Fibrotik interstisyel akciğer hastalıklarında obstruktif uyku apne sendromu sıklığı ve risk faktörleri
Prevalence and risk factors of obstructive sleep apnea syndrome in fibrotic interstitial lung diseases
- Tez No: 988921
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BARIŞ DEMİRKOL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Göğüs Hastalıkları, Chest Diseases
- Anahtar Kelimeler: Fibrotik İnterstisyel Akciğer Hastalığı, İdiyopatik Pulmoner Fibrozis, Obstrüktif Uyku Apne Sendromu, Nokturnal Hipoksemi, Antifibrotik Tedavi, Akciğer hastalıkları-interstisyel, Fibrotic Interstitial Lung Disease, Idiopathic Pulmonary Fibrosis, Obstructive Sleep Apnea Syndrome, Nocturnal Hypoxemia, Antifibrotic Therapy, Lung diseases-interstitial
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Fibrotik interstisyel akciğer hastalıkları(İAH), morbidite ve mortalitenin yüksek olduğu, ilerleyici parankimal fibrozis ile karakterize heterojen bir hastalık grubudur. Bu çalışmanın amacı; obezite ve hipoksemik solunum yetmezliği gibi majör karıştırıcı faktörlerin dışlandığı seçilmiş bir fibrotik İAH popülasyonunda, Obstrüktif Uyku Apne Sendromu (OUAS) sıklığını, ilişkili risk faktörlerini ve hastalık şiddeti ile ilişkisini prospektif olarak değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, 06.11.2024–01.04.2025 tarihleri arasında göğüs hastalıkları kliniğinde takip edilen, multidisipliner konsey kararı ile fibrotik İAH (İdiyopatik Pulmoner Fibrozis [İPF] ve fibrotik Nonspesifik İnterstisyel Pnömoni [fNSİP]) tanısı almış 92 hasta dahil edildi. Vücut kitle indeksi (VKİ) ≥30 kg/m² olan ve oda havasında istirahat SpO₂ <%90 olan oksijen bağımlı hastalar çalışma dışı bırakıldı. Tüm hastalara demografik analiz, solunum fonksiyon testleri (SFT), difüzyon kapasitesi (DLCO), uygun hastalara 6 dakika yürüme testi (6DYT) ve anketler (STOP-Bang, Berlin, Epworth) uygulandı. OUAS tanısı ve uyku parametreleri, ev tipi (Tip 3) uyku poligrafisi ile değerlendirildi. Bulgular: Çalışma grubunun %71,7'si (n=66) erkek olup, medyan yaş 69 ve medyan VKİ 26,6 kg/m² olarak saptandı. Tüm grubun %56,5'inde (n=52) OUAS (AHİ ≥5) tespit edildi. İPF ve fNSİP, alt grupları arasında OUAS sıklığı açısından istatistiksel olarak anlamlı fark izlenmedi (p>0,05). Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde; Diabetes Mellitus varlığının OUAS gelişimi için bağımsız bir risk faktörü olduğu (OR: 3,194; %95 GA: 1,199-8,512; p=0,020), antifibrotik tedavi kullanımının ise OUAS gelişimine karşı koruyucu bir faktör olduğu (OR: 0,289; %95 GA: 0,088-0,947; p=0,040) belirlendi. STOP-Bang ve Berlin anket skorlarının, bu hasta grubunda OUAS varlığını öngörmede yetersiz olduğu görüldü. Sonuç: İPF ve fNSİP hastalarında OUAS prevalansının genel popülasyona kıyasla belirgin olarak yüksek olduğu ve her iki hastalık grubunda benzer sıklıkta görüldüğü saptanmıştır. Bu hastalarda OUAS'a özgü semptomlar ve tarama anketlerinin OUAS'ı öngörme duyarlılığının sınırlı olduğu; fibrotik İAH'a bağlı semptomların OUAS x semptomlarını maskeleyerek klinik ayırt ediciliği azaltabildiği görülmektedir. Bu nedenle, fibrotik İAH hastalarının yönetiminde objektif uyku testleri (poligrafi / polisomnografi) ile tarama yapılması düşünülebilir. Diyabetin varlığı OUAS riskini artırırken, antifibrotik tedavi kullanımı koruyucu bir faktör olarak öne çıkmış olup, fibrotik İAH hastalarında OUAS'ın risk faktörleri ve antifibrotik tedavi ile etkileşiminin daha iyi anlaşılabilmesi için, geniş örneklemli, çok merkezli ve uzun süreli çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: Fibrotic interstitial lung diseases (ILD) constitute a heterogeneous group of disorders characterized by progressive parenchymal fibrosis and high morbidity and mortality. The aim of this study was to prospectively evaluate the prevalence of Obstructive Sleep Apnea Syndrome (OSAS), associated risk factors, and its relationship with disease severity in a selected fibrotic ILD population in which major confounding factors such as obesity and hypoxemic respiratory failure were excluded. Materials and Methods: Between 06 November 2024 and 01 April 2025, a total of 92 patients diagnosed with fibrotic ILD—Idiopathic Pulmonary Fibrosis (IPF) and fibrotic Nonspecific Interstitial Pneumonia (fNSIP)—based on multidisciplinary board decisions and followed in the pulmonology clinic were included in the study. Patients with a body mass index (BMI) ≥30 