Üniversite öğrencilerinde bireysel dindarlık yakın ilişkilerde yaşantılar
Individual religiosity in university students and experiences in close relationships
- Tez No: 995845
- Danışmanlar: PROF. DR. SEMA ERYÜCEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Psikoloji, Religion, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmanın konusu, üniversite öğrencilerinde bireysel dindarlık düzeyi ile yakın ilişkilerde yaşantıların (anne, baba ve partner formları ve alt boyutları) sosyo-demografik değişkenler açısından incelenmesidir. Nicel araştırma yöntemi ve ilişkisel tarama modeliyle yürütülen çalışmanın örneklemini, 2024–2025 eğitim-öğretim yılında Akdeniz Üniversitesi'nin farklı fakültelerinde öğrenim gören, yaşları 18–30 arasında değişen toplam 520 gönüllü lisans öğrencisi oluşturmuştur. Katılımcıların 280'i (%53,8) kadın, 240'ı (%46,2) erkektir. Veriler, Kişisel Bilgi Formu ile Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri – İlişki Yapıları (YİYE-İY; Fraley vd., 2011; Türkçeye uyarlama: Deveci Şirin ve Şen Doğan, 2021) ve Bireysel Dindarlık Ölçeği (IDI; Zagumny vd., 2012; Türkçeye uyarlama: Ayten, 2013) aracılığıyla toplanmıştır. YİYE-İY, her biri 9 maddeden oluşan anne, baba ve partner formlarıyla kaygı ve kaçınma alt boyutlarını 7'li Likert tipi puanlama ile değerlendirirken, IDI 6 maddeden oluşmakta olup 5'li Likert tipi puanlama üzerinden katılımcıların dini düşünce, inanç ve pratik düzeylerini ölçmektedir. Araştırmada, bireysel dindarlık ile bağlanma biçimleri arasındaki ilişkiler incelenmiş; ayrıca cinsiyet, yaş, ekonomik durum, ebeveyn eğitim düzeyi ve fakülte türü gibi değişkenlerin etkisi değerlendirilmiştir. Bulgular, bireysel dindarlığın anne ve baba kaçınma alt boyutlarıyla negatif yönde ilişkili olduğunu göstermiştir. Dindarlık düzeyi arttıkça, bireylerin yakın ilişkilerde kaçınma eğilimlerinin azaldığı belirlenmiştir. Benzer şekilde, dindarlık ile partner kaygısı arasında da negatif bir ilişki saptanmıştır; ancak anne ve baba kaygı düzeyleriyle anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Cinsiyet değişkenine göre, kadın ve erkek öğrencilerin dindarlık düzeyleri arasında anlamlı fark gözlenmemiş; ancak erkek öğrencilerin anneleriyle ilişkilerinde kaygı ve kaçınma alt boyutları daha yüksek bulunmuştur. Düşük anne eğitim düzeyi, bireysel dindarlık puanlarının daha yüksek olmasına yol açarken, yüksek baba eğitimi baba ile ilişkilerde kaçınma alt boyutunu anlamlı biçimde azaltmıştır. Fakülte türüne göre, İlahiyat Fakültesi öğrencilerinin dindarlık puanları diğer fakültelere göre daha yüksek bulunmuştur. Genel olarak, bireysel dindarlık güvenli bağlanmayı doğrudan belirleyen bir unsur olmamakla birlikte, bireyin anlam bulma, içsel denge kurma ve duygusal dayanıklılık geliştirme süreçlerini destekleyen psikolojik bir kaynak olarak işlev görmektedir.
Özet (Çeviri)
The present study aims to examine the relationship between individual religiosity and experiences in close relationships (mother, father, and partner forms and their subdimensions) among university students, in terms of various socio-demographic variables. The research was conducted using a quantitative approach and a correlational survey model. The sample consisted of 520 volunteer undergraduate students aged between 18 and 30, studying in different faculties of Akdeniz University during the 2024–2025 academic year. Of the participants, 280 (53.8%) were female and 240 (46.2%) were male. Data were collected through the Personal Information Form, the Experiences in Close Relationships–Relationship Structures Questionnaire (ECR-RS; Fraley et al., 2011; Turkish adaptation: Deveci Şirin & Şen Doğan, 2021), and the Individual Religiosity Inventory (IDI; Zagumny et al., 2012; Turkish adaptation: Ayten, 2013). The ECR-RS evaluates the dimensions of anxiety and avoidance in mother, father, and partner relationships using a 7- point Likert scale, while the IDI, consisting of 6 items, measures religious beliefs and practices on a 5-point Likert scale. Findings revealed that individual religiosity was negatively correlated with the avoidance subdimensions in mother and father relationships. As religiosity increased, avoidance tendencies in close relationships decreased. Similarly, a negative relationship was found between religiosity and partner anxiety, whereas no significant relationship emerged with mother or father anxiety. No significant gender differences were observed in religiosity levels; however, male participants exhibited higher anxiety and avoidance levels in their relationships with their mothers. Additionally, lower maternal education was associated with higher religiosity scores, while higher paternal education significantly reduced avoidance in father relationships. Faculty type also influenced religiosity, with theology students reporting higher religiosity scores. Overall, religiosity functions as a psychological resource that supports meaning-making, inner balance, and emotional resilience, even if it does not directly determine secure attachment.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinin iklim değişikliğine yönelik algı ve kaygı düzeyleri ile davranış biçimlerinin analizi
Analysis of university students' perceptions, anxiety levels and behavior patterns regarding climate change
OKAN OĞAN
Doktora
Türkçe
2025
CoğrafyaEge ÜniversitesiCoğrafya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ECMEL ERLAT
DOÇ. DR. İLKAY SÜDAŞ
- Medyanın gençlerin dini kimlik inşasındaki rolü: İnönü Üniversitesi İletişim Fakültesi ve İlahiyat Fakültesi öğrencileri üzerine bir araştırma
The role of the media in the construction of religious identity of youth: A research on Inonu University students of Faculty of Communication and Faculty of Theology
NİDA SÜMEYYA ÇETİN
Doktora
Türkçe
2020
GazetecilikErciyes Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN AYDIN
- Contemporary value orientations of adults and university students
Yetişkin ve üniversite öğrencilerinin günümüz değer yönelimleri
ZAHİDE KARAKİTAPOĞLU
- Üniversite öğrencilerinde yaşam amacı ve dindarlık
Religiousness and purpose in life among university students
ŞEYMA MONİS
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
DinAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BEHLÜL TOKUR
- Üniversite öğrencilerinin dindarlık ve özgecilik düzeyleri arasındaki ilişkinin bazı değişkenler açısından incelenmesi
An investigation on the relationship between levels of religiosity and altruism of university students
MEHMET SAİT AZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
DinMardin Artuklu ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET CEVAT ACAR
