Arteria facialis'in topografik ve morfometrik özelliklerinin kadavra diseksiyonu ve BT anjiografi ile incelenmesi
Investigation of the topographic and morphometric features of the facial artery through cadaveric dissection and BT angiography
- Tez No: 992087
- Danışmanlar: PROF. DR. TUNCAY ÇOLAK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Anatomi, Anatomy
- Anahtar Kelimeler: Arteria facialis, BT Anjiografi, Kadavra diseksiyonu, Morfometrik analiz, Topografik analiz, Anjiyografi, Bilgisayarlı tomografi, Fasiyal arter, CT angiography, Cadaveric dissection, Facial artery, Morphometric analysis, Topographic analysis, Angiography, Computed tomography
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Anatomi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Anatomi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırmanın temel amacı, arteria facialis'in yüz ve boyun bölgesindeki topografik seyri, dallanma paternleri ve morfometrik özelliklerini hem kadavra diseksiyonu hem de radyolojik yöntemlerle karşılaştırmalı olarak incelemektir. Çalışma, arterin anatomik varyasyonlarını ve dallanma özelliklerini üç boyutlu olarak tanımlayarak, bu verilerin cerrahi planlamalarda, rekonstrüktif ve estetik uygulamalarda referans değerler olarak kullanılmasını hedeflemiştir. Arterin yüzeyel anatomik yapılarla ilişkisi, cinsiyet farklılıkları, sağ–sol simetrisi ve farklı sonlanma tipleri ayrıntılı biçimde istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Gereç ve Yöntem: Çalışma, %10 formalinle fikse edilmiş 6 erişkin kadavra (4 erkek, 2 kadın) üzerinde toplam 10 arterin diseksiyonunu içermekte; buna ek olarak 1 Ocak 2020–1 Ocak 2025 tarihleri arasında Kocaeli Üniversitesi PACS sisteminde yer alan 2300 BT anjiyografi görüntüsü arasından kriterlere uygun 150 bireyin (75 kadın, 75 erkek) görüntülerinin retrospektif olarak analiz edilmesini kapsamaktadır. Bu bireylerde toplam 300 arter değerlendirilmiştir. Arterin yüz ve boyun bölgesindeki seyri, dallanma özellikleri ve yüzeyel yapılarla olan ilişkileri 24 morfometrik parametre üzerinden analiz edilmiştir. Bulgular: Kadavra ve radyolojik veriler bir arada değerlendirildiğinde arteria facialis'in genel morfometrik yapısında sağ–sol simetrinin korunduğu görülmüştür. Kaliper ve ImageJ ölçümleri arasında yüksek uyum (ICC>0,9) saptanmış ve yöntemler arası fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0,05). Kadavralarda yapılan sağ–sol karşılaştırmalarda anlamlı fark tespit edilmezken (p>0,05), BT anjiyografi analizlerinde arterin angulus mandibulae'ya mesafesi (p=0,018), corpus mandibulae'dan geçiş açısı (p<0,001), a. carotis externa çıkış çapı (p=0,022), a. labialis inferior'un yüz orta hattına uzaklığı (p=0,002) ve commissura labiorum'a mesafesi (p=0,000) parametrelerinde anlamlı farklar gözlenmiştir. Korelasyon analizleri, a. angularis (r=0,964; p<0,001) ve a. labialis inferior (r=0,867; p<0,001) dallarında çok güçlü bilateral pozitif ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Cinsiyet açısından değerlendirildiğinde, a. lateralis nasi'nin yüz orta hattına mesafesi kadınlarda anlamlı olarak yüksek, diğer parametreler ise genellikle erkeklerde daha büyük bulunmuştur. v Yaş ile arterin corpus mandibulae'dan çıkış noktası ve geçiş açısının arttığı, buna karşın diğer parametrelerin azaldığı belirlenmiştir. Tipler arası farklılıklar, özellikle sağ tarafta a. angularis'in yüz orta hattına uzaklığı (p=0,000), angulus medialis oculi'ye vertikal mesafe (p=0,000) ve orbita alt noktasının arterle ilişkisi (p=0,008) parametrelerinde belirgindir. Sol tarafta ise truncus linguofacialis çapı (p=0,017), a. labialis inferior ve a. angularis'in yüz orta hattına uzaklığı (p=0,014 ve p=0,000) ile commissura labiorum ve mandibula alt kenarı mesafelerinde (p=0,008; p=0,023) anlamlı farklar saptanmıştır. Sonuç: A. facialis'in proksimal segmentlerinde morfolojik stabilite korunurken distal segmentlerde belirgin varyasyonlar görülmüştür. Cinsiyet temelli farklar, arterin erkeklerde mandibular düzeyde daha laterale, kadınlarda ise superior segmentlerde daha laterale eğilim gösterdiğini ortaya koymuştur. Yaşla birlikte arterin seyrinde ve tortiyözitesinde artış, vasküler yaşlanmanın yüz anatomisini etkileyen önemli bir faktör olduğunu göstermektedir. Özellikle periorbital arterlerin yüzeyelleşmesi, estetik enjeksiyon uygulamalarında yaşa ve bireye özgü derinlik ayarlamalarını zorunlu kılmaktadır. Kadavra diseksiyonu ve BT anjiyografi yöntemlerinin birbirini destekleyen bulgular sunması, bu iki yöntemin birlikte kullanımının arteria facialis'in üç boyutlu anatomik özelliklerinin doğru ve güvenilir biçimde ortaya konmasında güçlü bir yaklaşım olduğunu göstermiştir.
