Fen bilimleri dersinde farklılaştırılmış öğretim yaklaşımının kullanılmasının öğrencilerin bilimsel süreç becerilerine ve bilgi okuryazarlıklarına etkisi
The effect of usi̇ng di̇fferenti̇ated instructi̇on approach i̇n sci̇ence educati̇on on students' sci̇enti̇fi̇c process ski̇lls and informati̇on li̇teracy
- Tez No: 994670
- Danışmanlar: DOÇ. DR. RIZA SALAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırmanın amacı; fen bilimleri dersinde farklılaştırılmış öğretim yaklaşımının uygulanmasının, ortaokul öğrencilerinin bilimsel süreç becerilerine ve bilgi okuryazarlıklarına etkisini araştırmaktır. Yöntem: Bu araştırmada, öğretim sürecinde uygulanan farklılaştırılmış öğretim yaklaşımının öğrencilerin bilimsel süreç becerileri ve bilgi okuryazarlığı düzeyleri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla ön test–son test kontrol gruplu, yarı deneysel araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırma, 2025–2026 eğitim-öğretim yılı güz döneminde Erzurum ili merkez ilçesinde bulunan bir ortaokulun 6. sınıfında öğrenim gören toplam 27 öğrenci ile yürütülmüştür. Kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemiyle belirlenen çalışma grubunda; deney grubunda 13, kontrol grubunda ise 14 öğrenci yer almıştır. Deney grubunda farklılaştırılmış öğretim yaklaşımına dayalı etkinlikler uygulanırken, kontrol grubunda dersler mevcut öğretim programı doğrultusunda sürdürülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak; öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini belirlemek amacıyla Bilimsel Süreç Becerileri Ölçeği (BSBÖ), bilgiye erişme ve kullanma becerilerini ölçmek amacıyla Bilgi Okuryazarlığı Testi (BOYT) ve metni anlama düzeylerini değerlendirmek amacıyla Türkçe Okuduğunu Anlama Başarı Testi (TOABT) kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmada, uygulama öncesi ve uygulama sonrası gerçekleştirilen BSBÖ ve BOYT ölçümleri arasında anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Bulgular, öğrencilerin bilimsel süreç becerileri ile bilgi okuryazarlığı düzeylerinin süreç sonunda belirgin biçimde geliştiğini ortaya koymaktadır. Sonuçlar: Bu araştırmada, fen bilimleri dersinde öğrencilerin bireysel farklılıkları dikkate alınarak, uygulanan farklılaştırılmış öğretimin, öğrencilerin bilimsel süreç becerileri ve bilgi okuryazarlığı üzerindeki etkisi ele alınmıştır. Sonuçlar, farklılaştırılmış öğretimin öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini ve bilgi okuryazarlıklarını geliştirmede etkili olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Purpose: The purpose of this study is to examine the effect of implementing the differentiated instruction approach in science classes on middle school students' scientific process skills and information literacy. Method: In this study, a quasi-experimental research design with a pretest–posttest control group was employed to examine the effect of the differentiated instruction approach implemented during the instructional process on students' scientific process skills and information literacy levels. The research was conducted with a total of 27 sixth-grade students enrolled in a middle school located in the central district of Erzurum during the fall semester of the 2025–2026 academic year. The study group was determined using convenience sampling, an example of non-probability sampling methods, and consisted of 13 students in the experimental group and 14 students in the control group. While instructional activities based on the differentiated instruction approach were implemented in the experimental group, the lessons in the control group were carried out in accordance with the objectives and activities prescribed in the current science curriculum. As data collection instruments, the Scientific Process Skills Scale (SPSS) was used to assess students' scientific process skills, the Information Literacy Test (ILT) was employed to measure students' abilities to access and use information, and the Turkish Reading Comprehension Achievement Test (TRCAT) was administered to evaluate students' reading comprehension levels. Findings: In the study, significant differences were found between the pre- and post-intervention measurements of the Scientific Process Skills Scale and the Information Literacy Test. The findings indicate that students' scientific process skills and information literacy levels improved markedly by the end of the intervention. Conclusions: In this study, the effects of differentiated instruction implemented in science classes by taking students' individual differences into account on students' scientific process skills and information literacy were examined. The results indicate that differentiated instruction is effective in improving students' scientific process skills and information literacy.
Benzer Tezler
- Fen bilimleri dersinde farklılaştırılmış öğretim yaklaşımı ve beceri temelli sorularla desteklenen etkinliklerin uygulanması: bir eylem araştırması
Differentiated teaching approach andapplication of activities supported by skill-based questions in science lesson: an action research
GÜZİN ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimEskişehir Osmangazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURCU ANILAN
- Fen bilimleri dersinde farklılaştırılmış öğretime işbirlikli öğrenmenin entegrasyonu, uygulanması ve etkililiğinin araştırılması
The integration, implementation and effect of cooperative learning into differentiated instruction in science course
FERHAT ERMİŞ
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimAtatürk ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM KARAMAN
- Fen bilimleri eğitiminde farklılaştırılmış öğretim tasarımının öğrenme ürünlerine etkisi: Vücudumuzu tanıyalım ünitesi
The effect of differentiated instructional design on learning products in science education: Our body recognition unit
ZEYNEP TÜFEKÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimCumhuriyet Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET HAKAN HANÇER
- İlkokulda uygulanan farklılaştırılmış öğretim programının etkililiğinin incelenmesi
Investigation of the effectiveness of differentiated instruction program applied in primary school
CİHAD ŞENTÜRK
Doktora
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN SARI
- Üstün yetenekli tanısı konmuş ve konmamış öğrencilerin bilimsel yaratıcılıklarının farklı değişkenler açısından incelenmesi (Edirne il örneği)
Examining the scientific creativity of students diagnosed and not diagnosed as gifted in terms of different variables (Edirne province example)
KEMAL CANER ÖNCÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimTrakya ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL KILIÇ