Denizyoluyla yük taşımacılığında gönderenin yüke ilişkin yanlış beyanından doğan hukuki sonuçlar
Legal consequences arising from the shipper's misdeclaration of cargo in maritime transport
- Tez No: 989424
- Danışmanlar: PROF. DR. BİRGÜL SOPACI ÖZTUNA
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Denizyoluyla yük taşımacılığında gönderenin yüke ilişkin yanlış beyanı; sözleşme, sigorta ve kamu güvenliği bakımından giderek ağırlaşan sonuçlar doğurmaktadır. Bu tez, denizyoluyla yük taşımacılığı kapsamında gönderenin yüke ilişkin yanlış beyanlarının doğurduğu farklı alanlardaki hukuki sonuçları incelemektedir. Yüke ilişkin beyan, salt bir bilgilendirme yükümlülüğünün ötesinde; taşıma sözleşmesinin kurulması, ifası, sigorta teminatının kapsamı, gümrük işlemleri ve kamu güvenliği açısından da etkiler doğurmaktadır. Yüke ilişkin beyanların eksik, yanlış yapılması veya hiç yapılmaması ise sözleşmesel, cezai ve çevresel etkiler doğurmaktadır. Bu sebeple, gönderenin yüke ilişkin beyan yükümlülüğünün hem Türk mevzuatı hem de uluslararası antlaşmaların kapsamına dahil edilmesi giderek artmaktadır. Çalışmada yük, gönderen, beyan ve yükümlülük gibi temel kavramlar detaylı şekilde incelenmiş; beyan yükümlülüğünün kapsamı, unsurları ve ihlali durumundaki hukuki yaptırımlar teori ve uygulama açısından değerlendirilmiştir. Tezde konişmento kayıtları, farklı taşıma evrakının hukuki etkileri ve sigorta türlerine göre sorumluluk farklılıkları gibi uygulamaya yönelik başlıklarda değerlendirmelerimiz sunulmuştur. Ayrıca gönderenin yanlış beyanı konusunda yapay zeka, blok zincir, akıllı liman sistemleri ve elektronik belgeler gibi teknolojik çözümlerin önleyici rolüne dikkat çekilmiştir. Sonuç olarak, gönderenin yüke ilişkin beyanı yalnızca taşıma sözleşmesine aykırılık değil; çok aktörlü, disiplinler arası ve teknolojiyle iç içe geçmiş bir sorumluluk alanı olarak ele alınmıştır.
Özet (Çeviri)
Misdeclarations made by shippers in the carriage of goods by sea increasingly give rise to complex legal consequences extending beyond contractual relations and into the spheres of insurance law, regulatory compliance, and public safety. This thesis examines the legal implications of incorrect cargo-related declarations made by shippers within the framework of maritime transport, adopting a systematic and multi-dimensional approach. Cargo declarations are analysed not merely as ancillary informational duties, but as legally constitutive acts affecting the formation and performance of contracts of carriage, the allocation of risk under marine insurance regimes, customs procedures, and the protection of public interests. The study first clarifies the conceptual foundations of cargo, shipper, declaration, and declaration-related obligations, before assessing the scope and consequences of misdeclarations under Turkish law and relevant international instruments. Particular attention is paid to the contractual effects of misrepresentation, including the evidentiary and risk-allocative function of standard clauses such as“said to contain”and“weight unknown”in bills of lading, as interpreted in contemporary case law and doctrine. Beyond private law implications, the thesis demonstrates how cargo misdeclarations may trigger environmental risks, cross-border liability, and regulatory consequences. Finally, it explores preventive mechanisms based on digital technologies, such as blockchain verification, artificial intelligence–assisted cargo analysis, smart port systems, and electronic transport documents. The thesis ultimately argues that the shipper's declaration obligation should be reconceptualised as a multi-dimensional legal responsibility embedded in modern risk governance.
Benzer Tezler
- Taşıma işleri komisyoncusunun sorumluluğunun deniz yoluyla taşımalar bakımından değerlendirilmesi
Evaluation of the liability of the freight forwarder with respect to carriage of goods by sea
GİZEM ÖZLÜTÜRK ÜNLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HukukÇağ ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLTEN VENÜS CÖMERT
- Denizyolu tehlikeli yük taşımacılığında liman çalışanlarının genel farkındalıklarının değerlendirilmesi
Evaluation of general awareness of dockworkers in maritime dangerous cargo transport
ÖZGE ESKİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDeniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. LEYLA TAVACIOĞLU
- Gemi teknolojisindeki değişmeler ve limanlar üzerine etkileri
The Changes in ship technology and their effects on ports
YUSUF ZORBA
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
İşletmeDokuz Eylül ÜniversitesiDeniz İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HAKKI KİŞİ
- Denizel alanda güvenlik tehditlerine karşı tarama sistemleri karşılaştırmalı analizi
A comparative analysis of scanning systems against maritime security threats
GÖKHAN YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDenizcilik Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. PELİN BOLAT
- Lojistik sektöründe deniz yolu taşımacılığı, Türkiye'de kuru yük taşımacılığında gemi işletmeciliği sorunlarının tespitine yönelik sektörel bir araştırma
Maritime transportation in logistic sector, a sectors research aimed at ascertainment of deficiencies in ship management of dry cargo transportation in Turkey
TÜLİN ŞENDUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Ulaşımİstanbul Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ARZU ÜLGEN AYDINLIK