Benlik saygısı ile sosyal kaygı arasındaki ilişkide sosyal bağlılığın aracı rolünün incelenmesi
Examining the mediation role of social connectedness in the relationship between self-esteem and social anxiety
- Tez No: 995605
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA BATUHAN KURTOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hasan Kalyoncu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Modern dünyada sosyal bağlılık eksikliği küresel ölçekte giderek daha yaygın bir deneyim hâline gelmektedir. Bu nedenle, sosyal bağlılığın farklı ruhsal bozukluklarla nasıl ilişkili olduğunu ve bu ilişkiyle bağlantılı diğer değişkenlerin neler olduğunu anlamak büyük önem taşımaktadır. Bu doğrultuda, mevcut çalışma sosyal bağlılığın benlik saygısı ile sosyal kaygı arasındaki ilişkide aracı bir rol oynayıp oynamadığını incelemektedir. Çalışmanın örneklemi, 18 ile 70 yaşları (Ort. = 28.84, SS = 8.16) arasında olan 400 bireyden (kadın %78, erkek %22) oluşmuştur. Çalışmada veri toplamak için kullanılan ölçekler Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği ve Sosyal Bağlılık Ölçeği'dir. Sosyal bağlılığın dolaylı etkisini incelemek amacıyla yapısal eşitlik modellemesi uygulanmıştır. Benlik saygısı, sosyal bağlılık ve sosyal kaygının demografik değişkenlere göre nasıl farklılık gösterdiğini araştırmak için bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi (One-Way ANOVA) ve Kruskal-Wallis H testi gerçekleştirilmiştir. Tüm analizlerde SPSS ve R Studio yazılımları kullanılmıştır. Dolaylı etki analizine göre, benlik saygısı sosyal bağlılığın anlamlı ve pozitif bir yordayıcısı (β = 0.65, p < 0.001), sosyal kaygının ise anlamlı ve negatif bir yordayıcısıdır (β = –0.37, p < 0.001). Ayrıca, sosyal bağlılığın sosyal kaygıyı anlamlı düzeyde yordadığı bulunmuştur (β = –0.24, p < 0.001). Ayrıca, anlamlı bir dolaylı etki (b = −0.16, 95% CI [−0.24, −0.16]) bulunmasına dayanarak, sosyal bağlılığın benlik saygısı ile sosyal kaygı arasındaki ilişkide kısmi bir aracı rol üstlendiği belirlenmiştir. Demografik değişkenlere ilişkin olarak, işsiz bireylerin, bekarların, daha düşük eğitim düzeyine sahip olanların ve anksiyete bozukluğu tanısı bulunan kişilerin daha yüksek düzeyde sosyal kaygı bildirdikleri tespit edilmiştir. Bu nedenle, sosyal kaygı ile mücadeleye yönelik müdahalelerde bu grupların öncelikli olarak hedeflenmesi gerektiği düşünülmektedir. Sınırlılıklar ve gelecekteki araştırmalar için çıkarımlar da ele alınmaktadır.
Özet (Çeviri)
In the modern world, lack of social connectedness is becoming an increasingly common experience on a global scale. Therefore, it is of great importance to understand how social connectedness is related to different mental disorders and which other variables are associated with this relationship. In this context, the present study examines whether social connectedness plays a mediating role in the relationship between self-esteem and social anxiety. The study sample consisted of 400 individuals (78% female, 22% male) between the ages of 18 and 70 (M = 28.84, SD = 8.16). The scales used to collect data in the study were the Rosenberg Self-Esteem Scale, the Liebowitz Social Anxiety Scale, and the Social Connectedness Scale. Structural equation modeling was applied to examine the mediating effect of social connectedness. To investigate how self-esteem, social connectedness, and social anxiety vary according to demographic variables, independent samples t-tests, one-way ANOVA, and the Kruskal-Wallis H test were conducted. All analyses were performed using SPSS and R Studio software. According to the mediation analysis, self-esteem was a significant positive predictor of social connectedness (β = 0.65, p < 0.001) and a significant negative predictor of social anxiety (β = –0.37, p < 0.001). Additionally, social connectedness was found to significantly negatively predict social anxiety (β = –0.24, p < 0.001). Furthermore, based on a significant indirect effect (b = −0.16, 95% CI [−0.24, −0.16]), social connectedness was found to partially mediate the relationship between self-esteem and social anxiety. Regarding demographic variables, unemployed, singles, those with lower levels of education, and individuals diagnosed with an anxiety disorder were found to report higher levels of social anxiety. Therefore, these groups should be prioritized in interventions aimed at addressing social anxiety. Limitations of the study, as well as implications for future research, are also discussed.
Benzer Tezler
- Erken dönem uyum bozucu şemalar ile sosyal kaygı belirtileri arasındaki ilişkide aleksitimi ve benlik saygısının aracı rolü
The intermediate role of alexithymia and self-esteem in the relationship between early maladaptive schemas and social anxiety symptoms
ESRA BALCI MARAŞLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ECE BEKAROĞLU
- Sosyal kaygı, uyumsuz hayal kurma, benlik saygısı, algılanan sosyal destek arasındaki ilişkiler: Durumsal aracılık modeli
Relationships between social anxiety, maladaptive daydreaming, self-esteem and perceived social support: Moderated mediation model
EBRU VARDARLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET SAPANCI
- Lise öğrencilerinde erken dönem uyumsuz şemalar, benlik saygısı düzeyi, ruhsal belirti düzeyi ve sosyal görünüş kaygısı düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi
A study of relationships among early maladaptive schemas, self esteem level, psychological symptom level and social appearance anxiety level of high school students
SUMRU ÖZ ATALAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiEge ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HANİFE KAHRAMAN
- Lise öğrencilerinde kariyer kaygısı ile mükemmeliyetçilik ve benlik saygısı düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between career anxiety, perfectionism, and self-esteem levels in high school students
İBRAHİM ERDOĞAN YAYLA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiSakarya ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EYÜP ÇELİK
- Üniversite öğrencilerinde algılanan ebeveyn tutumu ve sosyal anksiyete ilişkisinde duygu düzenleme becerileri ve benlik saygısının aracı rolü
The mediator role of emotion regulation skills and self-esteem in the relationship between perceived parenting attitude and social anxiety in university students
BAŞAK AKÇA ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Psikolojiİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ GÜVEN KILIÇOĞLU