kg/m² and those who were oxygendependent with resting room-air SpO₂ <90% were excluded. All patients underwent demographic evaluation, pulmonary function tests (PFTs), diffusing capacity of the lung for carbon monoxide (DLCO), the 6-minute walk test (6MWT) when applicable, and screening questionnaires (STOP-Bang, Berlin, and Epworth). OSAS diagnosis and sleep-related parameters were assessed using home sleep apnea testing (Type 3 portable polygraphy). Results: Of the study population, 71.7% (n=66) were male; the median age was 69 years and the median BMI was 26.6 kg/m². OSAS (AHI ≥5) was detected in 56.5% (n=52) of the entire cohort. No statistically significant difference in OSAS prevalence was observed between the IPF and fNSIP subgroups (p>0.05). In multivariate logistic regression analysis, the presence of Diabetes Mellitus was identified as an independent risk factor xiromotö development of OSAS (OR: 3.194; 95% CI: 1.199–8.512; p=0.020), whereas the use of antifibrotic therapy was found to be a protective factor against OSAS (OR: 0.289; 95% CI: 0.088–0.947; p=0.040). STOP-Bang and Berlin questionnaire scores were insufficient in predicting the presence of OSAS in this patient population. xii Conclusion: In patients with idiopathic pulmonary fibrosis (IPF) and fibrotic nonspecific interstitial pneumonia (fNSIP), the prevalence of obstructive sleep apnea syndrome (OSAS) was found to be significantly higher than in the general population, with a comparable frequency observed in both disease groups. In these patients, OSAS-specific symptoms and screening questionnaires demonstrated limited sensitivity in predicting OSAS; symptoms attributable to fibrotic interstitial lung disease (ILD) were observed to mask OSAS-related manifestations, thereby reducing clinical discriminability. Therefore, screening with objective sleep studies (polygraphy/polysomnography) may be considered in the management of patients with fibrotic ILD. While the presence of diabetes increased the risk of OSAS, the use of antifibrotic therapy emerged as a protective factor. To better elucidate the risk factors for OSAS and its interaction with antifibrotic treatment in patients with fibrotic ILD, large-scale, multicenter, and long-term studies are warranted.
Benzer Tezler
- Fibrotik akciğer hastalıklarında olağan interstisyel pnömoni paterninin tanısı ve takibinde derin öğrenme algoritmalarının kullanımı
Utilization of deep learning algorithms in the diagnosis and monitoring of usual interstitial pneumonia pattern in fibrotic lung diseases
GÜLFEM ERDOĞDU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Göğüs Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZÜLEYHA BİNGÖL
- İdiyopatik pulmoner fibrozis ve diğer fibrotik interstisyel akciğer hastalıklarında yorgunluğun yorgunluk şiddet ölçeği(FAS) ile değerlendirilmesi
Evaluation of fatigue with fatigue severity scale (FAS) in idiopathic pulmonary fibrosis and other fibrotic interstitial lung diseases
ECE CIRIT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Göğüs HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLDAR DUMAN
- Progresif pulmoner fibrozis gelişen idiyopatik pulmoner fibrozis dışı fibrotik interstisyel akciğer hastalıklarında risk faktöleri
Risk factors in non-idiopathic pulmonary fibrosis fibrotic interstitial lung diseases developing progressive pulmonary fibrosis
SİBEL KARASU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Göğüs HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATMA DEMİRCİ ÜÇSULAR
- Fibrotik akciğer hastalıklarında tanı anındaki periferal kan değerlerinin fonksiyonel parametreler ve radyolojik bulgularla ilişkisi
The relationship between peripheral blood parameters at the time of diagnosis and functional parameters and radiological findings in fibrotic lung diseases
YUNUS EMRE KALKAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Göğüs HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BARIŞ DEMİRKOL
- Fibrotik akciğer hastalıklarında toraks BT görüntülerinin segmente edilmesi ile elde edilen total akciğer hacmi değerinin prognostik rolü
Prognostic role of total lung volume value obtained by segmenting thorax CT images in fibrotic lung diseases
ALİ KIRAÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Göğüs HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiGöğüs Hastalıkları ve Tüberküloz Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CELAL SATICI