Fen bilgisi öğretmen adaylarının öğretmenlik öz-yeterlik inançlarının, mesleki kaygılarının ve tutumlarının mesleklerine yönelik hazırbulunuşluk düzeylerine etkisi
The effect of pre-service science teachers' teaching self-efficacy beliefs, professional anxiety, and attitudes on their professional readiness levels
- Tez No: 988723
- Danışmanlar: PROF. DR. NİLGÜN TATAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Mesleki kaygı, mesleki tutum, öğretmen öz-yeterliliği, mesleki hazırbulunuşluk, Fen bilgisi öğretmen adayları, Professional anxiety, professional attitude, teacher self-efficacy, professional readiness, science teacher candidates
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Öğretmenler eğitimin temel yapısını oluşturan en önemli unsurlardan biridir. Öğretmen eğitimi, öğretmen istihdamı ve öğretmenlik mesleğinin geleceği büyük önem taşımaktadır. Özellikle fen bilgisi öğretmenleri, bilim okuryazarı bireyler yetiştirmede ve yeni neslin bilimsel düşünme becerilerinin geliştirilmesinde kritik rol oynamaktadır. Bu araştırmanın amacı, fen bilgisi öğretmen adaylarının öğretmenlik öz-yeterlik inançlarının, mesleki kaygılarının ve tutumlarının öğretmenlik mesleğine yönelik hazırbulunuşluklarına etkisini belirlemektir. Araştırmada, nitel ve nicel yaklaşımların bir arada kullanıldığı karma yöntem tercih edilmiştir. Çalışma grubunu, Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Fen Bilgisi Öğretmenliği son sınıfta öğrenim gören öğretmen adayları (n=29) oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak“Öğretmenlik adaylarına yönelik mesleki kaygı”,“Öğretmenlik mesleğine yönelik tutum”,“Öğretmen öz-yeterlik ölçeği”ve“Öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik hazırbulunuşluklarını belirleme anketi”kullanılmıştır. Nicel verilerin betimsel analizi yapılmış, ardından ölçek puanları arasındaki korelasyon incelenmiştir. Nitel veriler ise içerik analiziyle değerlendirilmiştir. Nicel bulgulara göre, öğretmen adaylarınım öğretmenlik öz-yeterlik inançları ile mesleki kaygıları ve mesleki tutumları ile mesleki kaygıları arasında orta düzeyde, negatif ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Öğretmen adaylarının en çok atanma kaygısı yaşadıkları, tüm katılımcıların mesleki öz-yeterlik inançlarının yüksek olduğu ve mesleki tutumlarının genel anlamda yüksek olduğu tespit edilmiştir. Nitel bulgulara göre öğretmen adayları, öğretmenliği genellikle yenilikçi öğretmen modeli ile tanımlamış, mesleği sevdikleri ve topluma katkı sağlamak için seçtiklerini belirtmişlerdir. Katılımcılar, iletişim ve sosyal becerilerinin güçlü yönleri olduğunu, mesleki başarı için ise diksiyon eğitimine ve deneyimli öğretmenlerin desteğine ihtiyaç duyduklarını ifade etmişlerdir. Bu çalışma, fen bilgisi öğretmen adaylarının mesleğe yönelik duygusal, bilişsel ve davranışsal yönlerini bir arada ele alması bakımından literatüre katkı sağlamaktadır. Ayrıca, öğretmen yetiştirme politikalarının geliştirilmesine rehberlik edebilecek önemli veriler sunmaktadır. Öğretmen adaylarının mesleki kaygılarını azaltmak amacıyla, öğretmen istihdamına yönelik uzun vadeli planlamaların yapılması ve öğretmen yetiştirme programlarında alan bilgisi ile uygulama derslerine daha fazla yer verilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Teachers are among the most important elements that constitute the fundamental structure of education. Teacher education, teacher employment, and the future of the teaching profession hold great significance. In particular, science teachers play a critical role in raising scientifically literate individuals and in developing the scientific thinking skills of the new generation. The aim of this study is to determine the effect of pre-service science teachers' teaching self-efficacy beliefs, professional anxieties, and attitudes on their readiness for the teaching profession. In the study, a mixed-methods design combining both qualitative and quantitative approaches was adopted. The study group consisted of pre-service science teachers (n=29) who were senior students in the Department of Science Education at the Faculty of Education, Alanya Alaaddin Keykubat University. As data collection instruments, the“Professional Anxiety Scale for Pre-Service Teachers,”the“Attitude Scale Toward the Teaching Profession,”the“Teacher Self-Efficacy Scale,”and the“Readiness for the Teaching Profession Questionnaire for Pre-Service Teachers”were used. Descriptive analysis was conducted for the quantitative data, followed by an examination of the correlations among the scale scores. The qualitative data were analyzed through content analysis. According to the quantitative findings, a moderate, negative, and significant relationship was found between pre-service teachers' teaching self-efficacy beliefs and their professional anxiety, as well as between their professional attitudes and professional anxiety. It was determined that the pre-service teachers experienced the highest level of anxiety regarding appointment (teacher employment), that all participants had high levels of professional self-efficacy beliefs, and that their professional attitudes were generally positive. According to the qualitative findings, pre-service teachers generally defined teaching through an innovative teacher model, stated that they chose the profession because they loved it, and wanted to contribute to society. The participants expressed that their strengths were in communication and social skills, and that they needed diction training and support from experienced teachers to achieve professional success. This study contributes to the literature by addressing the emotional, cognitive, and behavioral aspects of pre-service science teachers toward the teaching profession in an integrated manner. Furthermore, it provides important data that can guide the development of teacher education policies. In order to reduce the professional anxiety of pre-service teachers, it is recommended that long-term planning be carried out regarding teacher employment, and that teacher education programs allocate more emphasis to subject-matter knowledge and practical training courses.
Benzer Tezler
- Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inançlarına göre pedagojik alan bilgilerindeki değişimin incelenmesi
According to science teaching self efficacy beliefs examining in pedagogical content knowledge of preservice science teacher
MEHPARE SAKA
Doktora
Türkçe
2011
Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALE BAYRAM
PROF. DR. FİLİZ KABAPINAR
- Fen bilgisi öğretmen adaylarının öz-yeterlik inançlarının çoklu değişkenlerle incelenmesi
An investigation of multiple variables on the self-efficacy beliefes of the prospective science teachers
HAYRİYE BETÜL TURALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimKırıkkale Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT DEMİRBAŞ
- Fen bilimleri öğretmenlerinin ölçme ve değerlendirmeye yönelik öz yeterlik inançlarının incelenmesi üzerine bir araştırma
A study on examination of science teachers' self-efficacy beliefs towards measurement and evaluation
ŞEYMA ŞAHİNGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİL İBRAHİM YILDIRIM
- Sınıf öğretmenlerinin ve öğretmen adaylarının fen öğretimine ilişkin öz-yeterlik inançlarının araştırılması
Investigation of in-service and pre-service primary teachers' self-efficacy beliefs about science teaching
MUHARREM DÖNGELLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLÜFER DİDİŞ KÖRHASAN
- Mikro öğretimin fen bilgisi öğretmen adaylarının ısı ve sıcaklık konusundaki pedagojik alan bilgilerinin gelişimine etkisi
The effect of micro teaching to the development of pre-service science teachers' pedagogical content knowledge on the subject of heat and temperature
TEZCAN KARTAL
Doktora
Türkçe
2013
Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAVVA YAMAK
YRD. DOÇ. DR. ADEM TAŞDEMİR