Geri Dön

Senegal'de yaygın din eğitimi kurumları olarak geleneksel medreseler

Traditional madrasas as non-formal religious education institutions in Senegal

  1. Tez No: 994319
  2. Yazar: SİDYA SOUARE
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAVVA SİNEM UĞURLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Din, Education and Training, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Değerler eğitimi, Din eğitimi, Yaygın eğitim, Values education, Religious education, Non-formal education
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Din Eğitimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, Senegal'de geleneksel okulların yaygın din eğitimi kurumları olarak üstlendikleri rolü analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, söz konusu eğitim türünün mahiyetini, tarihsel ve düşünsel temellerini, ayrıca Senegal toplumundaki eğitsel, toplumsal ve kültürel işlevlerini —özellikle değerler eğitimi ile bireysel ve kolektif kişilik inşası bağlamında— anlamayı hedefleyen bilimsel ve sistematik bir yaklaşım benimsenmiştir. Araştırmada, literatür taraması ve belge incelemesine dayalı nitel ve analitik bir yöntem benimsenmiş; çalışma analitik araştırma modeli üzerine inşa edilmiştir. Veriler, Arapça, Fransızca ve Türkçe dillerinde kaleme alınmış; geleneksel din eğitiminin ortaya çıkışı, tarihsel gelişimi, âlimlerin rolleri ve Senegal bağlamındaki güncel durumu ele alan bilimsel kaynakların kapsamlı biçimde incelenmesi yoluyla toplanmıştır. Elde edilen bulgular, betimsel analiz yöntemi kullanılarak yorumlayıcı-analitik bir çerçevede değerlendirilmiş; bu yolla Senegal'deki yaygın (formel olmayan) din eğitiminin niteliği ortaya konmuş, bu eğitimle bağlantılı faaliyetler ile konuya ilişkin hâkim algılar açığa çıkarılmıştır. Araştırma bulguları, Senegal'de geleneksel din eğitiminin, toplumun dinî, kültürel ve siyasal kimliğinin oluşumunda etkin bir unsur olduğunu göstermektedir. Nitekim geleneksel Kur'an okulları (daara), yalnızca Kur'an-ı Kerim öğretimiyle sınırlı kalmamış; daha geniş bir pedagojik, değer temelli ve toplumsal rol üstlenmiş; âlimler, fakihler ve manevî liderler yetiştirmiştir. Bunun yanı sıra, ahlaki perspektifleri ve kamusal tercihleri üzerinde geleneksel dinî formasyonun etkili olduğu bir dizi siyasal elit ve lider de bu kurumlar aracılığıyla yetişmiş; söz konusu aktörler Fransız sömürgeciliğine karşı direnişte ve sekülerleşme ile kültürel yabancılaşma girişimleri karşısında Müslüman toplumun bütünlüğünün korunmasında önemli roller oynamıştır. Tasavvufî tarikatlar (zâviyeler) ise manevî terbiye, değerler eğitimi ve din eğitimini bir araya getirerek bu işlevi pekiştirmiş; böylece ülkedeki İslam kültürünün temel taşıyıcıları hâline gelmiştir. Çalışma, Senegal'de din eğitiminin, genel tarihsel ve medeniyet bağlamından bağımsız olarak ele alınamayacağı sonucuna varmaktadır. Bu eğitim, İslam eğitiminin Arap Yarımadası'ndan başlayıp Kuzey Afrika üzerinden Batı Afrika'ya uzanan ve burada kökleşen tarihsel gelişim sürecinin bir devamı niteliğindedir. Bu durum, Senegal modelinin özgünlüğünü ortaya koymakta ve Senegal toplumunda din, kültür ve siyaset arasındaki çok katmanlı ilişkinin daha derinlemesine anlaşılmasına katkı sağlamaktadır.

Özet (Çeviri)

This study aims to analyse the role that traditional schools play as non-formal religious education institutions in Senegal. To this end, a scientific and systematic approach has been adopted that seeks to understand the nature of this type of education, its historical and intellectual foundations, and its educational, social, and cultural functions in Senegalese society—particularly in the context of values education and the construction of individual and collective identity. The research employs a qualitative and analytical method based on literature review and document analysis; the study is built on an analytical research model. Data were collected through a comprehensive review of scientific sources written in Arabic, French, and Turkish, addressing the emergence of traditional religious education, its historical development, the roles of scholars, and its current status in the Senegalese context. The findings were evaluated within an interpretative-analytical framework using descriptive analysis; this revealed the nature of non-formal religious education in Senegal, as well as activities related to this education and prevailing perceptions on the subject. The research findings show that traditional religious education in Senegal is an active element in the formation of the society's religious, cultural, and political identity. Indeed, traditional Qur'anic schools (daara) have not been limited to teaching the Holy Qur'an; they have taken on a broader pedagogical, value-based, and social role, training scholars, jurists, and spiritual leaders. In addition, some political elites and leaders, whose moral perspectives and public preferences were influenced by traditional religious formation, were also educated through these institutions; these actors played important roles in resisting French colonialism and in preserving the integrity of Muslim society in the face of secularisation and cultural alienation initiatives. Sufi orders (zawiyas) reinforced this function by combining spiritual training, values education, and religious education, thus becoming the fundamental bearers of Islamic culture in the country. The study concludes that religious education in Senegal cannot be considered independently of its broader historical and civilisational context. This education is a continuation of the historical development process of Islamic education, which began in the Arabian Peninsula, spread through North Africa to West Africa, and took root there. This highlights the uniqueness of the Senegalese model and contributes to a deeper understanding of the multi-layered relationship between religion, culture, and politics in Senegalese society.

Benzer Tezler

  1. Derin öğrenme ve büyük veri analitiği yöntemleriKullanarak Covid-19 yayılımının ileriye dönük tahmini

    Forecasting the spread of covid-19 using deep learning and big data analytics methods

    CYLAS KIGANDA

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolGazi Üniversitesi

    Bilgisayar Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUHAMMET ALİ AKCAYOL

  2. Senegal yerel ilim meclislerinde Mâlikî fıkhı öğretimi-Tivaouane Medresesi örneği

    تدريس الفقه المالكي في المجالس العلمية الأهلية في السنغال- حالة مدرسة تيفوان نموذجا

    DIOULDE LAME

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    DinPamukkale Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SEFA ATİK

  3. Yerfıstığından enzimatik ekstraksiyon ile yağ eldesinde yüzey aktif madde kullanımının etkisi

    Effect of surfactants on the enzymatic extraction of oil from groundnut

    BAHAR DEĞERLİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Biyoteknolojiİstanbul Teknik Üniversitesi

    İleri Teknolojiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLDEM ÜSTÜN

  4. Application of kalman filters in the analysis of surface water flowrate data

    Yüzeysel su debi verilerinin analizinde kalman filtrelerinin uygulamaları

    EMRECAN ÖZDOĞAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2020

    Çevre MühendisliğiYıldız Teknik Üniversitesi

    Kontrol ve Otomasyon Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ŞEREF NACİ ENGİN

  5. Yoğurt yapımında süttozundan yararlanma olanakları

    Başlık çevirisi yok

    NESLİHAN İŞGÜDER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    Gıda MühendisliğiEge Üniversitesi

    Gıda Teknolojisi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUSTAFA ÜÇÜNCÜ