Kuzey-Batı Türk lehçelerinde mutfak kültürü ile ilgili söz varlığı (Kazak-Kırgız-Tatar-Karaçay-Balkar Türkçeleri)
Vocabulary related to culinary culture in North-West Turkic dialects (Kazakh-Kyrgyz-Tatar-Karachay-Malkar Turkic)
- Tez No: 992664
- Danışmanlar: PROF. DR. NERGİS BİRAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dilbilim, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Kuzeybatı Türk Lehçeleri, Mutfak Kültürü, Söz Varlığı, Köken Bilgisi, Northwestern Turkic Dialects, Culinary Culture, Vocabulary, Etymology
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışma kapsamında, Kuzeybatı Türk lehçeleri kendi içinde sınırlandırılarak Kazak Türkçesi, Kırgız Türkçesi, Tatar Türkçesi ve Karaçay Balkar Türkçesine ait sözlükler taranmış ve mutfak kültürüne ilişkin söz varlığı tespit edilmiştir. Elde edilen veriler, her bir lehçede mutfak kültürünün sözlüksel yansımalarını ortaya koymak amacıyla sistemli bir biçimde değerlendirilmiştir. Tespit edilen sözcükler alfabetik sırayla düzenlenmiş sözcüklerin yapı bakımından niteliği göz önünde bulundurularak basit, türemiş ve birleşik olmak üzere üç ana grupta sınıflandırılmıştır. Bu sınıflandırma, söz varlığının morfolojik özelliklerinin daha açık biçimde ortaya konulmasını sağlamıştır. Çalışmanın sonunda, elde edilen bulgular doğrultusunda ortak kelimelerin ve alıntı kelimelerin kullanım sıklıkları ele alınmış lehçeler arası söz varlığı ilişkileri değerlendirilmiş ve genel sonuçlara ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Within the scope of this study, the dictionaries of Kazakh, Kyrgyz, Tatar, and Karachay-Malkar Turkic, which belong to the Northwestern Turkic subgroup, were examined, and the lexical items related to culinary culture were identified. The data obtained were systematically evaluated in order to reveal the lexical reflections of culinary culture in each of these dialects. The identified lexical items were arranged in alphabetical order and classified into three main groups—simple, derived, and compound—based on their morphological structure. This classification enabled a clearer presentation of the morphological characteristics of the vocabulary. At the conclusion of the study, the frequency of use of common and borrowed words was discussed in light of the findings; lexical relationships among the dialects were evaluated, and general conclusions were drawn.
Benzer Tezler
- Kuzey-Batı Türk lehçelerinde birleşik ekler (Kazak Kırgız-Tatar-Başkurt-Karakalpak-Karaçay-Balkar Türkçeleri)
Compound suffixes in North-West Turkic dialects (Kazakh-Kyrgyz-Tatar-Bashkir-Karakalpak-Karachay Balkar Turkic)
NECATİ ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DilbilimPamukkale ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NERGİS BİRAY
- Kuzey-Batı (Kıpçak) grubu Türk lehçelerinde çokluk şekilleri
North-West (Kipchak) Turkish dialects plural forms
İLKER AVCIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Türk Dili ve EdebiyatıOrdu ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SALİM KÜÇÜK
- Eski Türkçede su kavram alanı
Water concept field in old Turkish
MERT YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÜMİT HUNUTLU
- Nazım Keriçli'nin 'Üç İstek' adlı eseri esasında Kırım Tatar Türkçesinde fiil
Verb in Crimean Tatar Turkish based of Nazım Keriçli's work 'Three Wishes'
MUHAMMED FATİH ÖNER
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DilbilimNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEVLÜT GÜLTEKİN
- Aral-Hazar grubu Kıpçak Türk lehçelerinin karşılaştırmalı ses bilgisi
The Comparative phonetics of the Aralo-Caspian Kipchak Turkish dialekten
FİLİZ KILIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Türk Dili ve EdebiyatıAnkara ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. F. SEMA BARUTÇU ÖZÖNDER