Post aktivasyon potansiyasyonun atletizm sporcularında atletik performans üzerine akut etkisinin incelenmesi
Investigation of the acute effects of post-activation potentiation on athletic performance athletes in athletics
- Tez No: 989947
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖZLEM ORHAN, DOÇ. DR. MUSTAFA ŞAKİR AKGÜL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Antrenman ve Hareket Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, %80 ve %90 şiddetlerinde uygulanan iki farklı aktivasyon sonrası performans iyileştirme (PAPE) protokolünün 100 m, 200 m ve 400 m dallarında yarışan atletlerde akut performans parametreleri ve fizyolojik yanıtları üzerindeki etkilerini incelemektir. Çalışmaya, (ortalama yaş: 22,00 ± 1,28 yıl, boy uzunluğu: 184,25 ± 4,46 cm, vücut ağırlığı: 76,12 ± 6,78 kg, vücut yağ oranı: 8,25 ± 2,58 %, spor yaşı: 5,49 ± 1,22 yıl, 1 tekrar maksimum (1TM) back squat ortalaması: 156,07 ± 12,42 kg) 28 erkek atlet gönüllü olarak katılmış ve randomize bir şekilde %80 ve %90 olarak iki gruba ayrılmışlardır. Katılımcılara iki farklı PAPE protokolü uygulanmış ve protokol öncesi ve sonrasında Wingate anaerobik güç testi (WanT), mekik koşu testi (VO₂maks belirleme), kalp atım hızı ölçümü ve WanT öncesi, bitimini müteakip, 5., 12. ve 30. dakika olarak farklı zaman noktalarında kan laktat (LA) konsantrasyonu ölçümleri yapılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 26.0 programı kullanılarak analiz edilmiş ve normallik varsayımlarının sağlanmasının ardından, %80 ve %90 şiddetlerinde uygulanan PAPE protokollerinin VO₂maks, Wingate zirve güç ve ortalama güç, kalp atım hızı yanıtları ve kan laktat düzeyleri üzerindeki grup içi ve gruplar arası etkileri Tekrarlı Ölçümler ANOVA ile değerlendirilmiş, istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Yapılan analiz sonucunda, hem %80 hem de %90 PAPE protokollerinin atletlerde performans parametreleri üzerinde anlamlı bir etki oluşturmadığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte PAPE etkisine bağlı olarak Wingate zirve güç ve ortalama güç değerlerinde yüzdesel artışlar gözlemlense de bu artışlar istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Sonuç olarak, bu çalışmada uygulanan iki farklı PAPE protokolünün aerobik ve anaerobik performans çıktıları, farklı zaman noktalarında ölçülen kan laktat yanıtları ve kalp atım hızı değişkenleri üzerinde anlamlı bir farklılık oluşturmadığı görülmüştür. Tüm bu bulgular değerlendirildiğinde, 100 m, 200 m ve 400 m dallarında yarışan atletlerde PAPE etkisinin bireysel nöromüsküler özelliklere, yüklenme parametrelerine ve antrenman düzeyine bağlı olarak değişebileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study was to investigate the effects of two different post-activation performance enhancement (PAPE) protocols applied at 80% and 90% intensities on acute performance parameters and physiological responses in track and field athletes competing in the 100 m, 200 m, and 400 m events. A total of 28 male track and field athletes voluntarily participated in the study (mean age: 22.00 ± 1.28 years; height: 184.25 ± 4.46 cm; body mass: 76.12 ± 6.78 kg; body fat percentage: 8.25 ± 2.58%; training age: 5.49 ± 1.22 years; one-repetition maximum [1RM] back squat: 156.07 ± 12.42 kg) and were randomly assigned to either the 80% or 90% group. Two different PAPE protocols were applied to the participants, and before and after each protocol, the Wingate anaerobic power test (WanT), the 20 m shuttle run test (for VO₂max determination), and heart rate measurements were conducted. In addition, blood lactate (LA) concentrations were measured in relation to the Wingate anaerobic power test (WanT) at the following time points: before the WanT, immediately after the WanT, and at the 5th, 12th, and 30th minutes following the completion of the WanT. The obtained data were analyzed using SPSS 26.0 software. After confirming the assumptions of normality, within-group and between-group effects of the PAPE protocols applied at 80% and 90% intensities on VO₂max, Wingate peak power and average power, heart rate responses, and blood lactate levels were evaluated using Repeated Measures ANOVA, with the level of statistical significance set at p < 0.05. The results indicated that neither the 80% nor the 90% PAPE protocol produced a statistically significant effect on performance parameters in the athletes. Although percentage increases were observed in Wingate peak power and mean power values following the PAPE protocols, these changes did not reach statistical significance. In conclusion, the two different PAPE protocols applied in this study did not result in significant differences in aerobic and anaerobic performance outcomes, blood lactate responses measured at different time points, or heart rate variables. Considering all findings, it can be suggested that the PAPE effect in athletes competing in the 100 m, 200 m, and 400 m events may vary depending on individual neuromuscular characteristics, loading parameters, and training level.
Benzer Tezler
- Farklı germe metotlarına ek olarak yapılan post aktivasyon potansiyasyonun (PAP) çeviklik performansına akut etkisi
Acute effect of post activation potentiation (PAP) applied in addition to different stretching methods on agility
YÜCEL KARAAĞAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SporGazi ÜniversitesiAntrenman ve Hareket Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELİF CENGİZEL
- Aktivasyon sonrası potansiyasyonun yön değiştirme performansına etkisi
Effects of post-activation potentiation on change of direction performance
TAYLAN AYTAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
SporHacettepe ÜniversitesiEgzersiz ve Spor Fizyolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE KİN İŞLER
- Aktivasyon sonrası potansiyasyonun sürat performansına etkisinin sirkadiyen ritme göre incelenmesi
Effect of post activation potentiation on sprint performance according to circadian rhythm
ALİCAN ÇETİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
SporHacettepe ÜniversitesiEgzersiz ve Spor Fizyolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE KİN İŞLER
- Taekwondocularda farklı ön yükleme koşulları ile uygulanan aktivasyon sonrası potansiyasyonun tekme hızı, tekme kuvveti ve çevikliğe etkisi
Investigation of the effect of post-activation potentiation applied with different preloading conditions on kick velocity, kick force and agility in taekwondo athletes
AYLİN BİLGİN
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiAntrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET GÜNAY
- Karate sporcularının iki farklı düzlemde uyguladığı aktivasyon sonrası potansiyasyon çalışmalarının hedefe yönelik hareket süratine etkisinin incelenmesi
Examination of the effect of post activation potentiation exercises performed by karate athletes in two different planes on target directed movement speed
EMRE AYDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SporMarmara ÜniversitesiHareket ve Antrenman Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYTEKİN SOYKAN