Arayüz tasarımında inovatif yaklaşımlar: Bento Box ve animasyonlarının kullanıcı deneyimine etkisi
Innovative approaches in interface design: The effect of Bento Box and animations on user experience
- Tez No: 998116
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BAHADIR UÇAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bilim ve Teknoloji, İletişim Bilimleri, Science and Technology, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Kullanıcı arayüz sistemleri, Kullanıcı deneyimi, Ürün-kullanıcı ilişkileri, İnsan bilgisayar etkileşimi, User interface systems, User experience, Product-user relationship, Human computer interaction
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat ve Tasarım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İnteraktif Medya Tasarımı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Arayüz tasarımlarında, kullanıcı deneyimi ve görsel algının geçen zaman içerisinde gelişmesi ve değişmesi sebebiyle yeni stil ve yapıları bünyesinde barındıran yeni arayüz tasarım türleri ortaya çıkmıştır. Bu araştırmada, yeni akımlardan biri olan ve kullanımı yaygınlaşmaya devam eden Bento Box arayüz tasarımının kullanılabilirlik düzeyinin ölçülmesine ve sıklıkla kullanılan klasik arayüz tasarımı yapısı ile karşılaştırmalı bir analiz çerçevesinde değerlendirmesine çalışılmıştır. Türkiye Ulusal Tez Merkezi (YÖKTEZ) literatüründe, Ocak 2026 itibarıyla gerçekleştirilen taramada, Bento Box arayüz tasarımını bütüncül olarak konu ve hedef edinen, kullanılabilirliğe olan etkisini araştıran yeterli çalışmaya ulaşılamamıştır. Tezin oluşum sürecinde; insan bilgisayar etkileşimi, kullanılabilirlik, kullanıcı odaklı tasarım, kullanıcı deneyimi tasarımı, kullanıcı arayüzü tasarımı, klasik arayüz tasarımı ve Bento Box arayüz tasarımını içeren detaylı bir literatür taraması gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında, deneysel araştırma modeli seçilmiştir. Daha sonra, kavramsal çerçevede detaylandırılmış olunduğu üzere, Bento Box arayüz tasarımının kullanıcı deneyimine etkisini ölçmek ve klasik arayüz tasarımıyla karşılaştırmak amacıyla her iki arayüz tasarım türü için çevrimiçi alışveriş sistemi bazında, ayrı ayrı olmak üzere içeriği aynı olan prototipler geliştirilmiştir. Geliştirilen prototipler sırasıyla; kullanılabilirlik testi (gerilla), sistem kullanılabilirlik ölçeği, animasyon değerlendirme testi ve A/B testine tabi tutulmuştur. Her iki arayüz türü özelinde gerçekleştirilen test aşaması sonrası bulgular karşılaştırmalı olarak analiz edilmiş ve araştırma sonuçlandırılmıştır. Sonuçlar kısmında elde edilen veriler ışığında, Bento Box arayüz tasarımında daha az problem (4 fark ile) tespit edildiği, bu arayüz tasarım türünde görevlerin (süre açısından fark ile) daha hızlı tamamlandığı, sistem kullanılabilirlik ölçeği sonuçlarına göre ise Bento Box arayüz tasarımının kullanılabilirlik bağlamında %10.6 olmak üzere daha iyi bir performans sergilediği, animasyon değerlendirme testi sonuçlarına göre kullanıcıların Bento Box arayüz tasarım türüne ait animasyonları (0.44 fark ile) daha çok tercih ettikleri ve gerçekleştirilen A/B testi ile katılımcılar (%68.75 oran ile) iki arayüz tasarımı arasından Bento Box arayüz tasarımını tercih ettikleri gözlemlenmiştir. Bununla birlikte, Bento Box arayüz tasarımının mevcut yapısı gereği tasarımda esneklik opsiyonunu sunması ve dolayısıyla farklı kullanım senaryolarını içerisinde barındırması sebebiyle, çevrimiçi alışveriş sitelerinde ve diğer tür sistemler (blog siteleri, kurumsal siteler, tanıtım ve pazarlama amaçlı oluşturulmuş siteler) ile gerçekleştirilmiş daha çok çalışma ve bulguya ihtiyaç duyulduğu düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
In interface designs, new types of interface designs incorporating new styles and structures have emerged due to the development and change of user experience and visual perception over time. In this research, an attempt was made to measure the usability level of the Bento Box interface design, one of the new trends that continues to gain popularity, and to evaluate it within a comparative analysis framework with the frequently used classic interface design structure. In the literature of the Turkish National Thesis Centre (YOKTEZ), a search conducted as of January 2026 revealed that there were insufficient studies comprehensively addressing Bento Box interface design and investigating its impact on usability. During the thesis development process, a detailed literature review was conducted covering human-computer interaction, usability, user-centred design, user experience design, user interface design, classic interface design, and Bento Box interface design. An experimental research model was selected for the study. Subsequently, as detailed in the conceptual framework, prototypes with identical content were developed separately for both interface design types, based on an online shopping system, to measure the impact of Bento Box interface design on user experience and compare it with classic interface design. The developed prototypes were subjected to usability testing (guerrilla), system usability scale, animation evaluation testing, and A/B testing, respectively. Following the testing phase conducted for each interface type, the findings were analysed comparatively, and the research was concluded. In light of the data obtained in the results section, fewer problems (4 differences) were identified in the Bento Box interface design, tasks were completed faster (in terms of time) in this interface design type, and according to the system usability scale results, the Bento Box interface design performed better in terms of usability, with a score of 10.6%. According to the animation evaluation test results, users preferred the animations of the Bento Box interface design type (with a difference of 0.44), and the A/B test revealed that participants (at a rate of 68.75%) preferred the Bento Box interface design over the other interface design. However, given that the current structure of the Bento Box interface design offers flexibility in design and therefore accommodates different usage scenarios, it is thought that more studies and findings are needed on online shopping sites and other types of systems (blog sites, corporate sites, sites created for promotional and marketing purposes).
Benzer Tezler
- Sistemli mimari tasarım sürecinde üretken bir yapay yardımcı önerisi
Proposal for a productive artificial aid in the systematic architectural design process
BETÜL ŞEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiBilişim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜKSEL DEMİR
- An exploration of utaut by using usability evaluation methods: a case study of vux kitchen projection system
Kullanılabilirlik değerlendirme yöntemleri kullanılarak utaut'un açıklanması: vux mutfak projeksiyon sistemi üzerine bir çalışma
ECE ÇINAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Endüstri Ürünleri Tasarımıİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Ürünleri Tasarımı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. EKREM CEM ALPPAY
- Design, development and performance characterization of innovative P84/polyester hybrid felts
Yenilikçi P84/polyester hibrit keçelerin tasarımı, geliştirilmesi ve performans karakterizasyonu
İREM YAĞMUR MUTU
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Tekstil ve Tekstil Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İKİLEM GÖCEK
- Arayüz tasarımında kullanıcı deneyimi amaçlı prototip oluşturma ve Selçuk Üniversitesi için web tasarım önerisi
Creating prototype for user experience in interface design and web design suggestion for Selçuk University
DİLEK ATALAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Güzel SanatlarSelçuk ÜniversitesiGrafik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HARUN TÜRKMENOĞLU
- Medya tasarımında oyun tasarımının önemi, açık dünya video oyunlarında arayüz tasarımı ve bir uygulama çalışması
The importance of game design in media design, interface design in open world video games and an application study
HÜDAVER ALTINTUĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Güzel SanatlarAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiMedya Tasarımı Ana Sanat Dalı
PROF. ÇİĞDEM DEMİR