E7 ülkelerinde gıda güvencesizliğinin kantil regresyon analizi ile değerlendirilmesi
Evaluation of food insecurity in E7 countries by quantile regression analysis
- Tez No: 996770
- Danışmanlar: PROF. DR. FİGEN BÜYÜKAKIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonometri, Ekonomi, Econometrics, Economics
- Anahtar Kelimeler: E7 ülkeleri, Gıda politikaları, Kantil regresyon, E7 countries, Food policies, Quantile regression
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İktisat Politikası Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, yükselen ekonomiler grubunda yer alan E7 ülkeleri (Çin, Hindistan, Rusya, Brezilya, Meksika, Endonezya ve Türkiye) için 2000–2022 dönemine ait panel veriler kullanılarak, gıda güvencesizliği üzerinde etkili olan temel makroekonomik ve yapısal belirleyiciler kantil regresyon analizi aracılığıyla incelenmiştir. Gıda güvencesizliği düzeyinin ölçümünde, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından hesaplanan yetersiz beslenme yaygınlığı oranı temel gösterge olarak benimsenmiştir. Analiz kapsamında iki ayrı model kurgulanmıştır: Birinci modelde kişi başına düşen gelir, enflasyon oranı, işsizlik düzeyi ve enerji tüketimi gibi makroekonomik değişkenler; ikinci modelde ise üretici fiyat endeksi, gıda üretim endeksi ve dış borç stoku gibi yapısal göstergeler yer almaktadır. Kantil regresyon yöntemi ile açıklayıcı değişkenlerin gıda güvencesizliği üzerindeki etkileri, alt, orta ve üst kantillerde ayrı ayrı değerlendirilmiş; böylece klasik ortalama etkiler yerine dağılımının tüm kantillerinde değişken etkileri ayrı ayrı analiz edilmiştir. Bulgulara göre, kişi başına düşen gelir artışı tüm kantillerde gıda güvencesizliğini azaltıcı yönde etkili olurken, işsizlik ve dış borç stoku özellikle yüksek kantillerde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif etki göstermiştir.Gıda üretim endeksi ise gıda güvencesizliğini azaltan en güçlü faktörlerden biri olarak öne çıkmıştır. Üretici fiyat endeksi ve enflasyon, özellikle üst kantillerde pozitif etkilerle gıda güvencesizliğini artırmaktadır. Çalışma, kantiller arası heterojen etkileri ortaya koyarak, politika yapıcılar için daha hedefli ve etkin çözümler geliştirilmesine katkı sunmaktadır. Gelir artışı, üretim verimliliği ve makroekonomik istikrarın önemi vurgulanmakta; düşük gelirli gruplarda özel politikaların geliştirilmesi gerektiği önerilmektedir. Tezin öne çıkan yönü, yalnızca ortalama etkiler değil, farklı risk düzeylerindeki etkileri de analiz ederek gıda güvencesizliğiyle mücadelede bütüncül bir yaklaşım sunmasıdır.
Özet (Çeviri)
This study investigates the key macroeconomic and structural determinants of food insecurity in E7 countries, classified among emerging economies (China, India, Russia, Brazil, Mexico, Indonesia, and Turkey), over the period 2000–2022 using panel data and quantile regression analysis. The ratio for prevalence of undernourishment as calculated by the United Nations Food and Agriculture Organization (FAO) is adopted as the main indicator for measuring the level of food insecurity. Two separate models are constructed within the scope of the analysis: the first model includes macroeconomic variables such as per capita income, inflation rate, unemployment level, and energy consumption; while the second model incorporates structural indicators such as the producer price index, food production index, and external debt stock. Through the quantile regression method, the effects of explanatory variables on food insecurity are evaluated separately across lower, middle, and upper quantiles, thereby the variable effects of the distribution in entire quantile are analyzed separately instead of the classic average effects. The findings reveal that an increase in per capita income reduces food insecurity across all quantiles, whereas unemployment and external debt stock exert statistically significant and positive effects, particularly in higher quantiles. The food production index stands out as one of the strongest factors alleviating food insecurity, while the producer price index and inflation, especially in upper quantiles, increase food insecurity with positive effects. By uncovering heterogeneous effects across quantiles, this study contributes to the development of more targeted and effective responses by policy makers. It emphasizes the importance of income growth, production efficiency, and macroeconomic stability, while also suggesting the need for development of specific policies aimed at low-income groups. The distinctive feature of this thesis lies in its holistic approach, as it not only investigates average effects but also examines impacts across different risk levels in the fight against food insecurity.
Benzer Tezler
- Taylor kuralının gelişmekte olan ülkeler üzerindeki geçerliliğinin Dumitrescu- Hurlin panel nedensellik analizi ile test edilmesi
Testing the validity of Taylor's rule on developing countries by Dumitrescu- Hurlin panel causality analysis
ALİ DOĞDU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
EkonometriKonya Gıda ve Tarım ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve İşletmecilik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇE KURUCU
DR. ÖĞR. ÜYESİ İHSAN ERDEM KAYRAL
- Evaluation on techno-functional, fatty acids and in vitro antioxidant activity of edible house cricket (Acheta domesticus)
Yenilebilir ev cırcır böceğinin (Acheta domesticus) tekno-fonksiyonel, yağ asitleri ve in vitro antioksidan aktiviteleri üzerine bir değerlendirme
FURKAN EDİZ HACIHASANOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Gıda Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERAAT ÖZÇELİK
- Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Gazi Magosa bölgesinde doğurganlık çağındaki kadınların aile planlaması ve yöntemleri konusunda bilgi düzeyleri ile uygulama biçimlerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
SELMA UPTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NUR TUNCEL
- Kuru incirlerde küf florası ve aflatoksigenik küflerin saptanması
Başlık çevirisi yok
SİBEL BÜYÜKŞİRİN