Muhayyelât, Müsâmeretnâme, Gülzâr-ı Hayal ve A'mâk-ı Hayal adlı eserlerin anlatı yapısı bakımından karşılaştırılması
Comparison of the works named Muhayyelât, Müsâmeretnâme, Gülzâr-i Hayal and A'mâk-i Hayal in terms of narrative structure
- Tez No: 997074
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CANAN OLPAK KOÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Anlatı, geçmişten günümüze varlığını koruyan sözlü, yazılı ve görsel bütün ifade şekillerini kapsayan geniş bir alana sahiptir. Masal, roman, gazete haberi, sinema ve sözel ifade biçimlerinde olduğu gibi hayatın her alanında anlatılar yer alır. İnsanlık tarihinden bu yana bütün toplumlarda anlatı, varlığını koruyan bir yapıdır. Farklı zamanlarda farklı şekillerle üretilen anlatıların çeşitli bakış açılarına sahip olduğu görülür. Dolayısıyla anlatı, farklı disiplinlerin inceleme alanına girer. Bu disiplinlerden biri olan edebiyat kurgusal anlatılarla ilgilenir. Bu çalışmanın inceleme zemini Türk edebiyatına ait, dört kurmaca anlatı metninden oluşur. Klasik anlatı geleneğinden modern anlatı geleneğine geçiş dönemi eserleri olan Muhayyelât, Müsameretnâme, Gülzâr-ı Hayal ve A'mâk-ı Hayal adlı metinlerin anlatı yapısı bakımından incelenmesi ve karşılaştırılması temel amaçtır. İncelemede her anlatı; anlatıcı, kurgu yapısı, vak'a, kişiler, zaman, mekân ve anlatım teknikleri açısından çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Çalışmada söz konusu eserlerin geleneksel anlatı kalıplarını sürdürmekle birlikte modern romanın yapı ve tekniklerine benzer çeşitli yenilikler barındırdığı ortaya koyulur. Sonuç olarak bu eserlerin anlatı yapısı, roman türünün Türk edebiyatındaki gelişimine geçiş niteliğinde bir köprü işlevi görmekte ve söz konusu dönemin anlatısal dönüşümünü görünür kılmaktadır.
Özet (Çeviri)
Narrative encompasses a broad field, including all forms of oral, written, and visual expression that have survived from the past to the present. Narratives are present in every aspect of life, such as fairy tales, novels, newspaper articles, cinema, and other forms of verbal expression. Throughout human history, narrative has been a persistent structure in all societies. Narratives produced in different forms at different times are seen to possess diverse perspectives. Therefore, narrative falls within the scope of various disciplines. Literature, one of these disciplines, deals with fictional narratives. This study focuses on four fictional narrative texts from Turkish literature. The main objective is to examine and compare the narrative structures of Muhayyelât, Müsameretnâme, Gülzâr-ı Hayal, and A'mâk-ı Hayal, which represent a transitional period from the classical to the modern narrative tradition. In this study, each narrative is analyzed in terms of narrator, plot structure, events, characters, time, place, and narrative techniques. The findings are presented comparatively. The study reveals that while these works maintain traditional narrative patterns, they also incorporate various innovations similar to the structure and techniques of the modern novel. Consequently, the narrative structure of these works serves as a bridge in the development of the novel genre in Turkish literature, making visible the narrative transformation of that period.
Benzer Tezler
- Gülzar-ı Hayal'in transkripsiyonu ve tahlili
Başlık çevirisi yok
ZEYNEP BÜTÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiYeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
DOÇ. DR. BELKIS GÜRSOY
- Tanzimat Dönemi hikâyelerinde din ve inanç algısı
The perception of religion and faith in Tanzimat period stories
AZİZE BATİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET FETİH YANARDAĞ
- Muhayyelât-ı Aziz Efendi anlatısının monomit kuramı bağlamında çözümlenmesi
Analysis of the narration of Muhayyelat-i Aziz Efendi in the context of monomite theory
BEYZA BABACAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıHaliç ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MERİÇ KURTULUŞ
- Muhayyelât-ı Aziz Efendi ve Türk edebiyatına etkileri üzerine bir inceleme
An investigation on Muhayyelât-ı Aziz Efendi and its effects on Turkish literature
ELİF GÖRMEZ
Doktora
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıEge ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FAZLI GÖKÇEK