Geri Dön

Farklı sürelerde ağızda kafein çalkalamanın dikkat üzerine etkisi

The effect of different durations of caffeine mouth rinsing on attention

  1. Tez No: 996376
  2. Yazar: İREM VAROL
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. NEŞE TOKTAŞ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Spor, Beslenme ve Diyetetik, Sports, Nutrition and Dietetics
  6. Anahtar Kelimeler: Kafein, ağız çalkalama, bilişsel performans, Stroop testi, Beyin egzersizleri, Seçici dikkat, Spor fizyolojisi, Caffeine, mouth rinsing, cognitive performance, Stroop test, Brain exercises, Selective attention, Sport physiology
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sporcu Sağlığı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmanın amacı, sağlıklı ve rekreasyonel aktif bireylerde farklı sürelerde (10 saniye ve 20 saniye) ağızda kafein çalkalamanın (300 mg/25 ml) dikkat üzerine etkisini incelemektir. Yöntem: Randomize, çift kör, plasebo kontrollü ve çapraz tasarımda yürütülen çalışmaya 35 birey katılmıştır. Bireylere farklı günlerde ağızda çalkalama öncesi Stroop Dikkat Testi yapılmış, ağızda çalkalama uygulaması (10 sn kafein, 20 sn kafein; 10 sn plasebo, 20 sn plasebo; 10 sn kontrol, 20 sn kontrol;hiçbir şey çalkalamadan bekleme) gerçekleştirilmiş, sonrasında tekrar Stroop Dikkat Testi yapılmıştır. Veriler normal dağılımı sağlama durumlarına göre Tekrarlı Ölçümlerde Varyans Analizi veya Friedman Testi ile, ağızda çalkalama müdahalesi öncesi ve sonrası farklar ise paired sample t test veya Wilcoxon Testi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Ağızda kafein çalkalama koşulunda Stroop testine ait tamamlama sürelerinde anlamlı iyileşmeler gözlenmiş, bu etki özellikle 20 saniyelik uygulamada daha belirgin bulunmuştur (p < 0,05). On saniyelik kafein uygulamasında süre iyileşmeleri daha sınırlı düzeyde kalmıştır. Plasebo ve kontrol koşullarında anlamlı bir değişim saptanmamıştır. Hata sayıları açısından, nokta bölümünde hem 10 saniyelik hem de 20 saniyelik kafein koşullarında anlamlı azalmalar gözlenirken, kelime ve renk bölümlerinde anlamlı iyileşmeler yalnızca 20 saniyelik kafein koşulunda belirlenmiştir. Algılanan tat yoğunluğu kafein içeren koşullarda plasebo ve kontrol koşullarına kıyasla daha yüksek bulunmuş; ancak algılanan tat şiddeti ile Stroop Dikkat Testi performansındaki değişimler arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Sonuç: Elde edilen bulgular, ağızda kafein çalkalamanın (300 mg/25 ml) seçici dikkati olumlu yönde etkileyebileceğini ve bu etkinin uygulama süresine bağlı olarak değişebileceğini göstermektedir. Özellikle 20 saniyelik kafein ağız çalkalama protokolünün, dikkat performansını destekleyici pratik bir yöntem olabileceği düşünülmektedir.

Özet (Çeviri)

Objective: The aim of this study was to investigate the effects of caffeine mouth rinsing (300 mg/25 ml) for different durations (10 seconds and 20 seconds) on attention in healthy, recreationally active individuals. Method: Thirty-five participants were included in this randomized, double-blind, placebo-controlled, crossover study. On separate days, the Stroop Attention Test was administered before and after one of the following conditions: 10 s and 20 s caffeine rinse, 10 s and 20 s placebo rinse, 10 s and 20 s control, or a no-rinse waiting condition. Depending on data normality, repeated-measures ANOVA or the Friedman test was used to compare conditions, while pre–post differences were analyzed using paired-sample t-tests or Wilcoxon tests. Results: Significant improvements in Stroop test completion times were observed in the caffeine mouth-rinsing conditions, with more pronounced effects in the 20-second application (p < 0.05). Improvements in completion time following the 10-second caffeine rinse were more limited. No significant changes were detected in the placebo or control conditions. Regarding error rates, significant reductions were observed in the dot section for both 10-second and 20-second caffeine conditions, whereas significant improvements in the word and color sections were found only in the 20-second caffeine condition. Perceived taste intensity was higher in the caffeine-containing conditions compared with placebo and control conditions; however, no significant relationship was found between perceived taste intensity and changes in Stroop Attention Test performance. Conclusion: The findings suggest that caffeine mouth rinsing (300 mg/25 ml) may positively influence selective attention, and that this effect may vary depending on the duration of application. In particular, a 20-second caffeine mouth-rinsing protocol appears to be a practical method for supporting attention performance.

Benzer Tezler

  1. Üzüm çekirdeği ekstresi eklenen remineralizasyon ajanlarının remineralizasyona etkilerinin karşılaştırılmalı olarak incelenmesi

    Comparative investigation of the effects of grape seed extract added remineralization agents on remineralization

    ŞERİF ALPCAN ÖZDEN

    Diş Hekimliği Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Diş HekimliğiSüleyman Demirel Üniversitesi

    Pedodonti Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA ÖZ

  2. Zihinsel yetersizliği olan çocukların tekerlemeleri söyleme becerilerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi

    The ability to tell rhymes of children with intellectual disabilities to be analyzed in terms of different variables

    FİLİZ BİLİCİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan Üniversitesi

    Özel Eğitim Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. AHMET KURNAZ

  3. Farklı protetik restoratif materyaller üzerinde oluşan başlangıç bakteriyel plak yapısının kalitatif ve kantitatif olarak incelenmesi

    Qualitative and Quantitative assesment of initial bacterial plaque formation on different prosthetic restorative materials

    ALİ MURAT KÖKAT

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    Diş HekimliğiHacettepe Üniversitesi

    Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NESRİN ANIL

  4. Stearin ve olein CBS bazlı çikolatalarda partikül boyut dağılımının kalite ve fat bloom üzerine etkileri

    The effect of particle size distribution on fat bloom and quality in stearine and olein based chocolates

    MELİH ERDOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Gıda MühendisliğiEskişehir Osmangazi Üniversitesi

    Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEVZAT KONAR

  5. Farklı sürelerde uygulanacak olan cuprizonun wistar-albino türü sıçanlarda sinirsel demiyelinizasyon üzerine etkisinin elektrofizyolojik olarak incelenmesi

    Electrophysiological assesment of cuprizone induced demyelination at wistar-albino rats

    HARUN BAŞOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    BiyofizikAdnan Menderes Üniversitesi

    Biyofizik Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. HAYRULLAH KÖSE