Tüketime hazır besinlerin ambalaj rengi ve beslenme beyanlarının tüketicilerin tercihleri üzerindeki etkisi
The impact of packaging color and nutrition claims on consumer preferences for ready-to-eat foods
- Tez No: 989591
- Danışmanlar: PROF. DR. ASLI AKYOL MUTLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Besin ambalajı, ambalaj rengi, beslenme beyanı, hazır besin, tüketici tutumu, Food packaging, packaging color, nutrition claim, ready-made food, consumer attitude
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Son yıllarda, tüketime hazır ambalajlı besinler yoğun yaşam temposu nedeniyle tüketiciler tarafından daha fazla tercih edilmektedir. Bu çalışma ambalaj rengi ve beslenme beyanının tüketicilerin tercihlerini nasıl etkilediğini belirlemek amacıyla, Ankara ilinde BKİ' si 21,7 ± 2,47 kg/ m2 olan, renk körü olmayan ve özel beslenme programı olmayan 19-50 yaş arası 292 kadın birey üzerinde yürütülmüştür. Bireylerin antropometrik ölçümleri alınmış, yüz yüze Besin Tüketim Sıklığı uygulanmıştır. Çevrim içi olarak bireylere genel özelliklerinin sorgulandığı bir anket, Yale Besin Bağımlığı Ölçeği, Besin Seçim Testi uygulanmış ve tasarlanan ambalajlı ürünlerle ilgi sorular yöneltilmiştir. Çalışmada dört adet ambalajlı sağlıklı ürün (kefir, karışık kuru yemişli hurma bar, çilekli yoğurt ve dondurulmuş brokoli), dört adet ambalajlı sağlıklı olmayan ürün (gazlı içecek, bitter kuvertür çikolata, fındıklı kek, bisküvi) tasarlanmıştır. Ambalaj tasarımında mavi ve yeşil soğuk rengi, kırmızı ve turuncu sıcak rengi ifade etmektedir. Ambalaj üzerinde lif içerir, ilave şeker içermez ifadeleri bulunması ürünün beslenme beyanı içerdiğini ifade etmektedir. Çalışmaya katılan bireylerde, Yale Besin Bağımlılığı Ölçeği değerlendirmesine göre yeme bağımlılığı saptanmamıştır. Araştırma sonucuna göre bireylerin, Besin Seçim Testi değerlendirmesinde besinin katkı maddesi içermemesini (%61,3) besin tercihlerinde en önemli etken olarak belirttikleri, besinin tadının iyi olması (%55,8) ve besinin kolay hazırlanması (%50,7) faktörlerinin sırasıyla tercih edildiği görülmüştür. Çalışmada sağlıklı ürünlerde, soğuk renkli ve beslenme beyanı içeren ürünler, sıcak renkli ve beslenme beyanı içermeyen ürünlerden anlamlı olarak (p<0,05) yüksek oranda satın alma, tüketim isteği, ürünü sağlıklı bulma, ürünü tüketmenin heyecan uyandırması/mutlu etmesi konularında (en yüksek oranda çilekli yoğurt (%92,8, p<0,05) tercih edilmiştir. Çalışmada sağlıklı olmayan ürünlerde, gazlı içecek ve çikolata ürünlerinde sıcak renk ve beslenme beyanı içermeyen ürünler (gazlı içecek en yüksek oranda %50,7, p<0,05) satın alma ve tüketim isteği konusunda tercih sebebi olmuştur. Kek ve bisküvide ise beklenenden farklı olarak soğuk renkli ve beslenme beyanı içeren ürünler tercih edilmiştir. Sonuç olarak, yeni ürün tasarlanması ve beslenmeye yönelik geliştirilecek politikalarda tüketicilerin ambalaj konusundaki tutumlarını içeren tercihler dikkate alınmalıdır.
Özet (Çeviri)
In recent years, ready-to-eat packaged foods have become increasingly popular among consumers due to their busy lifestyles. This study was conducted in Ankara province on 292 women aged 19-50, with a BMI of 21,7 ± 2,47 kg/ m2, who were not colorblind and did not have a special nutrition program. Anthropometric measurements were taken, and in-person Food Consumption Frequency assessments were conducted. An online survey of general characteristics, the Yale Food Addiction Scale, and the Food Choice Test were administered to the participants, and they were also asked questions about the designed packaged products. The study designed four packaged healthy products (kefir, mixed nut date bar, strawberry yogurt, and frozen broccoli) and four packaged unhealthy products (soda, dark chocolate, hazelnut cake, and biscuits). Blue and green represent cool colors, while red and orange represent warm colors. The phrases contains fiber and does not contain added sugar on the packaging indicate that the product contains a nutrition claim. According to the Yale Food Addiction Scale assessment, no food addiction was detected in the study participants. According to the research results, it was observed that, in the Food Choice Test assessment, individuals indicated that the food's lack of additives (61.3%) was the most important factor in their food preferences, while the food's taste (55.8%) and ease of preparation (50.7%) were the most preferred factors, respectively. Among healthy products, the study found that cold-colored products with nutritional claims were significantly more preferred than warm-colored products without nutritional claims (p<0.05) due to factors such as finding the product healthy and making people happy/excited about consuming it (strawberry yogurt was the highest choice (92.8%, p<0.05)). Among unhealthy products, the study found that warm-colored products without nutritional claims (soda was the highest choice (50.7%, p<0.05)) were the reasons for purchase and consumption. Contrary to expectations, cold-colored products with nutritional claims were preferred for cakes and biscuits. Consequently, consumer preferences regarding packaging should be taken into account in new product design and nutrition policies.
Benzer Tezler
- Gıda ürünlerinin etiketlerinde enerji, besin öğeleri ve referans alım değerlerinin incelenmesi
Investigation of energy, nutritional and reference intake values in food products labels
HASAN OKUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Gıda MühendisliğiGümüşhane ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMALETTİN BALTACI
- Gıda sektöründe stratejik iletişim yönetimi olarak konu yönetimi ve uygulamaları
Issues management in the food industry as a strategic communication management
MELTEM GÖKMEN TOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
İletişim BilimleriGalatasaray Üniversitesiİletişim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEREM RIZVANOĞLU
- Determination of microbial load in fast food meals
Fast food tipi besinlerdeki patojenlerin incelenmesi
BUSE SARIKAYA
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Beslenme ve DiyetetikYeditepe ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İSKENDER KARALTI
- Dicentrarchus labrax'ın yeni nesil dondurarak kurutulması esnasında çeşitli önişlemlerin kurutmaya olan etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of various pretreatments on drying during new generation freeze drying of Dicentrarchus labrax
MERVE ALP
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Kimya MühendisliğiYıldız Teknik ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AZMİ SEYHUN KIPÇAK
- Chia tohumunun (salvia hispanica L.) ratlarda kafeterya diyeti ile indüklenen obezite üzerine etkisi
Effect of chia seed (salvia hispanica L.) on cafeteria diet-induced obesity in rats
CANSU ÇETİN KARAKAŞ
Doktora
Türkçe
2021
Beslenme ve DiyetetikHacettepe ÜniversitesiDiyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYLİN AYAZ
DOÇ. DR. ASLI AKYOL MUTLU