Aşı karşıtı olan veya aşı tereddüdü yaşayan ebeveynlerin çocukluk çağı aşıları hakkındaki görüşleri, kaygıları ve deneyimlerinin incelenmesi
An examination of the views, concerns, and experiences of parents who are vaccine-opposed or vaccine-hesitant regarding childhood vaccinations
- Tez No: 989347
- Danışmanlar: PROF. DR. TUNCAY MÜGE ALVUR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: aşı tereddüdü, aşı reddi, ebeveyn tutumları, nitel araştırma, vaccine hesitancy, vaccine refusal, parental attitudes, qualitative research
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Aşı ile önlenebilen hastalıklar, çocukluk çağında önemli morbidite ve mortalite nedenleri arasında yer almaktadır. Aşı karşıtlığı ve aşı tereddüdü, küresel ölçekte toplum bağışıklığını tehdit eden önemli bir halk sağlığı sorunu haline gelmiştir. Çalışmanın amacı, ebeveynlerin aşı kararlarını şekillendiren etkenleri anlamak ve bu doğrultuda çözüm önerileri sunmaktır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, fenomenolojik araştırma yaklaşımıyla tasarlanmış bir nitel araştırmadır. Yirmi bir ebeveyn ile derinlemesine yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Katılımcılar kartopu örnekleme yöntemiyle belirlenmiş ve Ankara, Bursa, Bingöl, Diyarbakır, İstanbul, Kocaeli ve Muş olmak üzere Türkiye'nin 7 farklı ilinden ebeveyne ulaşarak çalışmanın çeşitliliği arttırılmıştır. Görüşmeler telefon aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler, tematik analiz yöntemi kullanılarak MAXQDA yazılımının deneme sürümü ile değerlendirilmiştir. Katılımcı ifadeleri doğrultusunda temalar ve alt temalar oluşturulmuştur. Bulgular: Elde edilen veriler, aşı içerikleri, kişisel deneyimler, doğal bağışıklık anlayışı, sağlık sistemine güven eksikliği, dini inançlar ve komplo teorileri gibi çeşitli temalar altında toplanmıştır. Katılımcıların önemli bir kısmı, aşı içeriklerindeki kimyasal maddelere yönelik kaygılar, sağlık çalışanlarının baskıcı tutumları ve sosyal medyada yayılan olumsuz bilgiler nedeniyle aşı yaptırmaktan kaçındıklarını belirtmiştir. Sonuç: Aşı tereddüdü çok boyutlu bir olgudur ve yalnızca bilgi eksikliğinden değil, güven, değer ve inanç temelli faktörlerden de kaynaklanmaktadır. Aşı reddiyle mücadelede; sağlık çalışanlarının iletişim becerilerinin güçlendirilmesi, şeffaf bilgilendirme yapılması, dini liderlerle iş birliği kurulması ve sosyal medya üzerinden doğru bilginin yaygınlaştırılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Introduction and Aim: Vaccine-preventable diseases remain among the leading causes of morbidity and mortality in childhood. Vaccine opposition and hesitancy have become significant global public health concerns, threatening herd immunity. The aim of this study is to explore the factors influencing parents' vaccination decisions and to propose solutions that may help address vaccine hesitancy. Materials and Methods: This study is a qualitative research designed with a phenomenological approach. In-depth semi-structured interviews were conducted with twenty-one parents. Participants were identified using the snowball sampling method, and the diversity of the study was increased by reaching parents from seven different provinces of Türkiye: Ankara, Bursa, Bingöl, Diyarbakır, İstanbul, Kocaeli, and Muş. The interviews were conducted via telephone. The data, were evaluated using thematic analysis with the trial version of the MAXQDA software. Themes and subthemes were created based on the participants' statements. Results: The data obtained were grouped under several themes, including vaccine ingredients, personal experiences, the concept of natural immunity, distrust in the healthcare system, religious beliefs, and conspiracy theories. A significant number of participants stated that they avoided vaccination due to concerns about the chemical substances in vaccine ingredients, the coercive attitudes of healthcare professionals, and negative information circulating on social media. Conclusion: Vaccine hesitancy is a multidimensional phenomenon and arises not only from a lack of knowledge but also from factors based on trust, values, and beliefs. To combat vaccine refusal, it is recommended to strengthen the communication skills of healthcare professionals, ensure transparent information-sharing, collaborate with religious leaders, and disseminate accurate information through social media.
Benzer Tezler
- Aile hekimlerinin aşı karşıtı ebeveynler ile iletişim deneyimleri üzerinden aşı karşıtlığının değerlendirilmesi: Niteliksel bir araştırma
To examine the rejection of vaccines over family doctors' communication experiences with parents rejecting vaccines: Qualitative research
FERİDE ÖZEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Aile HekimliğiSakarya ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN ÇETİN EKERBİÇER
- Çocuk sağlığı ve hastalıkları hekimlerinin aşı tereddütü ve reddine ilişkin algılarını inceleyen nitel bir araştırma
A qualitative research on investigation of the perceptions of pediatricians regarding vaccine hesitancy and rejection
İREM ZENGİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Halk Sağlığıİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA TÖZÜN
DOÇ. DR. MELİKE TEKİNDAL
- Ankara ilindeki aile hekimliği kliniklerinde çalışan doktorların aşı karşıtlığı konusundaki görüş, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the opinions, attitudes and behaviors of the physicians workingin family medicine clinics in Ankara province about anti-vaccination
ERHAN ŞİMŞEK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Aile HekimliğiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYLİN BAYDAR ARTANTAŞ
- COVID-19 salgını sırasında ebeveynlerin çocukluk çağı aşılarına ve COVID-19 aşısına karşı tutumlarının değerlendirilmesi
Parents during the COVID-19 epidemic to childhood vaccinations and the COVID-19 vaccine evaluation of their attitudes
FULYA ESİN GÜZEL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERGİN ÇİFTCİ
- Vaccination as a medical intervention example in Turkish Civil Law
Bir tıbbi müdahale örneği olarak Türk Medeni Hukukunda aşı
ZEYNEP ÖZGE OĞUZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÜMİT GEZDER