Pesah bayramının kökeni, ritüel boyutu ve Yahudi kimliği açısından önemi
The origin of Passover, its ritual dimension, and its significance for Jewish identity
- Tez No: 996217
- Danışmanlar: PROF. DR. SALİME LEYLA GÜRKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Tarih, Religion, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, Yahudiliğin en önemli bayramlarından biri kabul edilen Pesah bayramı, diğer bir isimlendirmeyle Mayasız Ekmek bayramının kökenine yönelik gelenek içi ve dışı görüşleri, aynı zamanda Pesah'ın ritüelleşme süreci ile Yahudi kimliği ve hafızasını oluşturmadaki rolünü inceleme konusu yapmaktadır. Çalışmada Pesah bayramının, Tanrı'nın Musa aracılığıyla İsrailoğullarını Mısır'daki kölelikten kurtarması ve her yıl bu hadisenin hatırlanmasını emredişi, Kudüs'teki Mabet ve kurban merkezli ritüel şeklinde icra edilişi, Mabet yıkıldıktan sonra ev ritüeli haline dönüşümü ve günümüz Pesah bayramının seder ve buna bağlı Hagada metni temelinde uygulanışı incelenmiştir. Birinci bölümde bayramın kökenine ilişkin farklı Tanah anlatıları ve modern akademik tartışmalara yer verilirken ikinci bölümde bayramın ritüel bazda geçirmiş olduğu değişimler ve bu değişimlerin Yahudi kimliğini ve hafızasını dönüştürmedeki rolü ele alınmıştır. Bu bağlamda, Mabet döneminde kurban ritüeliyle ilişkilendirilen bayramın, Mabet yıkıldıktan sonra icrasına son verilen kurban ritüeli yerine hangi ritüel üzerinden yeniden üretildiği ve bayramı icra etmek için ne tür unsurların devreye sokulduğu araştırılmıştır. Yapılan çalışma sonucunda, Rabbani otoriteler tarafından ihdas edilen Pesah sederi ve Hagada gibi uygulamaların yalnızca bayramın kutlanmasını devam ettirmediği, aynı zamanda bu ritüeller kullanılarak Yahudi kimliğinin muhafaza edildiği ve bu yolla kolektif bir hafıza inşa edildiği hususu ortaya konmuştur.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the internal and external perspectives on the origins of Passover, one of Judaism's most significant festivals, also known as the Feast of Unleavened Bread, as well as Passover's ritualisation process and its role in shaping Jewish identity and memory. The study examines the Passover festival, God's deliverance of the Israelites from slavery in Egypt through Moses and His command to commemorate this event annually, its observance in Jerusalem in the form of Temple and sacrifice-centred rituals, its transformation into a domestic ritual after the destruction of the Temple, and the contemporary observance of Passover based on the seder and the associated Haggadah text. The first section covers different Tanakh narratives and modern academic debates regarding the origins of the festival, while the second section addresses the changes the festival has undergone in terms of ritual and the role these changes have played in transforming Jewish identity and memory. In this context, the study investigates how the festival, which was associated with the sacrificial ritual during the Temple period, was reproduced after the destruction of the Temple, replacing the sacrificial ritual that was discontinued, and what elements were incorporated to perform the festival. The study reveals that practices such as the Passover seder and Haggadah, instituted by Rabbinic authorities, not only ensured the continuation of the festival's observance but also preserved Jewish identity and constructed a collective memory through these rituals.
Benzer Tezler
- Aydın yöresi halk kültürünün incelenmesi
Başlık çevirisi yok
K. ZÜMRÜT HASBEK ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Halk Bilimi (Folklor)İstanbul Teknik ÜniversitesiTürk Halk Oyunları Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. FİKRET DEĞERLİ
- Yahudilik, Hıristiyanlık ve İslam'da kutsal zamanlar
Sacred times at Judaism, Christianity and İslam
MEHMET TEKKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
DinYüzüncü Yıl ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SALİH ARI
- Yahudi dini ritüellerinde kullanılan kutsal objeler
Sacred objects used in jewish religious rituals
ESMA GÜL ÖZHAZAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinGaziantep ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET MAHMUTOĞLU
- Erken Hristiyan ve ilk Bizans resim ve kabartma sanatında kaynak ve okullar (2 cilt)
Sources and school of painting and sculpture during the early Christian and first Byzantine period
AHMET MEHMET KİPMEN
- The effect of m-pesa on the profitability of Kenyan banking sector
Kenyalı bankacılık sektörünün kârlılık üzerine etkisi mpesa
AMINA KINSI ABASS
Yüksek Lisans
İngilizce
2016
BankacılıkZirve Üniversitesiİktisat Politikası Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ALİ GÜNEŞ