Uzaktan yabancı dil öğreniminde sorgulayıcı öğrenme topluluklarının gelişiminin incelenmesi: Öğretim bulunurlukları; kolaylaştırıcı söylem, anlam ve yapı odaklı doğrudan öğretimin, öğrenen sosyal ve bilişsel bulunurlukları gelişimindeki rollerinin incelenmesi
Exploring the distance language learners' social and cognitive presences through the lenses of facilitating discourse, form focused and meaning focused direct instruction: Online communities of inquiry in distance foreign language learning
- Tez No: 996075
- Danışmanlar: PROF. DR. KAMİL ÇEKEROL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Araştırma topluluğu modeli, Bilişsel buradalık, Sosyal buradalık, Uzaktan eğitim, Yabancı dil öğretimi, Öğretimsel bulunuşlık, Community of inquiry, Cognitive presence, Social presence, Distance education, Foreign language teaching, Teaching presence
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uzaktan Öğretim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Uzaktan Eğitim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, uzaktan yabancı dil öğretiminde, Sorgulayıcı Öğrenme Toplulukları (SÖT) modeline dayanarak, öğretim bulunurluğu alt türlerinin—kolaylaştırıcı söylem, anlam odaklı (AODÖ) ve yapı odaklı doğrudan öğretim (YODÖ)—öğrenenlerin sosyal ve bilişsel bulunurluk düzeylerine etkisini incelemiştir. Araştırma, iç içe geçmiş tekli araçsal durum çalışması deseni kapsamında yürütülmüş; Anlamlı Anlaşmazlık ilkelerine göre yapılandırılmış, otantik videolar içeren görev-merkezli tartışma oturumlarındaki öğrenen etkileşimleri ile bireysel, uyarıcı hatırlatma ve odak grup görüşmelerinden oluşan veri seti bütüncül biçimde analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, sosyal bulunurluk, AODÖ modülünde en yüksek düzeye ulaşmış (% 71,21); kolaylaştırıcı söylem modülünde orta düzeyde seyretmiş (% 64,58); YODÖ modülünde ise belirgin biçimde azalmıştır (% 51,06). Bilişsel bulunurluk da benzer bir örüntü göstermiş; AODÖ modülünde en yüksek yoğunluk (% 53.60), kolaylaştırıcı söylem modülünde dengeli düzey (% 50.42), YODÖ modülünde ise en düşük düzey (% 47.88) gözlenmiştir. Yansıtıcı tematik analiz bulguları, AODÖ'nün anlam müzakeresini merkeze almasıyla öğrenenlerde duyuşsal güvenliği, katılım isteğini, keşif ve bütünleştirme aşamalarını belirgin biçimde desteklediğini ortaya koymuştur. Buna karşılık, YODÖ'nün öğrenenlerin kendini ifade etme riskini artırdığı ve çözümleme aşamasına geçişin gerçekleşmediği görülmüştür. Kolaylaştırıcı söylem ise sosyal aidiyeti, bilişsel bulunurluğu ve katılım motivasyonunu artıran kritik bir destek mekanizması sunmuştur.
Özet (Çeviri)
Grounded in the Community of Inquiry (CoI) framework, this study examines how three forms of teaching presence—facilitating discourse, meaning-focused direct instruction (MFDI), and form-focused direct instruction (FFDI)—shape learners' levels of social and cognitive presence in online foreign language learning. Adopting an instrumental embedded single-case study design, the research analyzed a comprehensive dataset comprising task-based discussion sessions structured around the Principles of Meaningful Disagreement and enriched with authentic video materials, alongside individual interviews, stimulated-recall interviews, and focus group discussions. Social presence reached its highest level in the MFDI module (% 71.21), remained moderate in the facilitating discourse module (% 64.58), and decreased markedly in the FFDI module (% 51.06). Cognitive presence showed a parallel pattern, with the highest density in the MFDI module (% 53.60), a balanced level in the facilitating discourse module (% 50.42), and the lowest in the FFDI module (% 47.88). Reflexive thematic analysis further revealed that MFDI fostered emotional safety, willingness to participate, and deeper inquiry through its emphasis on meaning negotiation. In contrast, FFDI heightened learners' self-monitoring and inhibited cognitive progression, preventing advancement to resolution. Facilitating discourse strengthened social belonging, guided cognitive engagement, and enhanced motivation—ultimately supporting the sustainability of language-learning Communities of Inquiry.
Benzer Tezler
- Uzaktan eğitimde öğrenenlerin yabancı dil öğreniminde özerk öğrenme becerileri: Uzaktan İÖLP örneği
Distance learners autonomous language learning skills attainment in the distance English language teaching (BA) program
MİNE KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Eğitim ve ÖğretimAnadolu ÜniversitesiUzaktan Öğretim Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NURHAN ŞAKAR
- Açık ve uzaktan öğrenmede kişisel öğrenme ortamının yabancı dil olarak İngilizce öğreniminde kullanımı
Utilizing the personal learning environment for English as a foreign language within the scope of open and distance learning
NİL GÖKSEL
Doktora
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimAnadolu ÜniversitesiUzaktan Öğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET EMİN MUTLU
- L'impact des plateformes digitales sur les rôles de l'apprenant dans l'enseignement/apprentissage du FLE
Yabancı dil olarak Fransızca öğretimi/öğreniminde kullanılan dijital platformların öğrenci rolleri üzerinde etkisi
EZGİ GÜVENÇ
Yüksek Lisans
Fransızca
2025
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İREM ONURSAL AYIRIR
- Yabancı dil olarak Türkçenin öğretiminde uzaktan eğitim web sitelerinin kullanılabilirlik açısından incelenmesi (3 dakikada Türkçe örneği)
Examination of the distance educational web sites in teaching turkish as a foreign language in terms of usability (Sample of 3 dakikada Türkçe)
MERYEM GÖKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiSosyal Bilgiler ve Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BEKİR İNCE
- Yabancı dil öğrenimine yönelik üç boyutlu sanal öğrenme ortamının tasarım ilkelerinin belirlenmesi
Determining the design principles of the three-dimensional virtual learning environment for foreign language learning
İREM DEMİRBAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimAnadolu ÜniversitesiUzaktan Öğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İREM ERDEM AYDIN