Özet (Çeviri)
Objective: The primary aim of this study is to comparatively investigate the topographic course, branching patterns, and morphometric characteristics of the arteria facialis in the face and neck regions through both cadaveric dissection and radiological methods. The study aims to define the anatomical variations and branching features of the artery in three dimensions and to provide reference data for use in surgical planning, reconstructive procedures, and aesthetic interventions. The relationships of the artery with superficial anatomical structures, sex differences, right–left symmetry, and different termination types were statistically analyzed in detail. Method: This study included the dissection of 10 arteries from 6 adult cadavers (4 males, 2 females) fixed with 10% formalin, and a retrospective analysis of CT angiography images. Between January 1, 2020 and January 1, 2025, a total of 2,300 CT angiographic images archived in the PACS system of Kocaeli University were reviewed, and 150 individuals (75 females, 75 males) meeting the inclusion criteria were selected. A total of 300 arteries were evaluated bilaterally. The course of the artery in the face and neck, its branching features, and relationships with superficial structures were analyzed based on 24 morphometric parameters. Results: Combined evaluation of cadaveric and radiological data revealed that the arteria facialis generally preserves right–left symmetry in its morphometric features. Excellent agreement was found between caliper and ImageJ measurements (ICC>0.9), and no significant difference was observed between the two methods (p>0.05). While right–left comparisons in cadavers showed no significant differences (p>0.05), CT angiographic analyses demonstrated significant differences in the distance between the artery and the angulus mandibulae (p=0.018), the passage angle from the corpus mandibulae (p<0.001), the diameter at the origin from the a. carotis externa (p=0.022), the distance of a. labialis inferior from the midline (p=0.002), and its distance from the commissura labiorum (p=0.000). Correlation analysis showed strong bilateral positive correlations for a. angularis (r=0.964; p<0.001) and a. labialis inferior (r=0.867; p<0.001). Sex-based analyses indicated that the distance between a. lateralis nasi and the midline was vii significantly greater in females, whereas most other parameters were higher in males. With increasing age, the emergence point and passage angle of the artery from the corpus mandibulae increased, while other parameters decreased. Differences among types were significant, particularly on the right side, in the distance of a. angularis from the facial midline (p=0.000), vertical distance to the angulus medialis oculi (p=0.000), and the vertical distance of the infraorbital point to the artery (p=0.008). On the left side, significant differences were observed in the diameter of the truncus linguofacialis (p=0.017), the midline distances of a. labialis inferior and a. angularis (p=0.014 and p=0.000), and in their distances to the commissura labiorum (p=0.008) and inferior mandibular margin (p=0.023). Conclusions: While the proximal segments of the a. facialis maintain morphological stability, distinct variations were observed in the distal segments. Sex-based morphometric differences revealed that the artery tends to run more laterally at the mandibular level in males and more laterally at superior levels in females. Age-related increases in arterial tortuosity and changes in course indicate that vascular aging is a key factor influencing facial anatomy. The superficialization of periorbital arteries with age emphasizes the need for individualized depth adjustments during aesthetic injection procedures. The concordant findings obtained from cadaveric dissection and CT angiography demonstrate that combining these two methods provides a reliable and comprehensive approach for accurately delineating the three-dimensional anatomical features of the arteria facialis.
Benzer Tezler
- Pterygomaksiller fossanın konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi
Evaluation of the pterygomaxillary fossa using cone beam computed tomography
YASEMİN ÇAMLIBEL
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2024
Diş HekimliğiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PERUZE ÇELENK
- Arteria temporalis superficialis'in bilgisayarlı tomografi anjiyografi ve hacimsel görüntüleme tekniği ile anatomik değerlendirmesi
Anatomical evaluation of the superficial temporal artery using computed tomography angiography and volumetric imaging techniques
HABİBE ACAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
AnatomiSelçuk ÜniversitesiAnatomi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZELİHA FAZLIOĞULLARI
- Temporal kemik pnömatizasyonu ile bazı anatomik yapıların ilişkisinin bilgisayarlı tomografi ile araştırılması
Başlık çevirisi yok
BİLAL TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
AnatomiCelal Bayar ÜniversitesiAnatomi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERTUĞRUL TATLISUMAK
- Foramen infraorbitale'nin üç boyutlu rekonstrüksiyon yöntemi ile değerlendirilmesi
Evaluation of foramen infraorbitale by three dimensional reconstruction method
ŞENGÜL TEKEMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
AnatomiZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiAnatomi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CENK MURAT ÖZER
- Temporomandibular eklem ile ilişkili arterlerin 3 boyutlu rotasyonel anjiyografi ile değerlendirilmesi
Assessment of temporomandibular joint related arteries by 3-dimensional rotational angiography
NİLÜFER GÜRSOY
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2024
Diş HekimliğiBezm-İ Alem Vakıf ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İRFAN SARICA