectations. The findings obtained; the theme of disability status was divided into 3 sub-themes as causes of disability that develop later, congenital conditions or complications experienced during birth, the theme of physical limitations encountered, physical obstacles encountered in daily activities, restriction of social life and difficulty in accessing assistive devices; the theme of family support and restrictions was divided into 4 sub-themes as support of the family in daily life, restrictive attitude of the family, saying 'you can't do it' and not being given responsibility in housework, the theme of personal thoughts about society and daily life; the theme of social perception and discrimination was divided into 6 sub-themes as trying to keep up with social roles, feeling not understood and feeling incomplete, feeling restricted in daily tasks, anxiety about responsibility in marriage, feeling lucky compared to other disability groups and hesitations about entering business life; The theme of future expectations was evaluated under six subthemes: increasing social awareness, motivation for education and work, the belief that society's perspective will not change, and feeling empowered. As a result of the evaluations, the study's subcodes revealed that family support in daily life, prejudiced and insensitive approach, and exposure to bullying/emotional violence were the main problems experienced in the context of gender.
Benzer Tezler
- Toplumsal cinsiyet sosyolojisi bağlamında trafikte engelli kadın sürücü olmak: Isparta örneği
Being a woman driver with disabilities in traffic in the context of gender sociology: The case of Isparta
GÖNÜL CEMRE ABACIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
SosyolojiSüleyman Demirel ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SONGÜL SALLAN GÜL
- Engelli kadınların şiddete maruz kalma deneyimlerinin toplumsal cinsiyet perspektifiyle değerlendirilmesi
Evaluation of women with disabilities' experiences who were subjected to violence from a gender perspective
EGE HAZAL YILDIZ YAZICIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sosyal HizmetYalova ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATMA KAHRAMAN GÜLOĞLU
- İlkokul 4. sınıf insan hakları yurttaşlık ve demokrasi ders kitabının farklılıklara saygı değeri bakımından incelenmesi
An investigation of the primary school 4th grade human rights, citizenship and democracy textbook in terms of respect for differences
ESRA İÇTÜZER ŞENER
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiSınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM KAF
- Ortopedik engelli kadınların sorun ve beklentileri: Tuzla ilçesi örneği
Orthopedically handicapped women's problems and expectations: Tuzla county example?
DİLEK KURNAZ ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Sosyal HizmetHacettepe ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLGÜN KÜÇÜKKARACA
- Ataerkil ideolojinin toplumsal cinsiyet çerçevesinde ortopedik engelli kadın ve erkeklerin deneyimlerine yansımaları
The role of patriarchal ideology in the gender framework of orthopedic disabled women and men
ABDULKADİR KARABULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Sosyal HizmetHacettepe ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEMA BUZ