Sinema yönetmenlerinin sahneye koyduğu opera eserlerinin reji bağlamında incelemmesi
An analysis of opera productions staged by film directors in the context of directing
- Tez No: 993815
- Danışmanlar: PROF. DR. ELİF AKTUĞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sahne ve Görüntü Sanatları, Performing and Visual Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Opera Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sinema yönetmenlerinin sahneye koyduğu opera eserlerinin reji bağlamında incelenmesi, sinema ve opera sanatları arasındaki disiplinlerarası etkileşimin ortaya koyulması amaçlanmıştır. Tarihsel gelişimleri ve estetik yaklaşımları bakımından farklılık gösteren bu iki sanat dalının, çağdaş sahneleme anlayışı içerisinde giderek daha fazla etkileşim hâline girdiği görülmektedir. Tezin ortaya çıkış sürecinde, opera sanatının geleneksel sahneleme anlayışlarının, sinema kökenli rejisörlerin müdahaleleriyle nasıl dönüştüğü; sinemaya özgü anlatım tekniklerinin, görsel estetiğin ve dramatik yapı anlayışının opera sahnesine ne şekilde aktarıldığı temel sorunsallar olarak belirlenmiştir. Bu bağlamda, opera rejisinin yalnızca müziksel bir yorum alanı değil, aynı zamanda çok katmanlı bir sahneleme ve anlatı pratiği olduğu düşüncesi çalışmanın temel çerçevesini oluşturmuştur. Özellikle sinema kökenli rejisörlerin opera sahnelerinde görev almaya başlamasıyla birlikte, sinemaya özgü anlatım tekniklerinin, görsel estetiğin ve dramatik yapı anlayışının opera rejisine nasıl yansıdığı dikkat çekmektedir. Bu durum, operanın geleneksel sahneleme biçimlerinin yeniden yorumlanmasına ve çağdaş izleyiciyle daha güçlü bir bağ kurulmasına olanak sağlamaktadır. Bu tez çalışmasının çıkış noktası, söz konusu dönüşümün reji ekseninde akademik bir bakış açısıyla ele alınması gerekliliğidir. Çalışmanın ilk ve ikinci bölümünde, sinema ve operanın tarihsel gelişimi ile estetik özellikleri incelenmiş; ikinci bölümde ise sinema rejisörlerinin opera sahnelemelerine getirdiği yaklaşımlar, seçilmiş örnekler üzerinden değerlendirilmiştir. Patrice Chéreau ve Ferzan Özpetek'in opera prodüksiyonları, sinematik anlatım unsurlarının opera sahnesine aktarımını göstermesi açısından çalışma kapsamında ele alınmıştır. Bu çalışmanın, opera rejisi ve sahneleme alanında yapılan akademik çalışmalara katkı sağlaması; özellikle yüksek lisans düzeyinde disiplinlerarası sanat araştırmalarına ilgi duyan araştırmacılar için yol gösterici bir kaynak oluşturması amaçlanmaktadır.
Özet (Çeviri)
The examination of operatic works staged by film directors within the framework of stage direction aims to reveal the interdisciplinary interaction between the arts of cinema and opera. It is observed that these two art forms, which differ in terms of their historical developments and aesthetic approaches, have increasingly come into interaction within the context of contemporary staging practices. During the process of the emergence of this thesis, the ways in which the traditional staging practices of opera have been transformed through the interventions of directors with a background in cinema, as well as how cinematic narrative techniques, visual aesthetics, and approaches to dramatic structure are transferred to the operatic stage, were identified as the main problematics. In this context, the idea that opera direction is not merely a field of musical interpretation but also a multilayered practice of staging and narration has constituted the fundamental framework of the study. With the growing involvement of directors with a background in cinema in opera productions, it has become particularly noteworthy how cinematic narrative techniques, visual aesthetics, and approaches to dramatic structure are reflected in operatic direction. This interaction enables a reinterpretation of traditional operatic staging practices and facilitates the establishment of a stronger connection with contemporary audiences. The point of departure of this thesis is the necessity of addressing this transformation from an academic perspective, with a specific focus on stage direction. In the first and second chapters of the study, the historical development and aesthetic characteristics of cinema and opera are examined; in the subsequent chapter, the approaches introduced by film directors to opera staging are evaluated through selected case studies. The opera productions of Patrice Chéreau and Ferzan Özpetek are discussed within the scope of the study, as they exemplify the transfer of cinematic narrative elements to the operatic stage. This study aims to contribute to academic research in the fields of opera direction and staging, and to serve as a guiding resource for researchers particularly at the master's level who are interested in interdisciplinary studies of the arts.
Benzer Tezler
- Türk sinemasında kadın
Başlık çevirisi yok
FETAY SOYKAN
Doktora
Türkçe
1990
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiSahne ve Görüntü Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OĞUZ ADANIR
- Aesthetic strategies in horror film sound design: Case studies from Japanese horror cinema
Korku filmi ses tasarımında estetik stratejiler: Japon korku sinemasından örnekler
TOLGA AKDENİZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Sahne ve Görüntü Sanatlarıİstanbul Teknik ÜniversitesiMüzik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TAYLAN ÖZDEMİR
- Türk sinemasının ekonomik yapısı ve bu yapının sinemamıza etkileri
Economic structure of Turkish cinema and this structure influences of Turkish cinema
HAKAN ERKILIÇ
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2003
Sahne ve Görüntü SanatlarıMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSinema Televizyon Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. ALEV İDRİSOĞLU
- The Bard and the seventh art: cinematographic interpretation of Shakespeare's four tragedies: Othello, King Lear, Macbeth and Hamlet
Başlık çevirisi yok
GÜLŞEN SAYIN
Doktora
İngilizce
1994
İngiliz Dili ve EdebiyatıHacettepe Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENGİN UZMEN
- The role of media in manifesting the meaning of sci-fi spaces
Bilimkurgu mekanların anlamının belirginleştirilmesinde medyanın rolü
HOSNA MORSHEDZADEH
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NESİP ÖMER EREM