Salâh Abdülfettâh el-Hâlidî'nin hayatı ve İsrâiliyat eleştirisi
The biography of Ṣalāḥ ʿAbd al-Fattāḥ al-Khālidī and his critique of Isrāʾīliyyāt
- Tez No: 997518
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ KÜBRA KELEŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kastamonu Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İslâm ilim geleneğinde isrâiliyat meselesi, vahiy dışı unsurların tefsir metinlerine nasıl ve hangi şekillerde dâhil edilmesi gerektiği sorusu üzerinden şekillenmiş bir tartışma alanıdır. Bu mesele, yalnızca rivayetlerin sıhhati veya isnad yapısına yönelik bir problem değildir. Aynı zamanda Müslüman bilgi dünyasının sınırlarını, Kur'ân kıssalarının yorumuna dair metodolojik yönelimi ve çağdaş zihniyet insaşını doğrudan ilgilendirmektedir. Bu çalışma, söz konusu tartışma alanında önemli bir konuma sahip olan Salâh Abdüfettâh el-Hâlidî'nin isrâiliyat eleştirisini, klasik literatür ile modern dönemde yeniden ortaya çıkarılan“çağdaş isrâiliyat”olgusunu birlikte inceleyerek bütüncül bir çerçevede değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Çalışma boyunca Hâlidî'nin isrâiliyata bakış açısı, isrâiliyat eleştirisinin tezahürleri, temelleri, sebepleri ve tefsir yöntemine yansımaları incelenmiştir. Çalışmada, Hâlidî'nin isrâiliyat eleştirisinin yalnızca rivayet reddine dayanan bir tavır olmayıp bilakis Kur'ân merkezli bilgi güvenliğini sağlamaya yönelik, çağdaş tefsir düşüncesi içinde yeni bir bakış açısı teklif ettiği ortaya konmuştur. Mevcut literatürde ele alınan çalışmaların büyük kısmı Hâlidî'nin kıssalara dair yaklaşımını konu edinmekle birlikte, isrâiliyat eleştirisini bağımsız ve sistematik bir araştırma alanı halinde değerlendiren kapsamlı bir çalışma bulunmamaktadır. Bu tez söz konusu boşluğu ilmî bir çerçevede doldurma iddiasındadır.
Özet (Çeviri)
In the Islamic scholarly tradition, the issue of Isrāʾīliyyāt has emerged as a field of debate shaped by the question of how, and in what forms, extra-revelatory elements should be incorporated into exegetical texts. This issue is not merely a problem concerning the authenticity of reports or the structure of transmission chains; rather, it directly relates to the boundaries of the Muslim epistemic world, methodological orientations in the interpretation of Qurʾānic narratives, and the construction of contemporary intellectual paradigms. This study aims to evaluate the critique of Isrāʾīliyyāt developed by Ṣalāḥ ʿAbd al-Fattāḥ al-Khālidī—who occupies a significant position within this field of debate—within a holistic framework by examining both the classical literature and the phenomenon of“contemporary Isrāʾīliyyāt”that has re-emerged in the modern period. Throughout the study, al-Khālidī's perspective on Isrāʾīliyyāt, the manifestations of his critique, its foundations and underlying reasons, as well as its reflections in his exegetical methodology, are analyzed. The study demonstrates that al-Khālidī's critique of Isrāʾīliyyāt is not merely an attitude based on the rejection of certain reports; rather, it represents an attempt to ensure Qurʾān-centered epistemic integrity and proposes a new perspective within contemporary Qurʾānic exegesis. Although a substantial portion of the existing literature addresses al-Khālidī's approach to Qurʾānic narratives, there is no comprehensive study that examines his critique of Isrāʾīliyyāt as an independent and systematic field of inquiry. This thesis seeks to fill this gap within a rigorous scholarly framework.
Benzer Tezler
- Salâh Abdulfettâh el-Hâlidî'nin“el-Kasasu'l-Kur'ânî”adlı eserinde Peygamber kıssalarını yorumlama metodu
The Method of interpreting the Prophet's Parables in Salāh ʿAbd al-ʿAbd al-Fattāh al-Kālidī's“al-Qasas al-Qurʾānī”
HASAN ERDİNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DinKocaeli ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ÇİÇEK
- Musul'da hadis ilmi ve Ömer b. Bedr el-Mevsılî el-Hanefinin hadisçiliği
Hadith science in Mosul and the hadith scholarship of Omar Ibn Bedr al-Mawsili al-Hanafi
ABDULMAWJOOD ABDULFATTAH A. QA QARABASHA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DinEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZTOPRAK
- Tarihsel gelişimi ve aktüel durumu açısından Bûdşîşiyye tarikatı
Bûdshishiyah sufi order: Historical development and actual position
ABDELFATTAH AMARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinBursa Uludağ ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SALİH ÇİFT
- Sonic symbiosis: The interplay of sound and spatiality in installation art
Sonik simbiyoz: Enstalasyon sanatında ses ve mekansallığın etkileşimi
ABDULFETTAH SALİH GAFEROĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Müzikİstanbul Teknik ÜniversitesiMüzik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET CEVDET EREK
- Fethu Rabbi'l-Beriyye fî Fıkhi's-Sâdeti'l-Hanefiyye (Abdülfettâh b. Derviş et-Temîmî) adlı eserin edisyon kritiği, inceleme ve değerlendirilmesi
Fethu Rabbi'l-Beriyye fî Fikhi's-Sâdeti'l-Hanefiyye (Abdülfettâh b. Derviş et-Temîmî): Contextual critique, analysis and assessment
TAMER ZOUROB
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Dinİstanbul ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDÜSSELAM ARI