Tarihsel materyalizme bir katkı denemesi: Georg Lukács üzerine bir inceleme
A contribution essay to historical materialism: A survey on Georg Lukács' thought
- Tez No: 990743
- Danışmanlar: PROF. DR. ERDAL YILDIZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Felsefe, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: Antifelsefe, Kıta felsefesi, Siyaset felsefesi, Tarih felsefesi, Toplum felsefesi, Çağdaş felsefe, Antiphilosophy, Continental philosophy, Political philosophy, History philosophy, Community philosophy
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Felsefe Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Georg Lukács'ın materyalizmine ve ön-eleştirel teori geleneğine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Lukács'ın materyalizmi, Karl Marx'ın ortaya attığı tarihsel materyalizm doktrinine dolaylı olarak karşılık gelmektedir. Tarihsel materyalizme göre, bireylerin oluşumu ve tarihteki üretim süreci, iktidar ilişkilerinin hegemonyası açısından belirgindir. II. Enternasyonal'in aksine, Lukács öznelliği öne çıkararak çizgiselci ve pasif bir tarih okumasını reddederek çağdaş Marksizm tartışmasında Karl Korsch ve Antonio Gramsci ile birlikte önemli bir figür olarak ortaya çıkmıştır. Lukács, başından beri, Marx ile uyumlu materyalist düşüncenin, tarihselliği vurgulamak için Marksist tarihin kıtasından gelen diyalektik yöntemi kullanması gerektiğini savunmuştur. Başka bir deyişle, Marx ile uyumlu bir şekilde diyalektiği ele alan materyalizm, felsefe ve sosyal bilimler açısından, nesnelerin sürekliliğini değil, dinamizminin ve hareketlerinin yeniden canlanmasını sağlamıştır. Lukács'ın felsefi anlam kazandırmak için çok uğraştığı şeyleşme kavramı, insanlar arasındaki ilişkilerin nesneler arasındaki ilişkilere dönüşmesini tasvir eder. Aslında, Lukács'ın siyaset felsefesinin şeyleşme nedeniyle neden genel olarak başarısız olduğu veya yetersiz kaldığı, sürekli tartışılan bir konudur. Lukács'ın materyalizmi, gündelik hayatın baştan reddedilmemesi gerektiğini gösterir ve toplumsal bütünlük bağlamında değerlendirilmesi gerektiğini savunur. Düşünüre göre, toplumsal bütünlük, kapitalist devlet biçiminin sunduğu parçalanmış gerçekliği reddetme potansiyeline sahiptir. İdeolojik bir bakış açısıyla, Lukács'ın Leninist bir pozisyondan bu kavrama olumlu bir rol atfettiği görülebilir. Buna göre, ideoloji ideolojik bakış açısına yakın bir konumda yer alır ve böylece komünist bir geleceğe giden yolda sadece güçlü bir epistemolojik araç değil, aynı zamanda ontolojik bir güç haline gelir. Günümüz açısından bakıldığında, bilişsel haritalama kavramı bütünlüğün özgün eleştirilerine bir cevap verebilir ve bu yaklaşım, adı gizli tutulmak suretiyle tez boyunca tutarlı bir şekilde incelenmiştir.
Özet (Çeviri)
This study aims to contribute to Georg Lukács' materialism and the pre-critical theory tradition. Lukács' materialism corresponds indirectly to the doctrine of historical materialism advanced by Karl Marx. According to historical materialism, the becoming of individuals and the process of production in history are distinctive in terms of the hegemony of power relationships. Contrary to II. International, Lukács has appeared as a major figure in the contemporary Marxism debate. From the outset, Lukács asserted, the materialist thought in tune with Marx it must use the dialectic method that contains from the continental of Marxist history to highlight on historicity. In other words, using dialectics in line with Marx, materialism enabled the revitalization of philosophy and social sciences in terms of dynamism and movements of the objects, not the stability of its. The concept of reification, which Lukács worked hard to give philosophical meaning, depicts the transformation of relationships between people into relationships between things. In fact, why Lukács' political philosophy generally failed or fell short due to reification has been a constant topic of debate. Lukács' materialism shows that everyday life should not be dismissed from the outset and argues that it must be evaluated within the context of social totality. According to the thinker, social totality possesses a potential to negate the fragmented reality presented by the capitalist state form. From an ideological perspective, it can be seen that Lukács, from a Leninist position, attributed a positive role to this concept. Accordingly, ideology comes to occupy a position close to the ideological viewpoint and thus becomes not only a powerful epistemological tool on the path to a communist future but also an ontological force. From today's perspective, the concept of cognitive mapping can provide an answer to authentic critiques of wholeness, and this approach has been consistently explored throughout the thesis while keeping its name confidential.
Benzer Tezler
- Panpsişizm: Bilincin doğasına biyolojik bir yaklaşım
Panpsychism: A biological approach to the nature of consciousness
BİLGE CEREN DEMİR
- Yeni bir beden politikasına doğru Siborg bedenleşme
Towards a new politics of the body: Cyborg embodiment
İBRAHİM EMRE GÜNAY
Doktora
Türkçe
2026
FelsefeMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiFelsefe Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET ŞİRAY
- Nörofelsefe ve bilinç: Zihin felsefesi ve nörobilim için ortak bir dil
Neurophilosophy and consiousness: A common languae for philosophy of mind and neuroscience
MERVE DOĞA KARATAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
FelsefeÜsküdar ÜniversitesiFelsefe Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BAVER DEMİRCAN
- Kapitalizm öncesi toplumların tarih yazımında Asya tipi üretim tarzı tezleri ve politik marksizm
Asiatic mode of production thesis and political marxism in the historiography of pre-capitalist societies
MURAT BİLGİLİ
Doktora
Türkçe
2023
Siyasal Bilimlerİstanbul ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF DOĞAN ÇETİNKAYA
- XIX. yüzyılda Alman doğa bilimi ve felsefesinin Osmanlı düşüncesindeki yansımaları
Reflexions of the German natural sciences and philosophy of the XIX th century in the Ottoman thought
HARUN ÇAKAN