İstanbul'da kuşlarla çoktürlü karşılaşmalar: Kuşçu, kuş ve doğa ekseninde tahakküm ve yoldaşlık ilişkileri
Multispecies encounters with birds in Istanbul: Domination and companionship in human-bird-nature axis
- Tez No: 996071
- Danışmanlar: PROF. DR. SERAP SUĞUR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Kent sosyolojisi, Çevre sosyolojisi, Urban sociology, Environmental sociology
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, kent yaşamında kuş ve kuşçu arasındaki gündelik karşılaşmaların, insanın hem hayvanlarla hem de doğayla kurduğu ilişki biçimlerini nasıl dönüştürdüğü araştırılmıştır. Çoklu türler etnografisi yönteminin kullanıldığı bu araştırma, insanmerkezci olmayan bakış açılarını benimseyen eleştirel hayvan çalışmaları, feminist hayvan etiği ve posthümanist kuramsal yaklaşımlar ekseninde şekillendirilmiştir. Bu teorik zemin ve yöntem, hayvanları gündelik ilişkilerde üretken ve etkin özneler olarak ele almayı mümkün kılmıştır. Kuşçuların kuşlarla ilişkilenme biçimleri arasında belirgin farklar görülmüştür. Kafes kuşçuluğu, çoğunlukla estetik bir beğeniye ve iyi ötüm arayışına dayanan kültürel bir uğraş olarak tanımlanır. Ancak bu yaklaşım kuşların özgürlüklerinin kısıtlanmasına ve yaşam haklarının ihlâline neden olabilmektedir. Diğer yandan kuş gözlemcileri, yalnızca kuşları değil, aynı zamanda insandan başka olan canlıları da tanımaya yönelir. Zamanla daha kapsayıcı bir doğa kavrayışı geliştirirken kimi zaman bu doğayı koruma veya denetim altına alma isteğiyle de hareket edebilirler. Sonuç olarak, bu çalışma türler arası etkileşimlerin sosyolojik ve etik boyutlarını insanlar ve kuşlar arasındaki çok katmanlı ilişkiler üzerinden ele alarak kent ortamında şekillenen tahakküm ve yoldaşlık ilişkilerini yeniden düşünmeye davet etmektedir.
Özet (Çeviri)
This study explores how everyday encounters between birds and bird-affiliated humans in urban life transform the ways in which humans relate to animals and nature. Using the multi-species ethnography approach, this research is shaped around critical animal studies, feminist animal ethics, and posthuman theoretical approaches that reject anthropocentric perpectives. This theoretical framework and methodology has made it possible to consider animals as productive and agentive subjects in everyday interactions. Significant differences have been observed in the ways birdwatchers and birdkeepers relate to birds. Cage bird keeping is often described as a cultural endeavor based on aesthetic appreciation and the cultivation of birdsong. However, this approach can lead to the restriction of birds' freedom and the violation of their right to life. On the other hand, birdwatchers tend to recognize not only birds, but also other-than-human beings, and as they develop a more comprehensive understanding of nature over time, they may sometimes be motivated by the desire to protect or control this nature. In conclusion, this study invites us to rethink the reletionships of domination and companionship constituted in the urban context by addressing the sociological and ethical dimensions of interspecies interactions through the multi-layered relationships between humans and birds.
Benzer Tezler
- Mikrodalga frekanslarında ince ve geniş bantlı elektromagnetik soğurucu tasarımı için optimizasyon yaklaşımı
Optimization approach to the design of thin and broadband electromagnetic absorber for microwave frequencies
KADİR ORKUN MISIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİletişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT TAYFUN GÜNEL
- Avrupa Topluluğu ülkelerinde doğal kaynak koruma sistemleri
Başlık çevirisi yok
MEFKÜRE GÜLER
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
Çevre Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METİN DÖNMEZ
- Analysis of bird strike on metallic panels
Metalik panellere kuş çarpması analizi
KENAN ÇAYHAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Uçak Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiUçak ve Uzay Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DEMET BALKAN
- Yerleşik (şehirlerde) yaşayan yabani kuşlarda termofilik kampilobakter türlerinin prevalansı ve izolatların antimikrobiyal profillerinin belirlenmesi
Prevalance of thermophilic campylobacter species in settled (urban) wild birds and determination of antimicrobial profiles of isolates
ALP SITKI
Doktora
Türkçe
2025
Veteriner Hekimliğiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaVeterinerlik Mikrobiyolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BELGİ DİREN SIĞIRCI