Hüseyni makamındaki türkülerin keman eğitiminde kullanılabilirliği üzerine deneysel bir çalışma (Gazi Üniversitesi örneği)
An experimental research on the use of folk songs in maqam of hüseyni in violin instruction: A case study of Gazi University
- Tez No: 995702
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET AKPINAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Müzik, Music
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Müzik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın temel amacı; hüseyni makamındaki türkülerin müzik eğitimi kurumlarında verilmekte olan keman eğitiminde kullanılabilirliğinin araştırılmasıdır. Bu amaca yönelik olarak sekiz haftalık bir eğitim sürecini kapsayan keman öğretim programı oluşturulmuş ve bu program doğrultusunda gerçekleştirilen eğitim süreci değerlendirilmiştir. Çalışma; kendi müzik kültürümüzün bir ürünü olan ve Türk halk müziği içerisinde oldukça önemli bir oranda yer alan hüseyni makamındaki türkülere keman eğitim sürecinde aktif bir şekilde yer verilip eğitim materyali olarak kullanılabilmesi açısından önemli görülmektedir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim öğretim yılında Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Müzik Eğitimi Anabilim Dalı'nda öğrenim gören ve ana çalgısı keman olan 8 lisans öğrencisi oluşturmaktadır. Öğrenci seçiminde kemanda I-II-III. konumları çalabilme durumları göz önünde bulundurulmuştur. Araştırmada kontrol grubu olmayıp, öğretim programının uygulanma sürecinde tek gruplu ön test-son test deneysel model kullanılmıştır. Öğretim programının oluşturulması aşamasında eserlerin belirlenmesi, dizi, alıştırma ve etütlerin hazırlanması, deney süreci öncesi ve sonrasına yönelik görüşme formlarının viii hazırlanması ve kavramsal çerçevenin oluşturulması ise araştırmanın betimsel kısmını oluşturmaktadır. Çalışma grubunda yer alan öğrencilerin deney öncesi hüseyni makamı ve bu makamın keman eğitiminde kullanım durumuna yönelik görüşleri yarı yapılandırılmış formlar aracılığı ile alınmıştır. Daha sonra, araştırmanın deneysel kısmında kullanılmak üzere belirlenmiş olan Allı Turnam, Havada Bulut Yok ve Kerimoğlu Zeybeği adlı üç türkü çalışma grubundaki öğrencilere verilmiş ve 8 haftalık eğitim süreci öncesinde herhangi bir eğitim almadan öğrencilerin keman performansları video kaydına alınmıştır. Araştırmacı tarafından öğretim programı çerçevesinde gerçekleştirilmiş olan 8 haftalık öğretim sürecinde hüseyni makamına dair teorik bilgiler verilmiş ardından yine araştırmacı tarafından hazırlanmış olan dizi, alıştırma ve etütler ile hüseyni makamına ait belirlenen türkülerin icrasına yönelik çalışmalar yapılmıştır. Eğitim süreci sonunda araştırmanın ön test kısmında kullanılmış olan üç türkü çalışma grubuna yeniden çaldırılarak performansları video kaydına alınmıştır. Deney süreci sonunda, çalışma grubunda yer alan öğrencilerin, öğretim programı ve hüseyni makamının keman eğitiminde kullanılma durumuna yönelik görüşlerini almak üzere yine yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Çalışma grubunda yer alan öğrencilerin ön test- son test verilerinin değerlendirilmesi için Dalkıran (2006) tarafından oluşturulmuş“Bireysel Çalgı Eğitimi I-II-III-IV (Keman Dersi) Performans Ölçme Aracı”kullanılmıştır. Çalışma sonucunda elde edilen veriler alanında uzman 3 keman eğitimcisi tarafından performans ölçme aracı ile değerlendirilmiş ve sonuçlar“IBM SPSS Statistics 21”paket programı ile analiz edilmiştir. Deney süreci öncesinde ve sonrasında yapılmış olan görüşme formları sonuçları ise içerik analizi tekniği ile çözümlenmiş ve yorumlanmıştır. Araştırma sonunda elde edilen istatistik verilerine göre ön test-son test sonuçları arasında anlamlı bir farklılık tespit edilmiş, araştırmada sunulan öğretim programı ile çalışma amacına uygun bir şekilde neticelendirilmiştir. Araştırmacı tarafından yapılan bu çalışma gibi keman eğitiminde Türk müziği ezgilerinin kullanımına yönelik yapılacak yeni çalışmaların, alandaki eğitimcilere farklı bir bakış açısı kazandıracağı değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study is to investigate the usability of hüseyni-mode folk songs in violin education which is given in the music education institutions. For this purpose, an eight-week violin instructional program was designed, and the educational process carried out in line with this program was evaluated. The study is considered significant in terms of incorporating and actively using hüseyni-mode folk songs—an important component of Turkish folk music and a product of our own musical culture—as instructional materials in violin education. The study group consists of eight undergraduate students enrolled in the Department of Music Education at Gazi University, Gazi Faculty of Education, during the 2024–2025 academic year, whose main instrument is the violin. In selecting the participants, their ability to play in the first, second, and third positions on the violin was taken into consideration. As there was no control group in the study, a single-group pretest–posttest experimental design was employed during the implementation of the instructional program. The descriptive dimension of the research includes the selection of musical works, the preparation of scales, exercises, and etudes, the development of pre- and post-study x interview forms, and the construction of the conceptual framework. Prior to the experimental process, the students' views on the hüseyni maqam and its use in violin education were collected using semi-structured interview forms. Subsequently, three folk songs selected for the experimental phase—Allı Turnam, Havada Bulut Yok, and Kerimoğlu Zeybeği—were given to the students, and before the eight-week instructional period began, their violin performances were video-recorded without providing any prior training. During the eight-week instructional process conducted by the researcher within the framework of the instructional program, theoretical information regarding the hüseyni maqam was provided, followed by practical studies involving the scales, exercises, and etudes prepared by the researcher, as well as the performance of the selected folk songs in the hüseyni maqam. At the end of the educational process, the same three folk songs used in the pretest were performed again by the students and recorded on video. Upon completion of the experimental process, the students' views on the instructional program and the use of the hüseyni maqam in violin education were collected using another semi-structured interview form. To evaluate the pretest and posttest data of the study group, the“Instrumental Training I–II–III–IV (Violin Lesson) Performance Assessment Tool”developed by Dalkıran (2006) was employed. The resulting data were evaluated by three expert violin educators using this assessment tool, and the results were analyzed with the“IBM SPSS Statistics 21”software package. The results of the pre- and post-study interview forms were analyzed and interpreted using content analysis. According to the statistical findings obtained at the end of the research, a significant difference was found between the pretest and posttest results, and the study was concluded in line with its purpose by presenting a proposal for the instructional program. It is considered that further studies on the use of Turkish musical melodies in violin education, such as the one conducted by the researcher, will provide educators in the field with new perspectives.
Benzer Tezler
- TRT repertuvarında bulunan Amasya ve Tokat yörelerine ait Hüseynî karakterli türkülerin makamsal ve ritmik açıdan incelenmesi
Analysis of Hüseynî character folk songs of Amasya and Tokat regions in TRT repertoire in terms of makam and rhythm
YASEMİN ACARAY
- Bursa Araştırmaları Merkezi tarafından derlenen Bursa türkülerinin müzikal analizi ve müzik eğitiminde kullanılabilirliği
The musical analysis and the usability of Bursa folk songs compiled by Bursa Research Center in music education
TUGAY BÜTÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA AYDIN ATALAY
- Raci Alkır'ın hayatı sanatı ve TRT repertuarında kayıtlı Türkülerinin ezgisel analizi
A musical analysis of Raci Alkır's life art and his recorded songs in TRT repertoires
AHMET SELÇUK BAYBURTLU
- Trabzon ve Bayburt yöre türkülerinde kadının sosyo-kültürel konumu ve türkülerdeki müzikal özellikler üzerine bir inceleme
A study on the socio-cultural position of women in Trabzon and Bayburt local folk songs and musical features in folk songs
MERVE YAVUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MüzikAtatürk ÜniversitesiMüzik Bilimleri Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. MEHMET CAN PELİKOĞLU
- Elazığ yöresi halk oyunlarının 'müzikal yapı' açısından incelenmesi
Research folk dances of Elaziğ region in terms of 'musical structure'
MELİKE HANDE ÖZERCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Müzikİnönü ÜniversitesiTürk Müziği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA KARABURUN DOĞAN